Spookpijn (fantoompijn) is pijn die wordt gevoeld in een geamputeerd lichaamsdeel, vaak beschreven als brandend, krampend of snijdend. Het ontstaat doordat hersenen en zenuwen signalen blijven sturen, ondanks het ontbreken van het lichaamsdeel. Het treft 50-85% van de geamputeerden en wordt behandeld met fysiotherapie, medicatie of spiegeltherapie. Diakonessenhuis +3
De meeste mensen ervaren direct na een amputatie een fantoomgevoel, legt Roubaud uit. Het kan voelen alsof het ledemaat er nog steeds is. Maar als de sensaties na drie tot zes maanden aanhouden, kunnen ze pijnlijk en verontrustend worden. "Fantoompijn kan aanvoelen als een brandend, stekend of elektrisch gevoel ."
Fantoompijn is pijn die iemand voelt in een geamputeerd lichaamsdeel. Fantoom betekent letterlijk 'spook' of 'hersenschim'. Je ervaart pijn, terwijl het pijnlijke lichaamsdeel er niet meer is.
Symptomen van fantoompijn
Voor velen voelt de pijn scherp, stekend of als een intense brandende sensatie . Anderen beschrijven het als aanhoudende krampen of een onaangenaam gevoel van zwaarte, alsof het ontbrekende ledemaat er nog wel is, maar bekneld of samengedrukt zit.
Fantoomgevoel of fantoompijn kan twee oorzaken hebben: De zenuwcellen in de hersenen die behoren bij het geamputeerde lichaamsdeel raken overgevoelig. Ze raken dus sneller overprikkeld, waardoor u pijn in dit lichaamsdeel waarneemt. Pijnherinnering kan ook een oorzaak zijn.
Fantoompijn is niet 'psychisch'. Fantoompijn is eigenlijk een soort 'streek' van de hersenen. Om je voor te kunnen stellen wat fantoompijn is, zal je moeten begrijpen hoe onze hersenen werken.
Wat merk ik bij polyneuropathie?
Vierenzeventig procent van de proefpersonen vertoonde een significant verband tussen stress en pijn . De resultaten ondersteunen de psychologische theorie die ten grondslag ligt aan het gebruik van psychofysiologische interventies zoals biofeedback en ontspanningstherapie bij geamputeerden met fantoompijn.
Medicijnen tegen fantoomledemaatpijn
Paracetamol en niet-steroïde anti-inflammatoire geneesmiddelen (NSAID's), opioïden (narcotische pijnstillers), antidepressiva en anticonvulsiva.
Er zijn verschillende soorten fantoompijn:
Na een hemipelvectomie hebben veel mensen het gevoel dat hun been nog aanwezig is. Dit heet fantoompijn. Soms kan dat gevoel verdwijnen als bijvoorbeeld een kussen legt op de plek van het denkbeeldige been. Fantoompijn wordt ook behandeld met verschillende medicijnen, soms in combinatie met elkaar.
Veel mensen met (chronische) pijn hebben de neiging tot negatief denken of doemdenken. Deze gedachten noemen we ook wel catastroferen. In veel gevallen bij pijnklachten interpreteren mensen hun pijn verkeerd, denken dat ze binnen enkele jaren niks meer kunnen door de pijn of ze vermoeden een ernstige ziekte.
De pijn wordt vaak omschreven als scherp, brandend, stekend of “elektrisch”. Stomppijn verdwijnt meestal als het operatielitteken geneest en kan samengaan met fantoompijn. Fantoompijn is een pijnlijk of onplezierig gevoel in het verloren lichaamsdeel.
Hoewel uitstralingspijn en fantoompijn op elkaar lijken, zijn het twee verschillende symptomen. Fantoompijn is pijn in een ontbrekend lichaamsdeel . (Fantoompijn in een ledemaat is hiervan het meest voorkomende voorbeeld.) Uitstralingspijn betreft twee bestaande lichaamsdelen.
Pijn in het ontbrekende deel van de arm of het been wordt fantoompijn genoemd. U kunt het volgende ervaren: Scherpe of stekende pijn. Zeurende pijn.
Bij spiegeltherapie doe je oefeningen naast een spiegel. Hierbij is je geamputeerde ledemaat niet te zien is. Je beweegt de gezonde en geamputeerde ledemaat synchroon terwijl je in de spiegel blijft kijken. Door het spiegelbeeld lijkt het alsof je geamputeerde lichaamsdeel er nog gewoon is en goed functioneert.
PLP wordt vaak omschreven als tintelingen, kloppende pijn, scherpe pijn of een prikkelend gevoel in het geamputeerde ledemaat . Het komt vaker voor bij amputaties van de bovenste ledematen dan van de onderste en is meestal intermitterend. De ernst van de pijn varieert en kan direct na de amputatie optreden of pas jaren later.
Je schouders staan hoger, je ademhaling wordt sneller en je spieren voelen gespannen. Toch realiseren veel mensen zich niet dat stress ook een directe invloed heeft op pijn. Sterker nog: stress kan pijn versterken, langer laten aanhouden en zelfs klachten veroorzaken die zonder stress niet zouden optreden.
Een regelmatige manier van bewegen, zoals wandelen, fietsen of zwemmen heeft een positief effect op neuropathie. Ook is het van belang om ervoor te zorgen dat uw voeten niet in de kou zitten.