Lithium veroorzaakt doorgaans geen blijvende dementie, maar chronische overdosering (vergiftiging) kan leiden tot ernstige neurologische symptomen die op dementie lijken, zoals cognitieve stoornissen, geheugenverlies en traagheid. Bijwerkingen kunnen ook concentratieproblemen en een vlakke stemming omvatten. Allesoverlithium +1
Het speelt in de hersenen een rol in de prikkeloverdracht tussen zenuwuiteinden, die verstoord is bij manische en depressieve verschijnselen. Ook helpt het voorkomen dat deze ontregeling opnieuw optreedt.
Uit onderzoek blijkt voor het eerst dat lithium een essentiële rol speelt in de normale hersenfunctie en weerstand kan bieden tegen hersenveroudering en de ziekte van Alzheimer . Wetenschappers ontdekten dat lithium in de hersenen wordt afgebroken doordat het zich bindt aan giftige amyloïde plaques, wat een nieuwe manier onthult waarop Alzheimer mogelijk ontstaat.
Veel medicijnen verhogen het risico op dementie, vooral bij ouderen. Het gaat hierbij om SSRI's, benzodiazepinen, PPI's en anticholinergica .
Drie van de vijf studies vonden dat het type geneesmiddel het risico beïnvloedde: o.a. antidepressiva, antipsychotica, anti-Parkinsonmiddelen en urologische middelen verhoogden het risico van cognitieve achteruitgang, terwijl bv. antihistaminica het risico niet verhoogden.
Bij dementie gaan de zenuwcellen in de hersenen kapot. Wetenschappers denken dat vier veranderingen in de hersenen met de ziekte te maken hebben: samenklontering van het eiwit amyloïde, ontstaan van kluwen van het eiwit tau, problemen met gliacellen en problemen met de bloed-hersenbarrière.
Bijwerking van medicijnen
Geheugenstoornissen zijn soms een bijwerking van anti-aanvalsmedicijnen. Dan gaat het met name om de oudere middelen als fenobarbital (Luminal) en fenytoïne (Diphantoïne). Ook bij middelen als natriumvalproaat (Depakine) komt dit voor.
Iatrogene amnesie is een van de belangrijkste oorzaken van voorbijgaande amnesie. Benzodiazepinen en anticholinergica worden beschouwd als de geneesmiddelen die het vaakst verantwoordelijk zijn voor iatrogene amnesie. De invloed van geneesmiddelen op geheugenstoornissen is met name uitgesproken bij ouderen, vooral door het gebruik van meerdere geneesmiddelen tegelijk.
In Nederland is voor het behandelen van de ziekte van Alzheimer, Lewy Body dementie en Parkinson dementie een beperkt aantal medicijnen beschikbaar: rivastigmine (Exelon®) en galantamine. Bij de ziekte van Alzheimer worden rivastigmine en galantamine alleen voorgeschreven bij een beginnend tot matig gevorderd beeld.
Dementie wordt veroorzaakt door veel verschillende ziekten of verwondingen die de hersenen direct of indirect beschadigen. De ziekte van Alzheimer is de meest voorkomende vorm en is verantwoordelijk voor 60-70% van de gevallen.
Uit een eerste klinische proef bleek dat de fosforylering van tau-eiwitten (een mogelijke oorzaak van de ziekte van Alzheimer) werd verminderd door een jaar behandeling met een lage farmaceutische dosis lithium, ongeveer 150 tot 450 milligram lithiumcarbonaat per dag om bloedserumspiegels van 0,25-0,5 mEq/L te bereiken (Forlenza 2011) ...
Langdurig lithium gebruik gaat vaak samen met de vorming van typische niercysten. Deze zijn aantoonbaar met behulp van MRI, CT en (meestal) echografisch onderzoek. Screening op niercysten en niertumoren is vooralsnog niet geïndiceerd en de klinische gevolgen van niercysten zijn onduidelijk.
Bijwerkingen zoals misselijkheid, diarree, trillen en dorst verdwijnen vaak na verloop van tijd, maar vermoeidheid, concentratieproblemen en gewichtstoename kunnen aanhouden . Het is belangrijk om regelmatig bloedonderzoek te laten doen om er zeker van te zijn dat u de juiste hoeveelheid lithium in uw lichaam heeft.
