Het doel van de ne bis in idem-regel (Latijn voor "niet tweemaal om hetzelfde") is het beschermen van burgers tegen herhaalde strafrechtelijke vervolging of bestraffing voor hetzelfde feit, nadat er al een onherroepelijke uitspraak (vrijspraak of veroordeling) is gedaan. Het zorgt voor rechtszekerheid en voorkomt disproportionele vervolging. De Rechtspraak +3
Wat is 'ne bis in idem'?
Latijnse term in het strafrecht voor het beginsel dat iemand niet twee keer voor hetzelfde feit kan terechtstaan en mag worden gestraft. Behandeling in hoger beroep betekent niet dat iemand voor de tweede keer terechtstaat, want die procedure maakt deel uit van dezelfde rechtsgang.
De Schengenuitvoeringsovereenkomst voorziet in de mogelijkheid dat een lidstaat uit hoofde van de staatsveiligheid of vanwege andere even wezenlijke staatsbelangen een uitzondering maakt op het beginsel dat iemand niet tweemaal voor hetzelfde feit strafrechtelijk mag worden vervolgd of bestraft (ne bis in idem).
Betekenis: Het «non bis in idem»- beginsel (ook ne bis idem beginsel geheten) houdt in dat niemand voor een tweede keer worden berecht of gestraft voor een strafbaar feit waarvoor hij bij definitieve beslissing reeds werd gestraft of vrijgesproken.
Het ne-bis-in-idembeginsel behelst het verbod om een per- soon voor eenzelfde feitencomplex tweemaal te vervolgen en bestraffen. In de Nederlandse wet is het ne-bis-in-idem- beginsel neergelegd in art. 5:43 Awb en art. 68 Sr.
De rechter doet uitspraak
In de podcast belicht Barkhuysen de drie kernprincipes van het bestuursrecht, ook wel de drie B's genoemd: Bestuursorgaan, Belanghebbende en Besluit. De hoogleraar betoogt dat de bestuursrechtjurist deze drie B's 'goed in de vingers moet hebben, wil je het vakgebied goed kunnen uitoefenen.
De drie belangrijkste soorten straffen in Nederland zijn de geldboete, de taakstraf (onbetaald werken) en de gevangenisstraf (vrijheidsbeneming). Rechters kunnen ook maatregelen opleggen, zoals Tbs of gedragsbeïnvloedende maatregelen, die meer gericht zijn op behandeling en heropvoeding dan op vergelding. Daarnaast bestaan er nog bijkomende straffen, zoals ontzetting van bepaalde rechten of verbeurdverklaring,.
Idem is van Latijnse oorsprong en betekent hetzelfde. Het wordt soms gecombineerd met dito, ook Latijnse oorsprong. Dito is via dictus, detto, ditto uit het Latijn en 17-eeuws Toscaans in het Nederlands terechtgekomen. Het is een voltooid verleden tijd: gezegd, bedoelende datgene wat reeds genoemd is.
Wat betekent dit in normaal Nederlands? Dat betekent dat iemand niet twee keer voor hetzelfde feit mag worden bestraft. Als iemand onherroepelijk is vrijgesproken voor een feit, dan mag er voor ditzelfde feit niet nogmaals een vervolging plaatsvinden.
Vier voorwaarden voor strafbaarheid
menselijke gedraging; 2. delictsomschrijving; 3. wederrechtelijkheid; 4. schuld.
Het civiel recht wordt ook wel burgerlijk recht genoemd. Het beschrijft de regels voor de onderlinge verhoudingen tussen personen. Voorbeelden van civiel recht zijn personenrecht, familierecht, handelsrecht, huurrecht en arbeidsrecht. In het strafrecht zijn de regels vastgelegd waaraan burgers zich moeten houden.
