Dat vloeibare gesteente heet magma en ligt niet gewoon stil, maar klotst, borrelt en stroomt naar boven. Als de druk te hoog wordt, worden magma, as en stenen naar buiten geperst: een vulkaanuitbarsting! De hete vloeistof in een vulkaan wordt magma genoemd.
Bij vulkaanuitbarstingen komt vloeibare steen als lava uit de aarde. Wanneer lava nog in de aarde zit, heet het magma. Magma komt uit de aardmantel of uit het onderste deel van de aardkorst. Daar kan het op verschillende manieren ontstaan.
Zoals al verteld is ontstaan schildvulkanen op plekken waar een breukzone is. Doordat de platen schuiven ontstaat er ruimte voor de magma om omhoog te komen. Dit gebeurt dus niet explosief maar effusief.
Eigenlijk is een vulkaan alleen maar een gat of een scheur in de grond, waar gloeiend vloeibaar gesteente en gas uit komt. Dit vloeibare gesteente heet lava. In de wolken die bij een vulkaanuitbarsting te zien zijn, zitten as en losse stenen die tot heel hoog in de lucht geschoten kunnen worden.
De vulkanische grond is erg voedingrijk, er zitten namelijk stoffen in de as en de gestolde lava waar planten heel hard van gaan groeien. Boeren maken hier handig gebruik van en verbouwen graag hun groenten en granen op deze vruchtbare grond. Gebieden met vulkanische grond geven een hoge opbrengst van gewassen.
"We hebben twee vulkanen, een daarvan is de Zuidwalvulkaan in de Waddenzee en de ander ligt in de Noordzee." De twee vulkanen waren zo'n 150 miljoen jaar geleden actief, maar zijn nu dood.
Bij zo'n uitbarsting komen dus behoorlijk wat gevaarlijke stoffen vrij. Toch is het niet alleen maar ellende wat de vulkaan spuwt. De grond rondom een vulkaan is vaak heel vruchtbaar, want in de as en gestolde lava zitten namelijk stoffen waar planten heel hard van groeien.
Op 14 januari 2024 om 07.57 uur plaatselijke tijd is een nieuwe lavastroom ontstaan op het schiereiland Reykjanes in IJsland, op de plek waar in de afgelopen weken verhoogde activiteit werd gemeten.
In Nederland zit je op een kilometer diepte niet in de lava, maar is de aarde wel veel heter dan aan de oppervlakte. Van deze aardwarmte maken we gebruik van beschikbare waterbronnen.
De Vesuvius is een actieve vulkaan aan de westkust van Italië ten zuidoosten van Napels. De naam "Vesuvius" is afkomstig van het Oskisch "fesf", wat rook betekent. De vulkaan ligt in de vlakte van Campanië, heeft een doorsnede van acht kilometer en is 1281 meter hoog.
Temperatuur en viscositeit
Op het moment dat lava aan de oppervlakte komt heeft het normaal gesproken een temperatuur tussen 700 °C en 1200 °C. De viscositeit van lava is 100.000 keer zo groot als die van water. De viscositeit bepaalt hoe de lava stroomt. Lava met een hoge viscositeit is erg stroperig.
Tefra is de verzamelnaam van al het materiaal dat tijdens een vulkanische uitbarsting uit de lucht naar beneden valt, ongeacht de samenstelling of deeltjesgrootte ervan. De meeste tefra wordt gevormd bij vulkanisme dat explosief verloopt.
Obsidiaan- Deze glimmende zwarte steen is vulkanisch glas of obsidiaan. Het ontstaat als lava heel snel stolt.Net als glas heeft obsidiaan hele scherpe breukvlakken. Dit maakte het gesteente ideaal voor stenen werktuigen.
Het korte antwoord op de vraag of lava kan opraken, is: nee, niet zolang de aarde is zoals ze nu is. Stel je de aarde voor als een perzik: de kern is de pit, de aardkorst is de huid en de aardmantel daartussen vormt het vruchtvlees.
Lava is een belangrijk onderdeel van de cyclus van de aarde. Het helpt bij het creëren van nieuwe landvormen en kan zelfs worden gebruikt om elektriciteit te produceren !
Het diepste gat dat ooit al werd gegraven, is het boorgat van Kola in Rusland — 12 kilometer diep. En toch weten we, zonder dat we er ooit nog maar in de buurt kwamen, best veel over onze aardkern.
Over het algemeen kunt u tot een diepte van 30 centimeter graven zonder dat u zich zorgen hoeft te maken over vergunningen. Voor diepere graafwerkzaamheden is meestal toestemming vereist zoals al eerder aangegeven, dat doet u met een KLIC melding bij het kadaster.
Lava kan brandbare blokken in brand steken in een 3x3 vierkant direct boven de lava, en een 5x5 vierkant daarboven , dus houd daar rekening mee als je een lava prullenbak bouwt in je houten hut. Maar onder de juiste omstandigheden kan lava ook een kracht zijn voor creatie.
De Zuidwalvulkaan (Fries: Súdwâlfulkaan) is een dode vulkaan in Nederland die zich ruim 2 km onder het aardoppervlak bevindt, onder de Waddenzee tussen Harlingen en Vlieland, meer precies iets ten zuidwesten van het eiland Griend.
Foto- en videochronologie — 27 december 2024 — Uitbarsting van de top van de Kīlauea duurt voort. De uitbarsting van de vulkaan Kīlauea die begon op maandag 23 december, duurt voort op een laag niveau op 27 december. De eruptieve activiteit is beperkt gebleven tot het zuidwestelijke deel van de caldera.
Tambora, 1815
Vijf dagen lang hadden rijstboeren op het eiland Sumbawa in het toenmalige Nederlands-Indië lava van de vulkaan Tambora zien stromen en de aarde voelen trillen. Op 10 april 1815 werd de druk te groot en explodeerde de 4300 meter hoge vulkaankegel.
Vulkanen kunnen mensen veel voordelen bieden, zoals: vulkanisch gesteente en as zorgen voor vruchtbaar land, wat resulteert in een hogere oogstopbrengst voor boeren. Toeristen worden aangetrokken door de vulkaan, wat geld oplevert voor de lokale economie. Geothermische energie kan worden benut, wat goedkopere elektriciteit oplevert voor de lokale bevolking.
Vulkanische afzettingen zijn verrijkt met elementen zoals magnesium en kalium . Wanneer vulkanisch gesteente en as verweren, komen deze elementen vrij, wat extreem vruchtbare grond oplevert. Dunne lagen as kunnen dienen als natuurlijke meststoffen, wat zorgt voor een hogere oogst in de jaren na een uitbarsting.
De lava is afgekoeld en is nu een vulkanisch gesteente genaamd basalt. Het verweringsproces zal het basalt afbreken in kleine, fijnere stukken gesteente genaamd aarde. Dit proces kan een paar jaar of duizenden jaren duren om aarde te produceren die fijn genoeg is voor planten om goed in te groeien.