Artrose, in de volksmond vaak 'slijtage' genoemd, ontstaat wanneer het kraakbeen in een gewricht in kwaliteit achteruitgaat en dunner wordt. Dit is meestal een combinatie van factoren. Hoewel het vaak met ouderdom wordt geassocieerd, is het eerder een proces van veroudering in combinatie met andere risico's, en geen onvermijdelijke slijtage. Radboudumc +3
In het kort
Ondanks veel onderzoek is onbekend wat de oorzaak van artrose is. Wel staat vast dat er verschillende factoren zijn die invloed hebben op het krijgen van artrose zoals leeftijd, erfelijkheid, geslacht, overgewicht en gewrichtsbeschadiging in het verleden, bijvoorbeeld door een ongeluk of blessure.
Alleen ouderen krijgen artrose
Hoewel artrose vaker voorkomt bij oudere mensen, kunnen ook jongere mensen de aandoening krijgen. Atleten, mensen met overgewicht, en degenen die vaak dezelfde beweging maken, zoals door hun werk, lopen een verhoogd risico.
Osteoporose is een wezenlijk andere aandoening dan artrose! Artrose is kraakbeenslijtage. Botontkalking heeft hierop geen invloed.
De 3 meest kenmerkende symptomen van artrose zijn pijn bij bewegen, stijfheid na rust (vooral 's ochtends) en een verminderde beweeglijkheid van het gewricht, vaak gepaard met een krakend geluid. Deze symptomen ontstaan door het slijten van het gewrichtskraakbeen, waardoor bot op bot gaat schuren.
Het ontstaat wanneer het beschermende kraakbeen dat de uiteinden van de botten dempt, na verloop van tijd slijt. Hoewel artrose elk gewricht kan beschadigen, treft de aandoening het meest de gewrichten in de handen, knieën, heupen en wervelkolom .
Bij artrose moet je piekbelastingen, zwaar tillen, langdurig staan en te weinig bewegen vermijden, maar juist wel blijven bewegen met gedoseerde, onbelaste activiteiten zoals fietsen, zwemmen of wandelen, en letten op gewicht en voeding om ontstekingen tegen te gaan en je gewrichten te ontlasten.
De precieze oorzaak is niet bekend, maar men vermoedt dat verschillende factoren het risico op het ontwikkelen van artrose verhogen, waaronder: gewrichtsletsel – overbelasting van het gewricht wanneer het na een blessure of operatie nog niet voldoende tijd heeft gehad om te herstellen .
Iedereen kan artrose krijgen, maar het komt vaker voor naarmate mensen ouder worden . Vrouwen hebben een grotere kans op artrose dan mannen, vooral na hun 50e. Andere factoren die de kans op het ontwikkelen van artrose kunnen vergroten zijn onder andere: overgewicht of obesitas.
Hiervoor zijn talloze oorzaken te noemen: overgewicht zorgt voor druk op de gewrichten, maar ook erfelijke aanleg, nicotine en alcohol, te weinig lichaamsbeweging en een verkeerd dieet bevorderen het optreden van artrose. Bovendien worden sommige mensen met een slechte uitlijning van hun gewrichten geboren.
Bij artrose wordt vaak gestart met paracetamol, meestal 2x 1000 mg (2 tabletten van 500 mg) bij lichte tot matige pijn, maar veel mensen vinden paracetamol onvoldoende effectief en is er mogelijk een ontstekingsremmer nodig, dus altijd in overleg met een arts om de juiste dosering en soort pijnstilling te bepalen en lever- of bloedproblemen te voorkomen bij hogere doses.
Klachten en symptomen bij artrose in de hand
Artrose in de hand begint vaak met stijfheid en pijn in uw duim, vingers of pols. Meestal is dit 's ochtends het ergst. Andere klachten zijn: Pijn in de hand als u veel kracht zet.
