De wereldwijde levering van zonnebloemolie wordt gedomineerd door een aantal grote producenten in Oost-Europa en Zuid-Amerika. De belangrijkste leveranciers zijn:
De grootste producent was Oekraïne met 4,4 miljoen ton, gevolgd door Rusland (4,1 miljoen ton), Argentinië (0,9), Bulgarije (0,8) en Turkije (0,7).
Waarom het opvalt: Oekraïne is 's werelds grootste producent van zonnebloemolie en is goed voor meer dan 30% van de wereldwijde productie. De regio rond de Zwarte Zee staat bekend om zijn vruchtbare grond en zonnebloemen van hoge kwaliteit.
84 procent van ingevoerde zonnebloemolie in 2021 kwam uit Oekraïne. In totaal werd in 2021 voor ruim 2 miljard euro aan goederen ingevoerd uit Oekraïne. Daarvan was maar liefst 1,8 miljard euro (88 procent) voor landbouwproducten. Ruwe zonnebloemolie en maïs zijn voor Nederland de belangrijkste producten uit Oekraïne.
Kies dan eens voor koolzaadolie. Deze olie wordt gewonnen uit de zaden van de koolzaadplant van de velden van de koolzaadtelers in vooral Oost-Nederland. Uit de geschilde kernen van de koolzaden ontstaat na persing een zuivere olie met een nootachtige smaak.
Ruwe olieproductie in Nederland
Dit omvat brandstoffen voor auto's, schepen en vliegtuigen, evenals brandstoffen voor verwarming. Olie wordt ook verwerkt tot diverse chemicaliën en producten met een breed scala aan industriële en commerciële toepassingen, met name kunststoffen.
Top 10 olieproducenten in 2020
De bewerkte zonnebloemolie wordt in verband gebracht met een verhoogd risico op hart- en vaatziekten en overgewicht. Als Voedingscoach en Personal trainer zie ik vaak zonnebloemolie staan in de voedingsdagboeken.
Bij oververhitting kan zonnebloemolie giftige stoffen vrijgeven, aldehyden genaamd, die in verband worden gebracht met celbeschadiging en kanker . Je kunt zonnebloemolie gerust in je dieet opnemen, zolang je het met mate consumeert, op een lage temperatuur kookt en het combineert met gezonde omega-3-voedingsmiddelen, zoals walnoten of vette vis.
In 2023 stond Oekraïne op de tweede plaats in de wereldwijde export van zonnebloemolie. Oekraïne is goed voor ongeveer 11,25% van de totale wereldwijde exportwaarde van zonnebloemolie, met een exportwaarde van 643.264.854 USD. De belangrijkste importeurs van zonnebloemolie uit Oekraïne zijn onder andere de Verenigde Arabische Emiraten, Maleisië, Jordanië en China .
Amsterdam - Saudi Aramco, 's werelds grootste oliebedrijf, houdt zijn dividenduitkering voor de staat Saoedi-Arabië bij $31 miljard overeind, ondanks zijn 15% lagere winst. Zijn dividend is een van de scherpst gevolgde in de energiewereld die minder vraag naar olie ziet uit vooral China.
De belangrijkste olieproducerende landen zijn de VS, Saoedi-Arabië, Rusland, China en Canada . De Verenigde Staten zijn 's werelds grootste producent van ruwe olie.
Het grootste deel van de zonnebloemolie die in het Verenigd Koninkrijk wordt geconsumeerd, komt uit Oekraïne. Verstoringen in de export hebben geleid tot tekorten en een toegenomen vraag naar alternatieven. Het British Retail Consortium zegt dat de beperkingen een tijdelijke maatregel zijn "om de beschikbaarheid voor iedereen te garanderen".
Waar vindt olie- en gaswinning plaats? Naast het Groningen-gasveld telt Nederland zo'n 240 gasvelden. De helft hiervan ligt in de Noordzee. Behalve in Groningen wordt gas gewonnen in Friesland, Drenthe, Overijssel, Noord-Holland, Zuid-Holland, Noord-Brabant en in de Noordzee en de Waddenzee.
