Hout kan koolstofdioxide, C02, in zich opnemen en slaat dat op zolang het bestaat. Teveel CO2 in de atmosfeer is de hoofdoorzaak van de opwarming van de aarde. Het is één van de redenen waarom bouwen met hout zeer sterk in de belangstelling staat.
Het hout houdt de koolstof vast tijdens heel zijn levenscyclus: gebruik, hergebruik en recyclage. In één kubieke meter hout zit ongeveer 0,9 ton CO2 opgeslagen. Naar schatting zit in Europa ongeveer zestig miljoen ton koolstof in houtproducten. Na hergebruik en recyclage worden de meeste houtproducten verbrand.
Ongeveer de helft van het droge gewicht van een boom is koolstof. Sterker nog, voor elke droge ton geproduceerd hout, wordt 1,8 ton koolstofdioxide uit de atmosfeer gehaald.
Hout is CO2-neutraal
Eén van de milieuaspecten waar op wordt gelet is de hoeveelheid CO2 uitstoot. Een broeikasgas waardoor de aarde opwarmt. Dit komt vrij bij energieopwekking en de winning van grondstoffen. Het bouwmateriaal hout is CO2 neutraal.
Bij het verbranden van hout komt CO2 vrij. Dat is een broeikasgas dat zorgt voor klimaatverandering. Houtkachels en open haarden gaan onzuinig met hout om: een groot deel van de warmte vliegt zo de schoorsteen uit (bij de open haard gaat 90 procent van de warmte verloren, bij de houtkachel zo'n 35 procent).
Veel mensen denken dat een houtkachel veel slechter voor het milieu is dan verwarmen met gas, maar dit is misschien wel niet perse zo. Stoken met hout is qua CO2-productie misschien wel duurzamer dan het verwarmen met fossiele brandstoffen zoals aardgas.
Wat direct opvalt is dat de verschillen groot zijn per type houtkachel. Voor een open haard bedraagt de uitstoot aan PM10 158 gram/Giga Joule (g/GJ). Een gemiddelde vrijstaande houtkachel heeft een uitstoot van 113 gram/giga joule.
Hout, afhankelijk van de soort, is een samenstelling van cellulose (40-55%), hemi-cellulose (12-15%), lignine (15-30%) en overige stoffen (2-15%). Hieruit is bepaald dat hout effectief bestaat uit 50% koolstof, 44% zuurstof en 6% waterstof.
Een boom neemt gemiddeld tussen de 10 en 40 kg CO₂ op per jaar. Hoeveel koolstof een boom in zich opneemt, is afhankelijk van een heleboel factoren. Zo is de mate van koolstofopslag in bomen onder meer afhankelijk van soort, leeftijd, grootte en locatie.
CO2 is noodzakelijk voor bomen om te groeien omdat ze het gas nodig hebben voor fotosynthese. Maar net als bij de meeste dingen is teveel van het goede ook niet goed voor bomen. Hoge niveaus van CO2 in de atmosfeer kunnen ervoor zorgen dat bomen te snel groeien, wat kan leiden tot zwakke stammen en takken.
“Een kuub hout slaat circa 1 ton CO2 op, tijdens productie van bijvoorbeeld CLT komt ongeveer 150 kilo CO2 vrij. Dat is inclusief drogen, transport en de 1 procent lijm die wordt gebruikt. Dat is een fractie van de opgeslagen CO2”, aldus Pablo van der Lugt in Cobouw begin december 2020.
Als samenvatting uit de diverse studies kunnen we concluderen dat de jaarlijkse CO2-compensatie varieert tussen 21,77 kg CO2/boom tot 31,5 kg CO2/boom. Om 1 ton CO2 te compenseren zijn er vervolgens 31 tot 46 bomen nodig. In Europa staan er per hectare 300 tot 500 bomen.
Speciale cellen in de bladeren van planten genaamd fotosynthetische pigmenten kunnen lichtenergie veranderen in chemische energie. Deze chemische energie wordt vervolgens gebruikt om koolstofdioxide (CO2) en water (H2O) om te zetten in suikers zoals glucose. Hierbij komt zuurstof (O2) vrij als afvalstof.
Een te hoge concentratie CO2 in onze omgevingslucht kan wel gevaarlijk zijn voor mensen en dieren. Wanneer de lucht die je inademt meer dan 1% CO2 bevat, dan kun je sufheid ervaren.Bij 2% krijg je waarschijnlijk last van hoofdpijn, voel je je benauwd en stijgt de bloeddruk.
Met 99,8 % van de totale hoeveelheid koolstof op aarde komt in de lithosfeer veruit de meeste koolstof voor. De uitwisseling is echter laag, in de lithosfeer is sprake van 'lange termijnopslag' van koolstof.
Eindelijk kunnen we een antwoord geven op de veelgestelde vraag: "Hoe lang kan ik mijn houtkachel nog stoken?" De Europese Raad heeft namelijk nieuwe normen vastgesteld die vanaf 2030 van kracht worden voor hout- en pelletkachels.
Koolmonoxide, vaak ook 'sluipmoordenaar' genoemd, is een zeer giftig gas dat vrij komt bij onvolledig verbranding in je cv-ketel, de open haard, houtkachel of ander verbrandingstoestel. “Zie je een geeloranje vlam, dan wijst dit op gebrek aan zuurstof waardoor er meer koolmonoxide vrij kan komen.
Houtkachels veroorzaken 450 keer zoveel luchtvervuiling als gasketels. Zelfs de modernste, 'ecodesign' houtkachel is nog altijd een ramp voor de luchtkwaliteit. Volgens nieuw Engels onderzoek produceert een houtkachel 450 keer zoveel giftige luchtvervuiling als een centrale verwarming op gas.
Ja, houtrook is schadelijk voor de gezondheid. Bij de verbranding van hout komen chemische stoffen vrij. Bijvoorbeeld fijnstof, koolmonoxide, verschillende vluchtige organische stoffen en PAK Polycyclische Aromatische Koolwaterstoffen (Polycyclische Aromatische Koolwaterstoffen )'s.
Het verbrandingsproces voor hout is veel schoner en vereist minder bijproducten dan steenkool . Dit resulteert in veel minder asproductie en betekent dat u uw schoorsteen minder vaak hoeft schoon te maken.
Te droog hout verbrandt vaak ook zonder voldoende warmte te genereren. Het kan dus zijn dat oud hout minder effectief is om te stoken, vooral in de koudere maanden, waarin u een constante warmtebron nodig heeft.
Gemeenten kunnen de aanwezigheid van houtkachels niet verbieden, maar wél regels stellen aan het gebruik ervan. Bijvoorbeeld een stookverbod bij ongunstige weersomstandigheden. Zodat er minder schadelijke rook in de omgeving terechtkomt.
Als je brandhout in de tuin wilt opslaan, moet je rekening houden met voorschriften die per gemeente kunnen verschillen. Normaal gesproken is tot 40 kubieke meter brandhout per perceel geen probleem.
Hoeveel fijnstof komt er bij hout stoken vrij? Bij één avondje hout stoken (4 uur) komt er gemiddeld 28 gram fijnstof vrij uit de schoorsteen, dat is een klein weckpotje vol. Ook komt er via je kachel fijnstof in je woonkamer.