U kunt op vele manieren bewegen; zelf of in groepsverband. In het algemeen zijn alle beweegvormen goed waarin veelzijdig wordt bewogen. Goede activiteiten zijn bijvoorbeeld wandelen, fietsen en activiteiten in het water. Ook golf, tai-chi of activiteiten in een fitnesscentrum zijn heel geschikt voor mensen met artrose.
Hoe u toekomstige opflakkeringen kunt voorkomen. Een beetje preventie kan veel helpen om toekomstige artritis-opflakkeringen te verminderen. Zorg voor een gezond gewicht om overmatige druk te verlichten en uw gewrichten te beschermen . Lichte lichaamsbeweging, zoals wandelen of voorzichtige rekoefeningen, kan gewrichtsstijfheid en -pijn helpen voorkomen.
Het eeuwenoude middel colchicine, oorspronkelijk voor jicht, is een veelbelovende kandidaat die de ontsteking bij artrose lijkt te remmen, waardoor het aantal gewrichtsvervangende operaties mogelijk verminderd kan worden, hoewel hiervoor nog specifiek onderzoek nodig is. Ook glucosamine is een bekend supplement dat door sommigen verlichting geeft bij knieartrose, terwijl natuurlijke ontstekingsremmers zoals kurkuma (geelwortel) en gember ook worden ingezet.
De oorzaken van artrose zijn nog grotendeels onbekend. Wel is bekend dat het gaat om een samenspel van factoren: Erfelijke aanleg: bij artrose kan erfelijke aanleg een rol spelen. Dan treedt het op jongere leeftijd op en in meer gewrichten.
De levensverwachting op 50-jarige leeftijd was 29,7 jaar voor mannen en 33,4 jaar voor vrouwen, met een gezonde levensverwachting (HWLE) van respectievelijk 9,9 jaar (mannen) en 8,3 jaar (vrouwen) . De HWLE op 50-jarige leeftijd voor volwassenen met artrose was 7,3 jaar (mannen: 8,2, vrouwen: 6,8), en voor volwassenen zonder artrose was deze hoger, namelijk 9,9 jaar (mannen: 10,6, vrouwen: 9,1).
Ons onderzoek toont met name aan dat chronische stress, geassocieerd met verhoogde activiteit van het sympathische zenuwstelsel, de ernst van artrose-gerelateerde veranderingen in het gewrichtsweefsel verergert en de pijn verhoogt.
Je mag gewoon koffie blijven drinken. Supplementen kunnen soms helpen. Overleg dit met je arts. Gezond eten helpt je lichaam om beter met de ontstekingen om te gaan.
Een Amerikaanse studie van Northwestern University laat zien dat mensen met artrose al baat hebben bij een stevige wandeling van één uur per week. Het risico op verminderde mobiliteit door artrose wordt door een wekelijkse wandeling verminderd met maar liefst 85 procent.
Je kunt last hebben van ochtendstijfheid of van startpijn in je knie als je na lang stilzitten weer opstaat. Deze pijn of stijf gevoel in je knie wordt vaak snel minder als je weer even beweegt. Dit type kniepijn kan door artrose (slijtage) in je knie komen. Je knie voelt vaak warm, stijf en pijnlijk aan.
Symptomen kunnen zich langzaam ontwikkelen of snel na een blessure of verrekking optreden. Artrose is chronisch en vaak progressief, waardoor veranderingen geleidelijk in de loop van de tijd plaatsvinden. In ernstige gevallen kan het gewricht onbruikbaar worden en langdurige pijn veroorzaken . Sommige mensen ervaren zelfs pijn in rust.
Blijf bewegen
Bewegen is belangrijk als je artrose hebt. Het helpt tegen de stijfheid en om de pijn minder te maken. Ook zorgt het ervoor dat je gewrichten zo goed mogelijk blijven werken. Bewegen doet geen kwaad voor je gewrichten, zolang je niet te veel of te zwaar beweegt.
Osteoartrose (OA), ook wel degeneratieve gewrichtsaandoening (DJD) genoemd, is de meest voorkomende vorm van artritis. Het kan worden onderverdeeld in twee categorieën: primaire osteoartrose en secundaire osteoartrose.