De controle op dierentuinen in Nederland wordt uitgevoerd door verschillende overheidsinstanties, met de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) als voornaamste toezichthouder op het gebied van dierenwelzijn. NVWA
In de wet staan regels voor het houden, huisvesten en verzorgen van dieren. De NVWA houdt toezicht op deze regels. We kunnen bij u langskomen voor een controle. Dit doen we vooral bij bedrijfsmatige houders van dieren, zoals veehouders en fokkers.
Wij controleren dan of u zich aan de regels voor veilig en hygiënisch werken houdt. De inspectie kondigen wij niet aan. U bent verplicht mee te werken aan de inspectie. Dat betekent dat u de inspecteur moet binnenlaten en zijn werk moet laten doen.
Verder hebben dieren in gevangenschap en dierentuinen per definitie een kleinere leefruimte dan in het wild. Dit kan zorgen voor verveling, stress, frustratie en agressie. Ook kunnen dieren stereotype gedrag gaan vertonen.
9 redenen om nooit naar de dierentuin te gaan
Toch hebben dierentuinen ook een keerzijde. De overgrote meerderheid van de dieren die in hun verblijven gevangen worden gehouden, is depressief . Ze leven in permanente gevangenschap en hebben geen toegang tot alles wat het leven interessant en plezierig maakt. En vaak sterven ze veel eerder dan ze zouden doen als ze in de natuur leefden.
De belangrijkste zijn:
Sommige dieren zijn in Nederland beschermd en die mag u niet in het bezit hebben, zoals:
Er zijn in totaal 4 soorten inspecties binnen de kwaliteitscontrole: inspectie vóór de productie, inspectie tijdens de productie, inspectie vóór verzending en inspectie bij het laden en lossen van containers .
De NVWA kan zelfstandig (namens de minister) een boete opleggen. Deze boetes variëren van € 450 tot 820.000. Tegen deze boete kun je bezwaar aantekenen.
Gemeente of provincie verantwoordelijk
De omgevingsdienst mag dan in opdracht van de gemeente of provincie: vergunningen verlenen; toezicht houden; handhaven.
Meldpunt 144 wordt bemand door politiemedewerkers van de Eenheid Landelijke Expertise en Operaties in Driebergen. Iedereen die een melding van dierenverwaarlozing of -mishandeling wil doen, kan hier terecht. Melders blijven bij de behandeling van de melding altijd anoniem.
Bent u actief in de productie, de bereiding, de opslag, de handel of het transport van levensmiddelen? Dan moet u uw bedrijf bij de NVWA registreren. Produceert u producten van dierlijke oorsprong, of werkt u met deze producten? Dan moet u zeer waarschijnlijk een erkenning aanvragen.
Koala's zijn gedrongen, in bomen levende buideldieren met een dikke grijze vacht. Ze komen alleen in Australië voor, waar ze voornamelijk in eucalyptusbomen leven en ongeveer 22 uur per dag slapen (90%).
Naaktkatten en vouwoorkatten verboden
Vanaf 1 januari 2026 zijn katten met vouworen en naaktkatten verboden om te houden als huisdier. Deze dieren lijden namelijk onder hun uiterlijk.
De lijst bevat een paar opvallende namen. Dieren zoals het gordeldier, de serval, de capibara en het stokstaartje mogen nu niet meer als huisdier gehouden worden. Ook de populaire Russische dwerghamster, chinchilla, servalkat en suikereekhoorn vallen onder het nieuwe verbod.
Respecteer de dieren! Behandel ze met het respect dat ze verdienen, want dit is hun thuis! Rennen of stoeien is ten strengste verboden, schreeuw niet tegen de dieren en plaag ze niet, bonk niet op de verblijven en gooi geen voorwerpen of dierenvoer naar de dieren of in hun leefomgeving . Het is niet toegestaan om eigen eten mee te nemen naar de dierentuin!
Onze dierentuinen zitten met een probleem: ze hebben te veel dieren. Door kweekprogramma's zadelen ze zichzelf ook op met dieren die ze niet meer kunnen gebruiken. Als het goed gaat, belanden die in een andere zoo waar ze wel welkom zijn. Maar als dat geen optie is, moeten ze afgezonderd worden, of zelfs afgemaakt.
Dieren in dierentuinen worden gedwongen te leven in kunstmatige, stressvolle en ronduit saaie omstandigheden . Ze worden uit hun natuurlijke leefomgeving en sociale structuren gehaald en opgesloten in kleine, beperkende ruimtes die hen mentale en fysieke stimulatie ontnemen.
11 Populairste dierentuinen in Nederland
Hoe presteerden de landen in 2020? Over het algemeen waren de drie landen die in de VACI-enquête van 2020 het hoogst scoorden (oftewel het minst wreed waren): India, de Verenigde Republiek Tanzania en Kenia. De landen die het laagst scoorden waren de Verenigde Staten, Australië en Belarus .