Regenwoud heeft veel regen nodig om te overleven Het Amazoneregenwoud bestrijkt de helft van het totale oppervlak aan regenwoud op aarde (afbeelding 1). De naam zegt het al. Er valt veel regen, gemiddeld ongeveer twee meter regen per jaar. Dat is ruim twee keer zoveel als er in Nederland valt.
Veel regenval wordt geproduceerd door regenwouden. Daarnaast is 20% van de totale uitstoot van broeikasgassen afkomstig van ontbossing en degradatie in tropische regenwouden. De koolstof die in deze wouden zijn opgeslagen, komt hierdoor vrij.
De zon warmt het regenwoud op. Hierdoor verdampt er water, dat opstijgt naar een koelere luchtlaag. Dan condenseert de waterdamp tot druppels, vormen ze een wolk en begint het rond de middag te regenen.
Een diverse wereld
Het Amazoneregenwoud in Zuid-Amerika is het grootste regenwoud op aarde. Een bron van water en zuurstof, en een opslag van CO2. Deze jungle behoort tot de groene gordel: een sterke bondgenoot tegen klimaatverandering.
De grootste tropische regenwouden zijn het Amazoneregenwoud in het Amazonebekken, de Congolese regenwouden in Centraal-Afrika en de regenwouden in Indonesië.
#2 Het Amazonewoud
Het is het bekendste en grootste tropische regenwoud ter wereld, het is ongeveer even groot als Australië en verspreid over de landen Brazilië, Venezuela, Bolivia, Guyana, Suriname, Ecuador, Peru en Frans-Guyana.
Precies tegenover de Victoria watervallen in Zimbabwe ligt het kleinste tropische regenwoud ter wereld. Het is amper 2 kilometer lang en slechts een paar honderd meter breed.
Met het verdwijnen van het regenwoud verliezen miljoenen dieren hun leefgebied, wordt de omgeving droger, verdwijnen inkomstenbronnen en draagt dit bij aan klimaatverandering. Nu al stoten delen van de Amazone meer CO2 uit dan ze kunnen opnemen.
Dwars door het gigantische regenwoud stroomt de op één na grootste rivier ter wereld: de Amazone-rivier. Hij is 6.992 kilometer lang en heeft wel 1.100 zijrivieren. De rivier is de breedste ter wereld. In het regenseizoen kan hij ongeveer 40 kilometer breed worden!
In een enkele jaren oud mierennest leven 80-200 mieren (slankmieren bijvoorbeeld), 500-10.000 (wegmieren en steekmieren bijvoorbeeld), 5000-100.000 (bijvoorbeeld schaduwmieren, gele weidemieren en glanzende houtmieren) tot 30.000-1.000.000 (rode bosmieren). Een mierenkolonie kan uit verschillende mierennesten bestaan.
Warmere lucht kan meer waterdamp bevatten – de maximale hoeveelheid waterdamp voordat er condensatie in waterdruppels optreedt. Dit volgt uit de fysische eigenschappen van lucht en water en geeft ongeveer een toename van 7 procent per graad opwarming.
In het Amazonegebied wonen 30 miljoen mensen (waarvan 17 miljoen in het Braziliaanse deel). In het Braziliaanse Amazonegebied wonen 220 verschillende inheemse volkeren, in Peru 40 en in Ecuador 10. In het Venezolaanse Amazonegebied worden 17 inheemse talen gesproken, in Bolivia 33 en in Colombia 52.
De grote woestijnen op aarde liggen allemaal rond de 30 graden noorder- en zuiderbreedte. En er is een reden dat het klimaat daar zo droog is. Dat er rond de 30e breedtegraad zo weinig neerslag valt, komt door de wereldwijde atmosferische circulatie.
Het regenwoud is een regenmaker
Net als een spons. Een deel van de regen die op het woud valt, blijft hangen op de bladeren. Door de hoge temperatuur verdampt het water weer snel, stijgt op en valt later weer neer als regen.
Beste reistijd Amazone
De beste reistijd om het Amazoneregenwoud te verkennen is van juni tot oktober, dit is het droge seizoen. Je zal dan waarschijnlijk meer vogels en andere dieren kunnen waarnemen. Er zijn tal van manieren om het Amazonegebied te bezoeken: individueel, als losse bouwsteen of met een groepsreis.
De 'bomenkap-alerts' worden getoond op de website van de natuurorganisatie Global Forest Watch op een grote wereldkaart. Als er in een bepaald gebied ontbossing plaats, verschijnen op die plek rode pixels.
De Bolton Strid in het Engelse Yorkshire is een langzaam stromend riviertje dat amper twee meter breed is. Je zou er zomaar overeen kunnen springen, of op warme zomerdagen geneigd zijn erin te zwemmen. Maar als je die sprong mist en in het water valt is de kans dat je het overleeft nagenoeg nul.
De Congo Rivier is ongeveer 4.700 kilometer lang. Dit is vergelijkbaar met de afstand van Nederland naar Egypte! Wat de Congo Rivier ook bijzonder maakt, is dat het de diepste rivier ter wereld is.
Rusland: 17.098.242 km²
Het is geografisch gelegen in zowel Europa als Azië en maar liefst 400 maal groter dan ons kikkerlandje!
We kunnen niet zonder bossen. Ze zorgen voor zuurstof en regen, ze bieden een thuis aan bijzondere planten, dieren én mensen en ze spelen een belangrijke rol in het tegengaan van klimaatverandering. Zonder bos is er geen leven.
De Amazone is het grootste regenwoud ter wereld, ongeveer zo groot als een miljard voetbalvelden! Je vindt er het grootste aantal verschillende planten, een ongekend aantal verschillende insecten, vogels, zoogdieren, vissen, amfibieën en schimmels.
De omzetting van bossen in akkerland is de belangrijkste oorzaak van bosverlies. Volgens de FAO veroorzaakt dit minstens 50% van de wereldwijde ontbossing, voornamelijk voor de productie van palmolie en soja. Veeteelt en begrazing zijn verantwoordelijk voor bijna 40% van de wereldwijde ontbossing.
In de Maleise taal betekent orang-oetan 'mens uit het bos'. Die naam is niet vreemd, want in de lichaamsbouw van het dier herkennen we onszelf. Deze mensaap is het grootste zoogdier dat in bomen leeft. Het tropisch regenwoud is zijn thuis.
1. Het Amazoneregenwoud: het kroonjuweel van de biodiversiteit. Het Amazoneregenwoud, dat een groot deel van Zuid-Amerika beslaat, met Brazilië in het hart, claimt de eerste plaats als het grootste tropische regenwoud op aarde.
Het Daintree National Park in de Tropical North van Queensland is een van de oudste - in Australië zeggen ze hét oudste - regenwouden ter wereld.