Staar (cataract) maakt de natuurlijke ooglens troebel, waardoor lichtstralen het netvlies niet meer goed bereiken. Dit leidt tot wazig zien (als door een mistige ruit), minder contrast, verkleuringen (alles lijkt geler/bruiner), dubbelzien en veel last van strooilicht of fel licht. Thuisarts +3
Bij beginnende staar kunt u zich nog een tijdje redden met een andere bril, een vergrootglas of extra licht. Maar uiteindelijk gaat u zonder behandeling steeds minder zien. Er zijn geen medicijnen om staar te voorkomen of te genezen. Laseren is ook niet mogelijk.
In de meeste gevallen gaan de ogen langzaam achteruit en duurt het jaren voordat het gezichtsvermogen merkbaar achteruit gaat. Maar het proces kan ook veel sneller gaan. In een paar maanden tijd gaat het zicht dan fors achteruit. Het verschilt per persoon dus hoe snel klachten verergeren.
Door staar kun je deze klachten hebben:
De gemiddelde leeftijd voor staar begint rond de 55 jaar, hoewel het een normaal verouderingsproces is waarbij de kans toeneemt met de leeftijd: zo'n 3% van de 65-minners heeft het, oplopend tot 20% van de 85-plussers. Het is een geleidelijke vertroebeling van de ooglens door eiwitklontering, wat zichtproblemen veroorzaakt, maar het kan ook op jongere leeftijd voorkomen door bijvoorbeeld diabetes, trauma of medicatie.
Wie nog goed genoeg ziet om zonder problemen de dagelijkse dingen te kunnen doen, hoeft zich (nog) niet te laten behandelen. Een operatie is dan niet direct noodzakelijk, maar op den duur wel te verwachten. Staar wordt immers nooit minder; het gezichtsvermogen gaat langzaam maar zeker toch achteruit.
Symptomen. Staar (cataract) betekent dat de eigen lens van het oog troebel is geworden. Als de lens troebel wordt, resulteert dit in klachten van wazig zien en ook wel lichtverstrooiing.
Nee, een staaroperatie is over het algemeen niet pijnlijk omdat het onder plaatselijke verdoving met druppels gebeurt, waardoor je geen pijn voelt, maar wel druk, een branderig gevoel of het werken van de oogarts kunt waarnemen. Na de operatie kan er wat ongemak zijn, zoals een prikkend gevoel of het gevoel dat er een vuiltje in het oog zit, waarvoor je paracetamol kunt nemen.
Ja, een opticien (of beter nog: een optometrist) kan aan de hand van een oogonderzoek, vaak met een spleetlamp, zien of er tekenen van staar zijn en hoe ver het gevorderd is, en kan je doorverwijzen naar een oogarts voor een definitieve diagnose en behandeling. Hoewel een opticien de initiële symptomen kan herkennen en adviseren over brilcorrecties, is de oogarts de specialist voor de uiteindelijke diagnose en de staaroperatie.
Alarmsymptomen van het oog zijn tekenen die direct medische aandacht vereisen, zoals plotseling zichtverlies, hevige pijn, lichtflitsen of veel nieuwe vlekken, dubbelzien (met één of twee ogen), een 'gordijn' in het beeld, of een vreemd voorwerp in het oog na een trauma. Andere alarmsignalen zijn extreme roodheid, misselijkheid/braken bij oogpijn, of het zien van rechte lijnen als golven, wat kan wijzen op aandoeningen zoals netvliesloslating, acuut glaucoom, of oogzenuwontsteking. Negeer deze symptomen niet en neem direct contact op met de huisarts of huisartsenpost.
Resultaat. Tenminste 95 procent van de mensen die geopereerd zijn, kunnen na de operatie beter zien. Als u last heeft van andere oogproblemen, dan is de verbetering soms minder groot. In de eerste dagen na de operatie ziet u misschien nog niet zo goed.
De symptomen van achteruitgaand zicht kunnen per persoon verschillen. De meest voorkomende signalen zijn: Wazig zicht, vooral bij het lezen van kleine lettertjes of het zien van objecten dichtbij of ver weg. Dubbelzien, wat kan wijzen op een probleem met de oogspieren.
Hoge oogdruk (glaucoom) geeft in het begin vaak geen symptomen, maar kan later leiden tot geleidelijk verlies van het perifere zicht (tunnelvisie), moeite met zien in het donker, en vaker ergens tegenaan stoten. Bij een acute, zeldzame aanval zijn er plotselinge symptomen zoals hevige oogpijn, een rood en dof oog, wazig zien, hoofdpijn, misselijkheid en overgeven; dit is een spoedgeval.
Vermoeide ogen komen vaak door beeldschermgebruik, weinig licht of een verkeerde bril. Geef je ogen regelmatig rust, vooral als je achter de computer werkt. Draag 's nachts een verduisterend oogmasker. Je kunt oogdruppels gebruiken bij vermoeide, droge of branderige ogen.
Kleuren valer en minder helder zien > Alle kleuren ziet u grauwer. Vooral de kleur blauw vervaagt, omdat de lens bruiner/geler wordt. Gek genoeg merken mensen vaak pas na een staaroperatie dat ze in het verleden minder kleur zagen. Minder contrast zien > U gaat ook minder contrast zien.
Er kunnen na een staaroperatie tijdelijk nog andere problemen ontstaan.
Je mag zonder bril autorijden als je zicht zonder bril beter is dan 50%. Laat dit meten bij een opticien.
In de beginfase merkt u het misschien niet en is het niet zichtbaar. Of u ziet een ondoorzichtige of bijna witte plek ergens op uw oog . In een later stadium kan het eruitzien als een melkachtige of amberkleurige film die het grootste deel van uw oog bedekt. Dit noemen we een gevorderde cataract.
Staar heeft te maken met het verouderen van je ogen. Daarom komt het ook haast niet voor bij jonge mensen. In de meeste gevallen begint het zo rond je 55ste jaar. Tussen de 55 en 65 jaar heeft ongeveer 3% van de Nederlanders staar.
De staaroperatie duurt ongeveer 30 tot 45 minuten. U kunt na afloop weer naar huis. Meestal zijn hechtingen niet nodig. Na afloop krijgt u zalf en een veiligheidskapje op uw oog.
Als u staar heeft, maar nog goed kunt zien en zonder problemen uw dagelijkse activiteiten (ook autorijden) kan doen, hoeft u nog niet behandeld te worden. Houd er wel rekening mee dat staar nooit minder wordt. U zult steeds slechter gaan zien.
Elke operatie heeft een risico op een complicatie (zowel tijdens als ná de operatie). Gelukkig gaat 98% van de staaroperaties goed.
Staaroperatie. Een staaroperatie klinkt in eerste instantie misschien een beetje eng, maar wordt vaak en poliklinisch gedaan. U bespreekt eerst met de behandelende oogarts uw opties en aanbevelingen.
De meeste gevallen van staar ontstaan doordat veroudering of letsel het weefsel van de ooglens verandert. Eiwitten en vezels in de lens beginnen af te breken. Hierdoor wordt het zicht wazig of troebel. Sommige erfelijke aandoeningen die andere gezondheidsproblemen veroorzaken, kunnen het risico op staar verhogen.
Uw oogarts adviseert u om oogaandoeningen met een verminderde gezichtsscherpte en/of een afwijkend gezichtsveld te melden bij het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR). Als u met 1 oog minder ziet, mag u na 3 maanden weer autorijden als u met het andere oog wel goed ziet.