In Bulgarije, Oostenrijk en Roemenië is de incidentie het laagst.
Hoeveel mensen sterven aan kanker per geslacht en ras/etniciteit? Onder zowel mannen als vrouwen hebben niet-Spaanstalige zwarten de hoogste sterftecijfers door kanker, en niet-Spaanstalige Aziaten/Pacific Islanders hebben de laagste sterftecijfers door kanker.
Niet roken, weinig of geen alcohol drinken, gezond eten en bewegen, verstandig omgaan met de zon en met (mogelijk) kankerverwekkende stoffen. De thema's staan geordend van A tot Z, voorafgegaan door algemene informatie over de oorzaken van kanker.
In de analyses is gecorrigeerd voor verschillen in leeftijdsopbouw in de bevolking van Europese landen. De hogere sterfte aan hart- en vaatziekten in Oost-Europese landen verklaart deels waarom zij een lagere kankerincidentie hebben.
Wat het sterftecijfer betreft, zal longkanker naar verwachting de koploper blijven, gevolgd door pancreaskanker, lever- en galwegkanker, colorectale kanker en borstkanker.
Overleving varieert sterk per soort kanker
Dit geldt onder andere voor kanker van de darm, blaas, nier, hoofd-hals en baarmoederhals. De groep met de laagste overleving (minder dan 30%) omvat onder andere longkanker, maag- en slokdarmkanker, alvleesklierkanker en acute myeloïde leukemie.
In 2020 was het met 1,5 miljoen slachtoffers wereldwijd, na COVID-19, de meest dodelijke besmettelijke ziekte. De afwezigheid van een effectief vaccin, goede tests om de juiste diagnose te stellen, goede testmiddelen en moderne behandelingen maakt tuberculose een lastige ziekte.
De kans op overleving is fors toegenomen bij darmkanker, nierkanker, slokdarmkanker en ook bij veel soorten bloed- en lymfeklierkanker. Kankersoorten met een 5-jaarsoverleving hoger dan 80% zijn huidkanker, borstkanker, prostaatkanker en minder vaak voorkomende kankersoorten zoals hodgkinlymfoom en zaadbalkanker.
Van dertig Europese landen behoort Nederland bij de landen met de hoogste incidentie van melanomen. Nederland heeft op Noorwegen na de hoogste incidentie, zie onderstaand figuur. Ook de sterfte aan melanoom is in Nederland bovengemiddeld (vijfde van de dertig landen).
Roken en meeroken vormen het grootste risico op kanker. Tabaksproducten en de rook ervan bevatten stoffen die het DNA in lichaamscellen kunnen beschadigen. Beschadigd DNA kan ertoe leiden dat een cel ontspoort en dat kanker ontstaat.
Met chemotherapie gaan veruit de meeste kankercellen dood, maar een deel blijft leven. En dat is niet per sé een probleem, omdat het programma van de celdeling voorgoed wordt uitgeschakeld.
Omdat kanker vaker voorkomt op hogere leeftijd, neemt vooral het aantal oudere patiënten toe. Daarnaast wordt de toename in kankerdiagnoses veroorzaakt door leefstijl. Risicofactoren zijn onder andere roken, alcoholgebruik, weinig lichaamsbeweging en overgewicht. Huidkanker is de grootste stijger.
Ierland en Denemarken zijn de landen met de hoogste incidentie. In Bulgarije, Oostenrijk en Roemenië is de incidentie het laagst.
Het grootste risico op kanker komt door roken en meeroken. Tabaksproducten en de tabaksrook bevatten stoffen die schadelijk zijn voor het DNA in de cellen. Fouten in het DNA kunnen ertoe leiden dat een cel ontspoort en dat er kanker ontstaat.
De meestvoorkomende vorm van kanker in Nederland is huidkanker. De belangrijkste factor bij het ontstaan van huidkanker is overmatige blootstelling aan uv-straling. Het basaalcelcarcinoom (BCC) is de meest voorkomende vorm van huidkanker en wordt op dit moment vastgesteld door het nemen van een biopt (huidmonster).
Nederland is Europees uitschieter wat betreft het aantal kankergevallen. Ons land behoort tot de topdrie van landen waar kanker het meest voorkomt; alleen Ierland en Denemarken scoren hoger. Dat meldt Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) op basis van cijfers die de Europese Commissie heeft opgevraagd.
De overleving bij melanoom in de Scandinavische landen heeft het punt bereikt waarop de 1-jaarsoverleving de 100% nadert (mannen 97,5-98,6%, vrouwen 98,4-99,3%) en de 5/1-jaarsoverleving 95% is voor mannen (93,8-96,6%) en 97% voor vrouwen (96,8-97,9%). DK behaalde de hoogste mannelijke en vrouwelijke 1- en 5-jaarsoverlevingspercentages.
Je hebt een erfelijke aanleg voor melanoom. Je hebt een lichte huid, lichte ogen, sproeten, lichtblond of rood haar en je verbrandt snel zodra je in de zon bent. Je hebt meer dan 100 moedervlekken of 5 of meer onrustige moedervlekken: atypische naevi. Je hebt een aangeboren moedervlek die groter is dan 20 centimeter.
Kleincellig. Kleincellige longkanker groeit sneller en zaait makkelijk uit. Als kleincellige longkanker ontdekt wordt, heeft iemand vaak al uitzaaiingen. Ongeveer 1 op de 5 patiënten heeft deze agressieve vorm.
Ten opzichte van 1990 worden mannen gemiddeld zeven jaar ouder, vrouwen drie en een half jaar. Hoe langer iemand leeft, hoe groter de kans om tijdens het leven kanker te krijgen. Kanker ontstaat vaak op oudere leeftijd, meer dan 80 procent krijgt de diagnose boven de 60 jaar.
Hart- en vaatziekten zijn wereldwijd de meest voorkomende doodsoorzaak, volgens de IHME Global Burden of Disease Study 2017 (IHME). De op één na grootste oorzaak is kanker.
Hartziekten zijn de grootste wereldwijde doodsoorzaak, verantwoordelijk voor miljoenen doden per jaar. Het omvat aandoeningen zoals coronaire hartziekte, hartaanvallen en beroertes, vaak gekoppeld aan leefstijlfactoren, genetica en veroudering.
Van alle psychische stoornissen hebben eetstoornissen het hoogste sterftecijfer. Met name anorexia en boulimia maken dodelijke slachtoffers. Bijna vier procent van de mensen die lijden aan een van deze eetstoornissen overlijdt. Dat kan komen door uitdroging, gebrek aan voedingsstoffen, maar ook door zelfmoord.