Het was in Nederland voor het eerst 40 graden op 25 juli 2019. Op die dag werd in Gilze-Rijen een historische temperatuur van 40 , 7 ∘ 𝐶 4 0 , 7 ∘ 𝐶 gemeten, waarmee het 75 jaar oude record werd verbroken. Ook op 26 juli 2019 bleef het extreem heet, met temperaturen boven de 40 graden op sommige locaties. Weerplaza +2
Dit was de eerste keer dat er in het Verenigd Koninkrijk een temperatuur van 40°C werd gemeten. Op 19 juli werd in Coningsby, Lincolnshire, een nieuw record voor de hoogste dagtemperatuur bereikt, met 40,3°C, 1,6°C meer dan het vorige record.
De winter van 1990 verliep zeer zacht met een gemiddelde temperatuur van 8,9 graden tegen toen 5,1 graden normaal. Dit kwam voornamelijk doordat een bijna constante zuidwestenwind regelmatig zachte lucht naar ons land blies.
Etmaalgemiddelde temperatuur 1980
De laagste gemiddelde temperatuur was -7 °C op 13 januari 1980 en de hoogste gemiddelde temperatuur was 22.6 °C op 26 juli 1980.
Etmaalgemiddelde temperatuur 1975
De laagste gemiddelde temperatuur was -4.5 °C op 15 december 1975 en de hoogste gemiddelde temperatuur was 26.6 °C op 8 augustus 1975.
De hoogste temperatuur die ooit in ons land is gemeten, is nog steeds 40,7 graden. Dat gebeurde op 25 juli 2019 in Gilze-Rijen. Een dag later werd het 40,1 graden in Volkel. Dat zijn de enige twee temperaturen boven de 40 graden die ooit officieel gemeten zijn in Nederland.
De laatste jaren maken we de ene na de andere warme zomer mee, maar topzomer in ruim honderd jaar is nog steeds die van 1947. In De Bilt kwam de gemiddelde temperatuur uit op 18,7 graden tegen 16,6 normaal (gemiddeld over 1971-2000).
En bij -60 °C sterven de cellen onmiddellijk af. Bij -40 °C kan een mens drie minuten zonder kleren buiten lopen zonder dat het gevolgen heeft.
Augustus was droog
Alleen in 1975 was een hittegolf met 18 dagen nog één dag langer, maar die van 1976 was qua hitte veel intenser. De hoogste temperatuur werd op 3 juli gemeten, dat was 34,9 graden in De Bilt.
Etmaalgemiddelde temperatuur 1979
De laagste gemiddelde temperatuur was -12.4 °C op 5 januari 1979 en de hoogste gemiddelde temperatuur was 22.2 °C op 3 juni 1979.
De jaren negentig waren het warmste decennium ooit gemeten . De afgelopen 100 jaar waren de warmste van het millennium, met 1998 als warmste jaar ooit gemeten en 2002 als het op één na warmste.
Nederland lag in een tropische klimaatszone, wat blijkt uit het voorkomen van fossielen van onder meer mangroves, koralen en palmen in onze ondergrond of in de ons omringende landen. Vermoedelijk is het ook vrij vochtig geweest. In het Laat-Eoceen koelde het enigszins af.
De meest recente voorspelling van de gemiddelde wereldtemperatuur van Environment and Climate Change Canada geeft aan dat 2026 waarschijnlijk een van de warmste jaren ooit zal zijn , vergelijkbaar met 2023 en 2025 en in de buurt van 2024, dat nog steeds het warmste jaar ooit is.
2019: hitterecords verbroken
Op 25 juli werd door het weerstation van Gilze-Rijen 40.7°C gemeten. Voor het eerst sinds het begin van de metingen van het KNMI werd in Nederland een temperatuur van boven de 40 graden Celsius vastgesteld.
Het menselijk lichaam is ontworpen om te functioneren bij een kerntemperatuur van ongeveer 37 graden Celsius. We worden duizeliger en vatbaarder voor flauwvallen naarmate de kerntemperatuur richting de 40 graden Celsius stijgt. Een hoge kerntemperatuur beschadigt de weefsels in ons lichaam, zoals de hartspier en de hersenen. Uiteindelijk kan dit dodelijk zijn .
Volgens de KNMI-klimaatscenario's neemt de gemiddelde temperatuur in Nederland de komende jaren verder toe. Als je kijkt naar het Klimaatdashboard zal in het meest extreme scenario de temperatuur rond 2050 stijgen tot 12,1 °C en rond 2100 tot 14,8 °C.
Hoewel het bijna 50 jaar geleden is, wordt 1976 nog steeds herinnerd als een uitzonderlijk hete zomer, met name vanwege de aanhoudend hoge temperaturen. Er was een periode van 16 dagen met temperaturen boven de 30 graden .
1975: gemiddeld 19,9 graden, langste landelijke hittegolf
De hittegolf begon op 29 juli en duurde tot en met 15 augustus, in totaal achttien dagen. De maand kende, samen met 1997, de meeste zomerse dagen ooit. Op 19 dagen werd het 25 graden of meer.
De winter van 1963 was de koudste van de twintigste eeuw. Op veel plaatsen vroor het bijna drie maanden achtereen elke dag. Over de drie wintermaanden december 1962 en januari en februari 1963 had De Bilt een gemiddelde temperatuur van -3,1 graden (+2,6 graden is normaal).
" Over het algemeen wordt aangeraden dat de optimale slaaptemperatuur in de slaapkamer voor volwassenen tussen de 15 en 19 °C ligt ," aldus dr. Drerup.
Wassen op 40 °C
Dan is die 30-graden trommel toch net te koud om het wasgoed weer schoon te krijgen. Op 40 graden kan je allerlei items wassen welke stinken of vlekjes hebben. Ook kan ondergoed, handdoeken, sokken en linnengoed op 40 graden worden gewassen.
Onbetwist de heetste plek op onze aardbol is de Dasht-e Lut woestijn in Iran. Hier werd ooit een record temperatuur gemeten van 70,7°C.
De zomer van 2025 eindigt in Nederland in de top-5 van warmste zomers ooit gemeten. De gemiddelde temperatuur in juni, juli en augustus was 18,5 graden, ruim een graad meer dan de gemiddelde zomertemperatuur over de afgelopen dertig jaar. Alleen de zomers van 2003, 2018 en 2022 waren warmer.
1913 – in juli werd Californië getroffen door de heetste hittegolf ooit. Tijdens deze hittegolf werd in Death Valley een recordtemperatuur van 57 °C (134 °F) gemeten bij Furnace Creek , wat nog steeds de hoogste omgevingstemperatuur is die ooit op aarde is geregistreerd.
De winter van 1944 was de koudste die tot dan toe in de Europese geschiedenis was gemeten. Er viel soms zware sneeuw, soms wel 25 tot 30 centimeter sneeuw in 24 uur. De temperaturen daalden vaak dagenlang onder nul . Ze hadden alleen hun uniformen en laarzen om zich warm te houden.