Interprofessioneel samenwerking houdt in dat zorgprofessionals met verschillende functies nauw met elkaar samenwerken en regelmatig overleggen om samen een doel te bereiken. Het is niet alleen zo dat ieder zijn eigen taken heeft; er is ook overleg om het echt samen zo goed mogelijk te doen.
Een effectief team heeft competente teamleden (die het werk en alle vernieuwingen goed aankunnen), een duidelijke focus (wat is nu belangrijk en wat zijn onze teamdoelen) en er is vertrouwen (hulp durven vragen, niet afgerekend worden op fouten, ruimte voor ieders inbreng).
Verbindend samenwerken is een veelgebruikte term in de zorg. Het betekent dat meerdere mensen (niet alleen professionals, maar soms ook ervaringsdeskundigen, patiënten en anderen) samen aan een bepaald doel werken. Ze gaan een verbinding met elkaar aan om samen meer te bereiken dan alleen.
Hij onderscheidt vijf factoren die nodig zijn voor goede samenwerking in een team. Van onderaan de piramide naar de top zijn dat: vertrouwen, conflicten, betrokkenheid, verantwoordelijkheid en de focus op resultaat. Iedere factor is een laag van de Piramide en samen zijn ze de basis voor succesvolle teams.
Kernwaarden zijn diep verankerde persoonlijke overtuigingen die jouw beeld en je oordeel filteren over jezelf en over anderen. Kernwaarden worden ook gebruikt door organisaties of teams. Dan zijn het eigenschappen of drijfveren die laten zien waar het bedrijf of team voor staat.
Zelfsturende teams
Een vaste groep medewerkers die gezamenlijk verantwoordelijk is voor het totale proces van zorg- of dienstverlening aan cliënten.
Volgens de Commissie hebben coöperaties een aantal kenmerkende eigenschappen: 1) het zijn open en vrijwillige verenigingen ; 2) ze hebben een democratische structuur, waarbij elk lid één stem heeft; en 3) ze kennen een eerlijke en rechtvaardige verdeling van de economische resultaten op basis van de omvang van de transacties die via hen worden uitgevoerd.
Een grote valkuil is dat samenwerken te impliciet gebeurt. Veel teams spreken niet of nauwelijks met elkaar af wie waarvoor verantwoordelijk is. Als dat niet gebeurt kunnen teamleden zich achter elkaar gaan verschuilen. Gedeelde verantwoordelijkheid beperkt dan de individuele verantwoordelijkheid.
Bij een goede samenwerking is het belangrijk om (tijdelijk) de eigen voorkeuren ondergeschikt te maken aan het gezamenlijke doel. Het behalen van groepsresultaten staat voorop. Het is handig om in de samenwerking en communicatie rekening te houden met het gedrag van anderen.
Kortom, toon sterk leiderschap door assertieve uitspraken te doen, bemoedigende woorden te gebruiken en mensen het gevoel te geven dat ze bij de groep horen. Dit zijn goede eerste stappen om anderen tot samenwerking te bewegen.
Het hebben van een duidelijk omschreven doelstelling, het streven naar een concreet resultaat, dat is wat het team zin en identiteit geeft. Zorg er dan ook voor dat iedereen weet waar ze te vinden zijn. Werkbare doelen zijn duidelijk, realistisch, meetbaar, zinvol en ze worden gedeeld door de teamleden.
Een zelfsturend team heeft geen teamleider, ieder lid is gelijkwaardig verantwoordelijk. Bij een zelforganiserend team is er doorgaans wel een leidinggevende, maar die staat aan de zijlijn. Als coach faciliteert hij/zij het team om haar doelen te behalen.
Leidinggeven: De teamleider stelt roosters op, delegeert taken, coördineert de werkzaamheden en bewaakt de kwaliteit van de zorg. Coachen en motiveren: De teamleider begeleidt en coacht teamleden, stimuleert hun professionele ontwikkeling en zorgt voor een prettige werkomgeving.
Naast algemene waarden als integriteit, aanspreekbaarheid, betrouwbaarheid, zorgvuldigheid, professionaliteit, openheid en transparantie, maar ook doelgerichtheid en doelmatigheid, gaat het om door iedere zorgorganisatie zelf te bepalen waarden, passend bij haar eigen positie en doelstellingen.
De belangrijkste teamwaarden, zoals eerlijkheid, openheid, communicatie, integriteit, empathie, samenwerking, innovatie en efficiëntie , leiden het team naar succes en resulteren in betere prestaties en een beter moreel binnen het team.
Net als een huwelijk vereist elk goed partnerschap luisteren, flexibiliteit en compromissen . Echte samenwerking betekent openstaan voor suggesties, kritiek en ideeën van alle teamleden, zelfs als dat betekent dat je van koers moet veranderen. Innovatie (en evolutie) komt vaak voort uit het overwegen van radicaal andere perspectieven.
Zorg wel dat je duidelijke en haalbare doelen stelt. Ga in overleg om de gezamenlijke doelen op te stellen, zodat je zeker weet dat alle neuzen dezelfde kant op staan. Zorg ook dat de doelen realistisch zijn. Als iedereen hetzelfde over het doel denkt, wordt het gedragen door het hele team.
Biedt anderen hulp aan bij problemen of conflicten en helpt anderen hun doel te bereiken. Komt met voorstellen voor het bereiken van een gezamenlijk resultaat. Doet concessies aan het eigen belang als het gaat om het behalen van een gezamenlijk resultaat.