Kankersoorten met de laagste overlevingskansen en die het moeilijkst te genezen zijn, zijn alvleesklierkanker, longvlieskanker (mesothelioom), uitgezaaide kanker zonder bekende primaire tumor en bepaalde hersentumoren (hooggradige gliomen). Deze vormen hebben vaak een 5-jaarsoverleving van 5% of minder. IKNL +1
Helaas blijft de overleving van een aantal kankersoorten zeer laag, zoals voor mesothelioom en alvleesklierkanker. Ook bij onder andere blaas- en maagkanker is weinig vooruitgang geboekt.
Er zijn zes kankersoorten met een lage overlevingskans: longkanker, leverkanker, hersenkanker, slokdarmkanker, maagkanker, dikkedarmkanker en endeldarmkanker . Volgens experts is de lage overlevingskans bij deze zes kankersoorten vooral te wijten aan het feit dat ze moeilijk te diagnosticeren zijn.
De dodelijkste kankersoorten zijn longkanker, darmkanker en alvleesklierkanker . Het bepalen van het sterftecijfer voor een specifiek geval van kanker hangt echter af van vele factoren, waaronder het stadium van de kanker bij de diagnose, de behandeling die men krijgt en eventuele genetische variaties van de kanker.
Volgens projecties van het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek zullen de meest dodelijke kankers in 2050 zijn, in dalende volgorde:
Kleincellig. Kleincellige longkanker groeit sneller en zaait makkelijk uit. Als kleincellige longkanker ontdekt wordt, heeft iemand vaak al uitzaaiingen. Ongeveer 1 op de 5 patiënten heeft deze agressieve vorm.
Long- en bronchuskanker, darmkanker, alvleesklierkanker en borstkanker zijn verantwoordelijk voor bijna 50% van alle sterfgevallen.
Maar de overlevingskansen verschillen sterk per soort kanker. Zo hebben patiënten met borst-, prostaat- of huidkanker goede overlevingskansen (rond de 90%). Maar voor bijvoorbeeld patiënten met long- of alvleesklierkanker is de 5-jaarsoverleving veel slechter: voor longkanker 28% en bij alvleesklierkanker maar 6%.
Wat betreft de snelst groeiende vormen van kanker, wordt algemeen aangenomen dat kleincellig longcarcinoom (SCLC) de snelste groei vertoont. Van alle nieuwe longkankerdiagnoses betreft echter slechts ongeveer 15% SCLC.
Dat heeft te maken met de belasting van de tumor op het lichaam als geheel. Het delen van de cellen, het groeien en uitzaaien kost heel veel energie. Uiteindelijk ga je je eigen cellen afbreken om genoeg energie te kunnen leveren. Dat is funest voor je afweersysteem, waardoor je aan een simpel virus al kunt overlijden.
Sommige kankersoorten gaan gepaard met meer pijn dan andere. Dit geldt bijvoorbeeld voor botkanker, alvleesklierkanker en kanker in het hoofd-halsgebied . Pijn kan echter bij alle kankersoorten voorkomen. Het is altijd belangrijk om te onthouden dat kankerpijn behandelbaar is.
Van alle kankersoorten groeit prostaatkanker het langzaamst.
2 - Kanker kan uitzaaien
Kanker kan uitzaaien. Via het bloedvaten- of het lymfestelsel kunnen kankercellen zich verspreiden. Op andere plekken ontstaan dan nieuwe tumoren. Die zijn vaak niet goed te behandelen, waardoor mensen vaak niet meer kunnen genezen.
Borstkanker (15.700 nieuwe patiënten), plaveiselcelcarcinoom van de huid (14.900), longkanker (14.700), prostaatkanker (13.700) en darmkanker (12.900) waren in 2021 de meest voorkomende vormen van kanker. Bijna zestig procent van alle nieuwe kankerpatiënten had een van deze vormen van kanker.
Vroegtijdige opsporing kan de prognose bij kanker aanzienlijk verbeteren, maar sommige kankersoorten blijven hardnekkig moeilijk te diagnosticeren in een vroeg stadium. Alvleesklier-, eierstok-, long-, lever- en nierkanker brengen unieke uitdagingen met zich mee, waardoor de diagnose vaak pas wordt gesteld wanneer de ziekte al vergevorderd is.
De levensverwachting met uitgezaaide kanker varieert sterk per persoon, kankersoort en behandeling, maar gemiddeld leeft ongeveer de helft van de patiënten minder dan zeven maanden na diagnose van de uitzaaiingen, terwijl de andere helft langer leeft, soms jarenlang dankzij nieuwe therapieën zoals immunotherapie en doelgerichte therapie. Voor specifieke kankers, zoals borstkanker, leven sommige mensen 2-3 jaar gemiddeld, en een deel zelfs 5 jaar of langer, terwijl de vooruitzichten bij bijvoorbeeld alvleesklierkanker vaak minder gunstig zijn.
Het grootste risico op kanker komt door roken en meeroken. Tabaksproducten en de tabaksrook bevatten stoffen die schadelijk zijn voor het DNA in de cellen. Fouten in het DNA kunnen ertoe leiden dat een cel ontspoort en dat er kanker ontstaat. Het advies is om te stoppen met roken.
Bijnierschorskanker is een zeldzame vorm van kanker die jaarlijks bij ongeveer 25 mensen in Nederland wordt vastgesteld.
Wetenschappers hebben ontdekt dat bij de meeste borst- en darmkankers de tumoren ongeveer tien jaar voordat ze worden ontdekt, beginnen te groeien . En bij prostaatkanker kunnen tumoren vele tientallen jaren oud zijn. "Ze hebben geschat dat één tumor 40 jaar oud was. Soms kan de groei erg langzaam verlopen", zegt Graham.
Longkanker in cijfers
Longkanker is de tweede meest voorkomende kanker bij mannen, met 5.675 nieuwe gevallen in 2021. Maar ook bij vrouwen staat deze kanker nu op de tweede plaats, met meer dan 3.500 nieuwe gevallen. Darmkanker zakt daardoor naar de derde plaats bij vrouwen, goed voor iets minder dan 3.500 gevallen.
Ongeneeslijk zieke kankerpatiënten genezen soms 'spontaan'. Niet zelden begint de genezing na een zware infectie. Aangezien een infectie het afweersysteem stimuleert, werd de suggestie geopperd dat het afweersysteem op eigen kracht een kankergezwel kan opruimen.
De gevaarlijkste ziekte is malaria. Naast de 600.000 mensen die jaarlijks sterven aan malaria is het voor degene die het overleven ook vaak een heftige reiservaring.
Alvleesklierkanker heeft de slechtste overlevingscijfers van alle soorten kanker in Nederland. Het is bovendien de enige kankersoort waarbij de overleving in afgelopen decennia niet of nauwelijks is verbeterd.
Zeer agressieve kankersoorten zijn onder andere pancreasadenocarcinoom (PDAC), niet-kleincellig longcarcinoom (NSCLC), colorectale kanker (CRC), hepatocellulair carcinoom (HCC) of leverkanker, borstkanker, prostaatkanker en hersentumoren, zoals glioblastoom . Neuroblastoom is een voorbeeld van een zeer agressieve solide tumor die op jonge leeftijd kan ontstaan.
Long-, alvleesklier-, lever-, hersen-, slokdarm- en maagkanker hebben allemaal een overlevingskans van minder dan 20% na 5 jaar na de diagnose. De overlevingskans van iemand met alvleesklierkanker is slechts 7%, waarbij in 3 van de 5 gevallen de kanker pas in een vergevorderd stadium wordt ontdekt.