Mensen die geen neurologische symptomen ontwikkelen door acute lithiumvergiftiging, hebben doorgaans geen complicaties op de lange termijn. Ernstige neurologische symptomen kunnen echter blijvend zijn . Daarom is snelle behandeling cruciaal. In ernstige gevallen kan lithiumvergiftiging leiden tot coma, hersenschade of zelfs de dood.
Nee, lithium is een van de lichtste metalen, maar het medicijn kan wel een "zwaar" gevoel in het lichaam geven als bijwerking, vooral in de benen, en het is een middel waarvoor strikte controle nodig is omdat een te hoge bloedspiegel tot vergiftiging kan leiden.
De mogelijke alternatieven voor lithium, die hier worden behandeld, zijn (zie ook Tabel I): 1. anticonvulsiva zoals carbamazepine (Carbymal®, Tegretol®) valproi'nezuur (Convulex®, Depakine®, Propymal®) en clonazepam (Rivotril®). 2. calcium antagonisten en dan met name verapamil (Geangin®, Isoptin®, Vortac®).
Voortekenen van dementie zijn onder meer geheugenproblemen (vooral kortetermijngeheugen), moeite met taal (woorden zoeken), problemen met dagelijkse handelingen (geldzaken, hobby's), verwardheid over tijd en plaats, veranderend gedrag (prikkelbaarheid, onrust), terugtrekken uit sociale activiteiten, slecht beoordelingsvermogen en spullen op vreemde plekken kwijtraken. Deze symptomen kunnen ook andere oorzaken hebben, dus het is belangrijk om naar de huisarts te gaan voor een diagnose.
Sindsdien heeft de FDA nog twee behandelingen tegen amyloïde-afbraak goedgekeurd: lecanemab (Leqembi), geproduceerd door Eisai in samenwerking met Biogen, en donanemab (Kisunla) van Eli Lilly . Beide middelen vertraagden de cognitieve achteruitgang beter dan aducanumab of placebo in klinische studies. Maar beide middelen brengen ook het risico op ARIA met zich mee.
Kalmerings-middelen zijn medicijnen die helpen bij spanning. Je voelt minder angst, zenuwen en stress. Voorbeelden van kalmerings-middelen zijn oxazepam en lorazepam . Samen met je arts besluit je of je een kalmerings-middel gaat gebruiken.
Een tekort aan vitamine B12 kan zorgen voor problemen met denken en concentreren. Vitamine C en E beschermen de hersenen tegen schadelijke stoffen. Ook beschermen deze vitaminen mogelijk tegen bepaalde soorten dementie.
Gelukkig kunnen die problemen zich ook herstellen, wanneer iemand zijn levensstijl betert. Bijwerkingen van medicijnen: veel medicijnen kunnen vergeetachtigheid en verwarring als bijwerking hebben. Met name ouderen lopen meer risico.
Vergeetachtigheid, geheugenverlies en dementie zijn niet hetzelfde. Vergeetachtigheid is onschuldig: iemand kan zich even iets niet herinneren. Bij geheugenverlies zijn bepaalde herinneringen en informatie echt uit het geheugen verdwenen. Iemand met dementie heeft last van geheugenverlies.
Veel vitamines hebben invloed op het geheugen. Vitamine B1, B3, B6, B8, B11, B12 en C zijn goed voor het geheugen en dragen bij aan de hersenfuncties die betrokken zijn bij het beredeneer vermogen. Ze dragen ook bij aan de leerprestatie.
Eet hersenvriendelijke voedingsmiddelen.
Een voedingspatroon rijk aan fruit, groenten en volkorenproducten wordt beschouwd als goed voor de algehele hersengezondheid. Kies voor magere eiwitbronnen, zoals vis, bonen en gevogelte zonder vel. Ook wat je drinkt is belangrijk. Als je alcohol wilt drinken, doe dit dan met mate.
Ziekte van Alzheimer. De ziekte van Alzheimer is de bekendste en meest voorkomende soort dementie. Maar liefst 70 procent van alle mensen met dementie heeft alzheimer. Iemand met alzheimer krijgt eerst problemen met het geheugen.