De alvleesklier (pancreas) is een essentieel orgaan in de bovenbuik dat twee hoofdtaken heeft: het verteren van voedsel en het regelen van de bloedsuikerspiegel. Het produceert enzymen (amylase, lipase, trypsine) die vetten, eiwitten en koolhydraten afbreken, en maakt hormonen (insuline en glucagon) aan om het bloedglucosegehalte stabiel te houden. Kennisplatform Pancreatitis +4
Als je alvleesklier (pancreas) niet goed werkt, krijg je problemen met de spijsvertering (vettige diarree, buikpijn, gewichtsverlies) en de bloedsuikerregulatie (risico op diabetes type 3c), omdat de klier onvoldoende spijsverteringsenzymen en hormonen produceert. Dit leidt tot slechte opname van vetten en voedingsstoffen, wat tekorten aan vitamines A, D, E, K, botontkalking en spierverlies kan veroorzaken.
Ja, je kunt zonder alvleesklier leven, maar het is een ingrijpende situatie die levenslange aanpassingen vereist, voornamelijk door problemen met de spijsvertering (door gebrek aan enzymen) en diabetes (door het missen van insulineproductie), wat zorgvuldige dieetbeheer en vaak medicatie nodig maakt. Hoewel het verwijderen van de hele alvleesklier (totale pancreatectomie) zeldzaam is en meestal voor ernstige aandoeningen zoals kanker wordt gedaan, zijn er oplossingen zoals kunstmatige alvleesklieren die de bloedsuikerregulatie verbeteren, meldt Amsterdam UMC.
Ja, de alvleesklier kan (deels) herstellen, vooral na een acute ontsteking (pancreatitis) waar bij de meeste mensen het orgaan de functie behoudt, maar bij chronische schade of kanker is het herstel moeilijker en kan een transplantatie nodig zijn. Onderzoek toont aan dat bij omkering van Type 2 diabetes de alvleesklier zelfs kan groeien en beter kan functioneren, en wetenschappers zien mogelijkheden voor herstel van de functie.
Symptomen van de alvleesklier (pancreas) variëren, maar omvatten vaak hevige pijn in de bovenbuik die uitstraalt naar de rug, misselijkheid, braken, koorts, een opgeblazen gevoel, en spijsverteringsproblemen zoals vettige diarree en gewichtsverlies; geelzucht, nieuwe diabetes, vermoeidheid en veranderde ontlasting zijn ook veelvoorkomende signalen. Deze klachten kunnen wijzen op een acute ontsteking (pancreatitis) of een chronische aandoening zoals alvleesklierkanker.
De eerste symptomen van een pancreastumor zijn vaak vaag, zoals zeurende pijn in de bovenbuik of rug, onverklaarbaar gewichtsverlies, verminderde eetlust, misselijkheid en vermoeidheid. Belangrijke signalen die vaak opvallen, zijn geelzucht (gele huid/ogen), donkere urine en lichtgekleurde, vettige ontlasting, wat wijst op een verstopte galweg. Vaak zijn er pas klachten als de tumor al langer aanwezig is, wat diagnose lastig maakt.
Klachten/Symptomen van alvleesklierkanker
Kies voor magere kaassoorten, zoals 20+ of 30+ kaas, jonge-, belegen kazen, smeerkaas of Hüttenkäse (cottage cheese). Gebruik magere of halfvolle melk en melkproducten, zoals yoghurt, (vruchten) kwark, melk en karnemelk. Vermijd volvette kazen (40+ of hoger) en volle melkproducten en slagroom.
Alvleesklierkanker kan leiden tot een verstopping van de darmen of juist tot diarree of vettige ontlasting. Uw ontlasting kan licht van kleur zijn en zelfs bijna wit.
De verpleegkundige brengt via uw neus een slangetje in uw maag, om de maagsappen te laten aflopen . Op deze manier krijgen de alvleesklier en de darmen rust. Via een infuus krijgt u vocht en eventueel ook antibiotica toegediend. Uiteraard is goede pijnstilling van groot belang.
Alvleesklierkanker heeft slechtste overlevingscijfers van alle kankersoorten. Op 15 november is het Wereldalvleesklierkankerdag. Alvleesklierkanker heeft de slechtste overlevingscijfers van alle soorten kanker in Nederland.
Wat is de oorzaak? De precieze oorzaak van alvleesklierkanker is onduidelijk. De aandoening komt vaker voor in de westerse landen. Een aantal leefstijlfactoren geven mogelijk een verhoogd risico op het ontstaan van alvleesklierkanker zoals roken, te vette voeding en overmatig alcoholgebruik.
