Het onderzoek van Stichting Lezen noemt redenen waarom jongeren minder boeken lezen. Jongeren zouden het lastig vinden om actuele boeken te vinden die hen aanspreken. Jongeren bezoeken immers geen bibliotheken en boekwinkels en in de media komen ook weinig boeken voorbij.
Dat jongeren zo weinig boeken lezen, komt doordat er geen prenten of filmpjes in staan, maar ook doordat het zo traag gaat. 'Je leest lettertjes en je hebt geen beeld van het verhaal. Het duurt ook uren voor je een boek uit hebt terwijl een film twee uur duurt. '
Bijna de helft van alle jongeren tussen de 12 en 25 jaar zegt in hun vrije tijd elke week een boek te lezen. Dit aantal lag in 2018 nog op 39 procent.
Van de mensen die aangeven niet te lezen, geeft 61% aan dat dit komt doordat ze lezen niet leuk vinden, en 46% omdat ze liever andere dingen doen, zoals series kijken, internetten en muziek luisteren. Het valt op dat veel jongeren niet de rust hebben om te lezen, namelijk bijna één op de drie.
Van de zevenjarigen – beginnende lezers – leest 68% vrijwel dagelijks een boek in de vrije tijd. Aan het eind van de basisschool, op twaalfjarige leeftijd, is dat met de helft gedaald (naar 35%). Het aantal kinderen dat nooit voor het plezier een boek leest, wordt in deze periode juist vijf keer zo groot.
Volgens een onderzoek van het Internet and American Life Project van het Pew Research Center zijn de meest waarschijnlijke lezers van boeken middelbare scholieren, volwassenen in de universiteitsleeftijd en mensen in de dertig . Het gebruik van e-books is het hoogst onder dertigers.
Vrouwen zijn vaker lezers dan mannen; dit beeld is onveranderd sinds 2009. In 2023 was 88% van de vrouwen een lezer en 80% van de mannen. Ook lezen vrouwen frequenter: 38% van de vrouwen is een heavy lezer, versus 25% van de mannen.
Het onderzoek van Stichting Lezen noemt redenen waarom jongeren minder boeken lezen. Jongeren zouden het lastig vinden om actuele boeken te vinden die hen aanspreken. Jongeren bezoeken immers geen bibliotheken en boekwinkels en in de media komen ook weinig boeken voorbij.
Mensen die snel afgeleid zijn, vinden het lastig om zich te verdiepen in een boek. Voeg daar nog eens stress of angst aan toe en het kan van lezen een uitdagende ervaring maken die mensen terecht willen vermijden.
Lezen verlaagt je hartslag en doet bovendien je spieren ontspannen, waardoor je jouw stressniveau maar liefst tot 68% kan verminderen. Meer nog, de onderzoekers durven zelfs te beweren dat lezen sneller en beter helpt om stress te verlagen dan andere relaxatiemethoden!
Oudere mensen zijn over het algemeen ferventere lezers dan jongere mensen. 65-plussers besteden per dag een uur en 22 minuten aan lezen, terwijl dit onder 13- tot 19-jarigen 14 minuten is.
Jongeren lezen steeds minder, en al helemaal minder van papier. De belangrijkste reden is dat ze gemiddeld tussen de 5 en 6½ uur per dag aan elektronische media besteden: digitale multimedia, waaronder tv, pc en in- ternet, computergames en mobiele apparaten.
Jongeren krijgen soms de indruk dat lezen alleen iets is wat je moet doen voor school. Hierdoor verdwijnt het plezier in lezen. Ze lezen niet meer voor hun eigen plezier, maar alleen omdat het moet. Wanneer jongeren lezen niet leuk vinden, lezen ze minder vaak.
Waarom gebeurt dit? De aantrekkingskracht van smartphones en sociale media kwam ter sprake en het lijkt erop dat veel middelbare scholen minder volledige boeken gebruiken . (Een student kwam aan op Columbia nadat hij op school alleen gedichten, fragmenten en nieuwsartikelen had gelezen.)
De Stille Generatie leest gemiddeld 35 minuten per dag, terwijl de babyboomgeneratie 26 minuten leest, de generatie X 10 minuten en de millennials en generatie Z een paar minuten minder.
Er is een grote kans dat verslaving aan telefoons en sociale media een groot deel is van de reden waarom met name jongere mensen minder lezen. Opgegroeid zijn in deze digitale ruimte en de positieve voordelen van lezen verliezen, doet de jongere generaties psychologisch en intellectueel geen goed.
Kortom: het lezen van een boek draagt niet alleen cognitieve kennis over, maar vult ook de beeldenbibliotheek in je hoofd. Je voelt er bovendien iets bij: vertedering, spanning, angst of warmte.
Als oorzaken worden meestal aangewezen andere tijdbestedingen, zoals radio, televisie, film en de computer (inclusief de spelcomputer en de sociale media). Vooral de opkomst van de tv en de computer hebben volgens onderzoekers een negatieve invloed op het lezen.
Taalbeheersing - Lezen vergroot je woordenschat en beheersing van de Nederlandse taal en daardoor je begrip van de wereld. Dit werkt positief door in de spreek- en schrijfvaardigheid van jongeren.
Leesgedrag heeft onder meer te maken met kiezen voor lezen in plaats van andere activiteiten en dit langere tijd willen doen. Het hangt samen met leeshouding en de verwachting van lezen. Daarnaast gaat het om het vermogen literatuur te lezen, te begrijpen en te waarderen.
Vrouwen lezen gemiddeld meer boeken dan mannen . Volwassenen ouder dan 65 lezen over het algemeen meer boeken dan welke andere leeftijdsgroep dan ook. In een onderzoek dat in 2020 werd uitgevoerd, gaf 37% van de respondenten aan tussen de één en vijf boeken per jaar te lezen.
China staat bovenaan als het gaat om de meest frequente boekenlezers; 36% van de bevolking leest bijna dagelijks een boek, gevolgd door Spanje en de UK (beide 32%).
Lezen vergroot je concentratie
Volgens neurowetenschapper Susan Greenfield verlengt lezen de aandachtspanne van kinderen, waardoor ze beter na kunnen denken. “Lezen is een training voor het hele brein. Als we ons verliezen in een goed boek, doen we meer dan alleen een verhaal volgen.