Olijfolie bevat bijna tien keer zoveel vitamine K dan zonnebloemolie, lezen we in de NEVO-tabellen. Deze vitamine is belangrijk voor de bloedstolling, maar ook voor je botstofwisseling. Ook bevat het vitamine A, in tegenstelling tot zonnebloemolie, waar helemaal geen vitamine A in zit.
In 2022 waren Rusland en Oekraïne samen goed voor 51% van de totale wereldwijde zonnebloempittenproductie. Ondanks geopolitieke uitdagingen bleef Rusland in 2024 de grootste producent ter wereld met een oogst van 16,55 miljoen ton. Oekraïne volgde op de voet met een productie van 12,9 miljoen ton.
Zonnebloemolie met een hoog gehalte aan oliezuur wordt vaker verkocht, omdat deze stabieler is tijdens het koken. Enkelvoudig onverzadigde vetten, zoals die in zonnebloemolie met een hoog gehalte aan oliezuur, zijn goed voor de hartgezondheid . In één onderzoek verhoogden enkelvoudig onverzadigde vetzuren het HDL-cholesterol, het 'goede' cholesterol. De proefpersonen vertoonden ook lagere ontstekingsniveaus.
Olijfolie en zonnebloemolie bevatten ongeveer dezelfde hoeveelheid onverzadigde vetten en gaan hiermee dus gelijk op. Qua calorieën zit er ook weinig verschil tussen de 2. Net als alle soorten olie zijn het er betrekkelijk veel. Om het gezond te houden, kunt u van beide soorten daarom het best niet te veel gebruiken.
Aan de minder gezonde kant noemde Aita kokosolie, palmolie en alles wat als 'gedeeltelijk gehydrogeneerd' is gelabeld . "Deze [oliën] bevatten vaak veel verzadigde vetten en bieden niet de extra voedingsvoordelen, dus ik raad aan ze met mate te gebruiken," aldus Aita.
De gezondste olie om in te bakken hangt af van de temperatuur: Avocado-olie en kokosolie zijn ideaal voor hoge temperaturen vanwege hun hoge rookpunt, terwijl olijfolie, koolzaadolie en zonnebloemolie (niet te heet) goed zijn voor lagere tot gemiddelde temperaturen, rijk aan onverzadigde vetten en Omega-3. Extra vierge olijfolie is beter voor koud gebruik of zeer kort op laag vuur, omdat deze bij hoge hitte kan oxideren.
Vetten die op een kunstmatige manier zijn geproduceerd, zoals margarine en zonnebloemolie, zullen je darmen geen goed doen. Kies daarom voor gezonde vetten, zoals avocado's, lijnzaad of zalm. Ze bevatten Omega-3 vetzuren die essentieel zijn voor het lichaam.
Het klopt dat zonnebloemolie rijk is aan omega-6 vetzuren. Dit zijn onverzadigde vetzuren die dragen bij aan het verlagen van je slechte cholesterol en daarmee aan een kleinere kans op hart- en vaatziekten. Het bekendste omega-6 vetzuur is linolzuur.
Aardolie (en aardgas) wordt gebruikt voor benzine, brandstof voor vliegtuigen, verwarming, plastic, telefoonhoesjes en bijvoorbeeld de omhulsels van laptops. Aardolie is een niet-vernieuwbare bron van energie en zal opraken.
" China heeft een van 's werelds grootste strategische en commerciële ruweoliereserves opgebouwd ", aldus de analisten, die eraan toevoegden dat de "snelle overgang naar elektrische voertuigen en hernieuwbare energie een extra structurele bescherming biedt". China beschikte in januari over naar schatting 1,2 miljard vaten ruwe olie in onshore-voorraden.
Olie Rusland
Rusland heeft bewezen reserves die gelijk zijn aan 57,8 keer het jaarlijkse verbruik (gebaseerd op gegevens uit 2024). Dit betekent dat er, zonder netto-export, nog ongeveer 58 jaar olie over zou zijn (bij het verbruiksniveau van 2024 en exclusief onbewezen reserves).