De alvleesklier (het pancreas)
Bij een volwassen persoon is de lengte van de alvleesklier ongeveer twaalf tot vijftien centimeter en de dikte is ongeveer één tot drie centimeter. De alvleesklier weegt 70 tot 100 gram. De alvleesklier ligt achter in de bovenbuik, voor een deel achter de maag en de twaalfvingerige darm.
Acute alvleesklierontsteking is een ziekte waar nog niet veel over bekend is. Ziek zijn, een behandeling ondergaan en opgenomen worden in het ziekenhuis kan een grote invloed op uw leven en op dat van uw familie hebben. Dit kan bij u en uw naasten leiden tot gevoelens van angst, afhankelijkheid en onzekerheid.
Andere symptomen van chronische pancreatitis kunnen zijn: misselijkheid of braken, diarree , en zeer stinkende ontlasting die blijft drijven en moeilijk weg te spoelen is .
Klachten bij vetdiarree
Vetdiarree is een vettige en dunne ontlasting. Bij vetdiarree zitten er meer vetten in de ontlasting dan normaal. Vaak blijft deze ontlasting drijven in de wc-pot en/of plakken aan de wc-rand. De ontlasting stinkt meer dan normaal en is wat licht gekleurd.
Symptomen van alvleesklierkanker zijn vaak vaag en treden pas laat op, waaronder pijn in de bovenbuik of rug, geelzucht (gele huid/ogen), onverklaarbaar gewichtsverlies, verminderde eetlust, misselijkheid, diarree/verstopping met lichte/vettige ontlasting, donkere urine, en extreme vermoeidheid, evenals een plotselinge diagnose van diabetes. Deze symptomen ontstaan doordat de tumor de galwegen of darmen blokkeert en de spijsvertering verstoort.
Bij alvleesklierkanker kan de urine donker worden (zoals thee of cola) en de ontlasting juist lichtgekleurd (beige, grijs-wit) door een verstopping van de galwegen, wat leidt tot geelzucht (gele huid/ogen) en jeuk. Dit komt doordat gal niet goed in de darmen terechtkomt, waardoor een afbraakproduct zich ophoopt en de urine donkerder kleurt, terwijl de ontlasting zijn bruine kleur verliest.
Veel mensen met alvleesklierkanker in een vergevorderd stadium hebben pijn. Deze pijn is vaak ernstig en heeft een grote invloed op de kwaliteit van leven. De pijn kan bestreden worden met pijnstillers, bestraling (radiotherapie) en chemotherapie.
Soms is het het beste om de alvleesklier rust te geven en je voedselinname te beperken. Als je een opvlamming hebt, kan je arts zelfs aanraden om een dag of twee niet te eten. Bij hevige pijn kun je een dieet van heldere vloeistoffen volgen. Heldere vloeistoffen zijn onder andere appel-, cranberry- en witte druivensap, gelatine en bouillon .
Goed voor de spijsvertering
Gember is goed voor uw spijsvertering. Gember bevordert namelijk de werking van de alvleesklier, die op zijn beurt weer enzymen produceert die uw spijsvertering stimuleren.
Er is niet één enkel middel dat kanker geneest; genezing hangt af van het type en stadium van de kanker, maar de meest effectieve behandelingen zijn een combinatie van medische therapieën zoals chemotherapie, bestraling, chirurgie en immuuntherapie, vaak aangevuld met gerichte voedings- en leefstijladviezen om het lichaam te ondersteunen en de kans op herstel te vergroten. Complementaire middelen zoals tarwegras, chlorofyl en bepaalde groenten kunnen het lichaam helpen, maar genezen kanker niet zelf.
Vooral pijn in de bovenbuik of middenrug. Deze pijn kan ontstaan doordat de tumor zelf op omliggende organen drukt of door weefsels groeit en zo de zenuwen raakt en organen die in de buurt van de alvleesklier liggen.
Alvleesklierkanker kan zich vele jaren op rij ongezien ontwikkelen en wordt soms pas twintig jaar na de eerste mutaties opgemerkt.
Symptomen van een slecht werkende alvleesklier zijn vaak buikpijn (vooral na eten, uitstralend naar rug), spijsverteringsproblemen zoals vettige, stinkende diarree en een opgeblazen gevoel, en gewichtsverlies door slechte vertering. Ook kunnen er tekenen zijn van diabetes (veel dorst/plassen) en vitaminetekorten, plus symptomen van een ontsteking zoals misselijkheid, braken en koorts, en geelzucht bij verstopping.