Er zijn verschillende kortdurende (acute) ziektes en aandoeningen die in korte tijd tot de dood kunnen leiden. Deze worden vaak gekenmerkt door een plotseling begin en een snelle verslechtering van de gezondheidstoestand.
4.1 Hoofdgroepen doodsoorzaken
Nieuwvormingen en hart- en vaatziekten komen het vaakst voor als doodsoorzaak in Nederland. De groep nieuwvormingen (waaronder kwaadaardige nieuwvormingen, oftewel kanker) is sinds 2007 de meest voorkomende doodsoorzaak.
Tuberculose is nog altijd de meest dodelijke infectieziekte ter wereld. Bij reizen naar andere landen loopt u mogelijk een verhoogd risico op infectie met de tuberculose-bacterie.
Dit zijn de meest gevaarlijke ziekten van dit moment
Anorexia nervosa is nog altijd de meest dodelijke psychiatrische ziekte. Tegelijkertijd is het een van de meest onbegrepen stoornissen in de psychiatrie.
10-56 is politiecode voor zelfmoord.
De tien vreemdste ziektes
Ongeveer 2.800 patiënten overlijden ieder jaar aan de ziekte. Daarmee behoort alvleesklierkanker tot de kankersoorten met de hoogste sterfte in verhouding tot het aantal diagnoses. De ziekte is niet alleen zo dodelijk omdat die vaak pas laat ontdekt wordt.
De bacterie Clostridium botulinum maakt het dodelijkste gif dat we kennen: botuline.
De mensheid heeft al eeuwen last van virussen die op gezette tijden een epidemie of zelfs een pandemie veroorzaken. Het pokkenvirus, het Spaanse-griepvirus, het aidsvirus, noem ze maar op. En nu dus het coronavirus.
Alvleesklierkanker wordt met 87.300 verwachte sterfgevallen in 2022 de op twee na dodelijkste kanker, net voor borstkanker met 86.300 sterfgevallen. Bij mannen bleef de sterfte aan alvleesklierkanker stabiel (8,1 per 100.000), bij vrouwen was een stijging van 3% te zien naar 5,9 per 100.000.
Borstkanker (15.700 nieuwe patiënten), plaveiselcelcarcinoom van de huid (14.900), longkanker (14.700), prostaatkanker (13.700) en darmkanker (12.900) waren in 2021 de meest voorkomende vormen van kanker. Bijna zestig procent van alle nieuwe kankerpatiënten had een van deze vormen van kanker.
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft bekendgemaakt dat in 2023 tuberculose (TB) terug is als nummer 1 op de lijst van dodelijkste infectieziekten: er stierven dat jaar 1,25 miljoen mensen aan TB, waarmee covid-19 na de pandemiejaren van deze plek is gestoten.
De 10 meest voorkomende oorzaken van overlijden in Nederland
Kleincellig. Kleincellige longkanker groeit sneller en zaait makkelijk uit. Als kleincellige longkanker ontdekt wordt, heeft iemand vaak al uitzaaiingen. Ongeveer 1 op de 5 patiënten heeft deze agressieve vorm.
Helaas blijft de overleving van een aantal kankersoorten zeer laag, zoals voor mesothelioom en alvleesklierkanker. Ook bij onder andere blaas- en maagkanker is weinig vooruitgang geboekt.
Hoofd- en aangezichtspijn
Syndroom van Münchhausen: symptomen
De patiënt kan fysieke klachten faken en overdrijven (zoals hoofdpijn, buikpijn, toevallen, enz.). De patiënt kan zichzelf vergiftigen of verwonden om ziek te lijken (bijvoorbeeld een wond toebrengen en opzettelijk infecteren).
Het gaat om tuberculose, difterie, kinkhoest, tetanus, poliomyelitis en mazelen .
Alien Hand Syndroom
Strangelove-syndroom. Het is een zeldzame neurologische aandoening waarbij één hand een eigen wil lijkt te hebben. De hand doet dingen zelfstandig en de persoon kan hem niet controleren. Deze vreemde aandoening treedt meestal op na een hersenoperatie, een beroerte of een ander soort hersenletsel.
Antonie Kamerling was een bekende Nederlandse acteur en zanger. In 2010 benam hij zichzelf van het leven. De doodsoorzaak van Antonie Kamerling was voor sommige mensen een verrassing, omdat de ster zoveel mee leek te hebben.
Na hart- en vaatziekten is kanker de belangrijkste doodsoorzaak in de EU (Europese unie) (Eurostat, 2025). Sinds 2007 overlijden in Nederland de meeste mensen aan nieuwvormingen (kanker en goedaardige tumoren) (zie: Sterfte naar ziektegroepen).
Iemand kan plotseling jong overlijden door een erfelijke hart- of vaatziekte. Als iemand jonger dan 50 jaar overlijdt, noemen we dit 'jong overlijden. Met 'plotseling' bedoelen we dat iemand overlijdt zonder ziek te zijn of bijvoorbeeld een ongeluk.