Een vulkaan is een – meestal bergvormige – opening van een stuk planeet waaruit gesmolten gesteente (lava), gas en brokstukken door naar buiten komen. Als dit gebeurt spreekt men van een uitbarsting of eruptie. Vulkanen ontstaan op aarde meestal op plaatsen waar tektonische platen aan elkaar grenzen.
Een vulkaan is een berg die in verbinding staat met het binnenste van de aarde. Daarbinnen is het bloedheet, zó heet dat in de mantel steen smelt. Dat vloeibare gesteente heet magma en ligt niet gewoon stil. Het klotst, borrelt en stroomt naar boven.
Op 14 januari 2024 om 07.57 uur plaatselijke tijd is een nieuwe lavastroom ontstaan op het schiereiland Reykjanes in IJsland, op de plek waar in de afgelopen weken verhoogde activiteit werd gemeten. Een van de twee scheuren waar lava uit stroomt bevindt zich minder dan 100 meter van de stad Grindavík.
Een dode of uitgedoofde vulkaan is een vulkaan waarvan wetenschappers hebben vastgesteld dat de kans op nieuwe erupties (vrijwel) afwezig is. Het zijn vulkanen waarbij de aardkorst in de loop der tijd dusdanig is dichtgegroeid dat er geen magma meer doorheen kan komen.
Nevado del Ruiz, Colombia . Tachtig mijl ten westen van Bogotá, Colombia, strekt de Nevado del Ruiz vulkaan zich uit tot meer dan 17.000 voet in de lucht. De vulkaan wordt beschouwd als een van de gevaarlijkste ter wereld en veroorzaakte een van de dodelijkste vulkaanuitbarstingen ooit.
Ook slapende vulkanen kunnen onverwacht tot uitbarsting komen en zelfs dood gewaande vulkanen worden soms nog weer actief.
Vulkanologen gebruiken die term als een afkorting voor ‘potentieel actief’, dus een ‘slapende’ vulkaan is een vulkaan die nu niet uitbarst , maar die als ‘actief’ wordt beschouwd omdat hij in de toekomst zou kunnen uitbarsten.
Temperatuur en viscositeit
Op het moment dat lava aan de oppervlakte komt heeft het normaal gesproken een temperatuur tussen 700 °C en 1200 °C. De viscositeit van lava is 100.000 keer zo groot als die van water. De viscositeit bepaalt hoe de lava stroomt. Lava met een hoge viscositeit is erg stroperig.
2024-2025 vulkaan uitbarsting / eruptie in IJsland - Reykjanes - Grindavik.
Foto- en videochronologie — 27 december 2024 — Uitbarsting van de top van de Kīlauea duurt voort. De uitbarsting van de vulkaan Kīlauea die begon op maandag 23 december, duurt voort op een laag niveau op 27 december. De eruptieve activiteit is beperkt gebleven tot het zuidwestelijke deel van de caldera.
Actuele uitbarstingen: restricties Etna vulkaan
Dit worden ook wel paroxismen genoemd. Als gevolg hiervan is de topkrater op 3300 meter hoogte al sinds juli 2021 gesloten via Etna Zuid. Via Etna Nord was de topkrater sinds begin 2024 weer geopend.
Een vulkaan is een opening in de aardkorst waardoor lava, vulkanische as en gassen ontsnappen . Vulkaanuitbarstingen worden deels veroorzaakt door de druk van opgelost gas, net zoals ontsnappende gassen de kurk uit een fles champagne duwen.
De vulkaan heeft een van de hoogste gehaltes zwavel ter wereld. Dit brandt wanneer het in contact komt met een zeer hoge luchttemperatuur, met blauwe vlammen van wel vijf meter hoog tot gevolg. Wanneer zwavel uit deze vulkaan barst kan de temperatuur van de vlammen zelfs tot zeshonderd graden Celsius oplopen.
De Vesuvius is een actieve vulkaan aan de westkust van Italië ten zuidoosten van Napels. De naam "Vesuvius" is afkomstig van het Oskisch "fesf", wat rook betekent. De vulkaan ligt in de vlakte van Campanië, heeft een doorsnede van acht kilometer en is 1281 meter hoog.
Een dode vulkaan zal niet meer uitbarsten. Een slapende vulkaan is soms duizenden jaren niet meer uitgebarsten, maar kan altijd weer 'wakker worden'. Actieve vulkanen barsten om de haverklap uit.
Slapende vulkanen zijn vulkanen die momenteel niet actief zijn (zoals hierboven gedefinieerd), maar die rusteloos kunnen worden of opnieuw kunnen uitbarsten. Uitgedoofde vulkanen zijn vulkanen waarvan wetenschappers het onwaarschijnlijk achten dat ze opnieuw zullen uitbarsten .
In een actieve vulkaan bevindt zich een kamer waarin gesmolten gesteente, magma genaamd, zich verzamelt . De druk in de magmakamer bouwt zich op, waardoor het magma door kanalen in het gesteente beweegt en naar het oppervlak van de planeet ontsnapt. Zodra het op het oppervlak stroomt, staat het magma bekend als lava.
Tambora, 1815
Vijf dagen lang hadden rijstboeren op het eiland Sumbawa in het toenmalige Nederlands-Indië lava van de vulkaan Tambora zien stromen en de aarde voelen trillen. Op 10 april 1815 werd de druk te groot en explodeerde de 4300 meter hoge vulkaankegel.
Gebieden met vulkanische grond geven een hoge opbrengst van gewassen.Daarom nemen de mensen die er wonen het gevaar van de vulkaan dan voor lief. Een andere reden waarom er veel mensen rondom vulkanen wonen is omdat de grond rondom een vulkaan erg rijk is aan delfstoffen.
Het is voor jouw veiligheid de beste optie om je reis af te breken. Probeer eerst zo ver mogelijk weg te komen van de vulkaan en jezelf in veiligheid te brengen. Boek vervolgens je reis om. Het is verstandig om de eerstvolgende vlucht, boot of trein te nemen die je wegbrengt uit het gebied van de uitbarsting.
ANTWOORD: Zo'n gigantische uitbarsting zou regionale effecten hebben, zoals vallende as en kortetermijnveranderingen (jaren tot decennia) in het wereldwijde klimaat . De omliggende staten Montana, Idaho en Wyoming zouden worden getroffen, evenals andere plaatsen in de Verenigde Staten en de wereld.
De Hekla vulkaan ligt in het zuidwesten van IJsland en maakt deel uit van een keten van vulkanen die ongeveer 40 kilometer lang is. Alleen al tijdens het afgelopen millennium heeft de vulkaan ongeveer 8 km³ lava uitgestoten. Wereldwijd is er geen enkele andere vulkaan die zulke enorme volumes heeft uitgestoten.
Nieuws. Sinds eind 1700 hebben vulkanen meer dan 250.000 doden veroorzaakt. De meeste hiervan vonden plaats tijdens vier rampzalige uitbarstingen. De grootste van de vier vond plaats op 10-11 april 1815, op Mount Tambora op het eiland Sumbawa , dat nu deel uitmaakt van Indonesië.