In de tuchtrechtspraak bestaat de rechtsregel dat het ne bis in idem-beginsel onder meer het geval bestrijkt dat een advocaat, nadat is geoordeeld over een klacht die een bepaald feitencomplex betreft, wordt geconfronteerd met een andere klacht van dezelfde klager die zijn grondslag vindt in datzelfde feitencomplex.
Het ne bis in idem-beginsel is een beginsel in het strafrecht dat inhoudt dat iemand niet tweemaal voor dezelfde feiten kan worden gestraft en aan meerdere procedures kan worden onderworpen . Simpel gezegd beoogt dit beginsel dubbele vervolging en dubbele bestraffing te voorkomen.
Idem is een Latijnse term die " hetzelfde " betekent. Het wordt vaak afgekort tot id., wat met name in juridische citaten wordt gebruikt om de eerder geciteerde bron aan te duiden (vergelijk ibid.). Het wordt ook in academische citaten gebruikt ter vervanging van de naam van een auteur die herhaaldelijk wordt genoemd.
Juridische oorsprong van Ne Bis In Idem
In het Romeinse recht werd dit principe uitgedrukt door de stelregel 'Nemo debet bis vexari pro una et eadem causa', wat zich vertaalt als : niemand mag tweemaal voor dezelfde zaak worden berecht.
Id. Dit is een afkorting van het Latijnse woord Idem, wat "hetzelfde" betekent . Het wordt in een bronvermelding gebruikt in plaats van de naam van een auteur om aan te geven dat de auteur dezelfde is als in de voorgaande bronvermelding.
Nettere alternatieven voor 'sowieso' zijn in elk geval, hoe dan ook, toch al, over het algemeen, of formeler het Duitse leenwoord überhaupt; ze bieden meer precisie afhankelijk van de context, zoals "Ik ga sowieso niet" kan worden "Ik ga toch al niet" of "Ik ga in elk geval niet".
'Gelijk aan het genoemde' zegt het woordenboek, ongetwijfeld in de wetenschap dat het afkomstig is van het Italiaanse ditto ('gezegd'), en ongeveer gelijk aan 'evenzo' of 'insgelijks'. Maar 'een bonte broek en dito schoenen' zijn niet 'een bonte broek en schoenen gelijk aan het genoemde' of 'insgelijkse schoenen'.
Nee, het is zeer onwaarschijnlijk dat Marc Dutroux ooit vrijkomt; zijn verzoeken tot vervroegde vrijlating zijn herhaaldelijk afgewezen vanwege het hoge recidiverisico, en hij is als enige tot levenslang veroordeeld, wat in België meestal betekent dat hij zeer lange tijd (rond de 30 jaar) moet uitzitten, met een verlenging door een periode van terbeschikkingstelling van de strafuitvoeringsrechtbank. Deskundigen zien de kans op vrijlating momenteel niet zitten, ondanks aanhoudende pogingen van zijn verdediging.
Een levenslange gevangenisstraf is de zwaarste straf die Nederland kent. Alleen mensen die de meest ernstige misdrijven hebben gepleegd, krijgen deze straf. Bijvoorbeeld vanwege moord of terrorisme. Levenslang was in Nederland lange tijd ook echt levenslang.
Art. 47 Sr als dader kunnen worden gestraft: – plegers, – doen plegers, – medeplegers, – uitlokkers.
Grotendeels wordt het recht opgedeeld in vijf categorieën: bestuursrecht, staatsrecht, burgerlijk recht, strafrecht en internationaal recht.
In bestuursrechtelijke zaken staan burgers of organisaties tegenover de overheid. Bij bestuursrechtelijke zaken is een advocaat niet verplicht. Gaat u in hoger beroep bij de Centrale Raad van Beroep of de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State? Ook dan hoeft u geen advocaat in te schakelen.
Salaris Jurist Bestuursrecht
Het gemiddelde salaris van een Jurist Bestuursrecht in Nederland in 2026 is € 4.882 bruto per maand, waarbij de ondergrens ligt bij € 4.035 en de bovengrens bij € 5.729.