Een van de verhalen over de paashaas, vindt zijn oorsprong in de Middeleeuwen in Duitsland. De mensen geloofden destijds namelijk dat de haas een aardse verschijningsvorm was van de godin Eastra. Zij is de godin van de lente en van de vruchtbaarheid. Na verloop van tijd werd de haas gelinkt met Pasen en eieren.
Je zou verwachten dat de paaseieren worden rondgebracht door een paaskip en niet door een haas. Maar de traditie met een paashaas die eieren brengt ontstond al eind 17de eeuw in de Duitse plaats Heidelberg. Net als het ei, stond de haas in de oude Germaanse traditie namelijk voor vruchtbaarheid en nieuw leven.
Een daarvan is dat de figuur van de paashaas ontspringt van een volksverhaal van de Teutonen -een Germaanse stam- over Ostara. Deze godin van de vruchtbaarheid zou een gewond vogeltje veranderd hebben in een haas om het te genezen. Die haas zou ieder jaar terugkomen met eieren als teken van dankbaarheid.
Een paasei is een versierd ei of chocolade-ei, dat op sommige plaatsen met Pasen wordt verstopt voor kinderen die de eieren nadien mogen zoeken. Het verstoppen stamt uit de Germaanse traditie om eieren, als symbool van vruchtbaarheid, in akkers te begraven zodat deze akkers op hun beurt vruchtbaar zouden worden.
De kerkklokken gingen na het luiden tijdens de mis op Witte Donderdag naar Rome om er de paaseieren op te halen. Ze kregen vleugeltjes en vlogen zo door de lucht. Omdat dit de protestanten niet aansprak kreeg de paashaas bij hen de rol van eierbrenger.
Geschriften uit de 17e eeuw in Duitsland beschrijven voor het eerst de "Oschter Haws" (paashaas). Volgens de folklore legde de paashaas kleurrijke eieren in de nesten (manden) van goed opgevoede kinderen . Duitse immigranten brachten deze traditie van de paashaas in de 18e eeuw naar de Verenigde Staten.
De paashaas deelt zijn eieren van oudsher uit op paaszondag.Dat is ook de dag waarop christenen de herrijzenis van Jezus vieren. De haas wordt al sinds de middeleeuwen gebruikt als religieus symbool in het christendom.
In het Christendom was het tijdens de Vasten – tussen Aswoensdag en Pasen – verboden om eieren te eten. Maar met kippen die in het voorjaar opnieuw begonnen te leggen, waren er met Pasen dus véél eieren, té veel. De oudste eieren werden mooi versierd, de andere werden met Pasen opgegeten.
Sommigen suggereren dat de oorsprong teruggaat tot de late 16e eeuw, toen de protestantse hervormer Maarten Luther eierenjachten organiseerde voor zijn gemeente. De mannen verstopten de eieren zodat de vrouwen en kinderen ze konden vinden. Dit was een knipoog naar het verhaal van de wederopstanding, waarin het lege graf werd ontdekt door vrouwen .
Het is onduidelijk wie de Paashaas heeft bedacht, maar in 1682 werd er voor het eerst melding over gemaakt. De Paashaas had toen een tas vol geschilderde eieren. Er waren ook cadeaus voor kinderen die lief waren geweest. Omdat het lente is, kon men eieren vinden in verschillende kleuren.
Op Paaszondag stond Jezus op uit de dood. Sindsdien was Pasen een afsluitingsfeest na een periode van veertig dagen waarin de mensen geen vlees, zuivelproducten en eieren mochten eten. Dit wordt de vastentijd genoemd. Genotsmiddelen, zoals chocolade, zijn sinds de 18e eeuw ook verboden tijdens het vasten.
En wat hebben ze te maken met de wederopstanding van Jezus? Nou, niks. Konijntjes, eieren, paascadeautjes en pluizige, gele kuikentjes met tuinhoedjes hebben allemaal hun oorsprong in het heidendom. Ze werden opgenomen in de viering van Pasen, los van de christelijke traditie om de dag te eren waarop Jezus Christus uit de dood opstond.
Het chocolade-ei is een variant op gewone paaseieren. Het geven, kleuren en beschilderen van eieren met Pasen is een eeuwenoude traditie. In de vastentijd tussen Aswoensdag en Pasen mochten er lang geleden geen vlees en geen eieren worden gegeten. Daarom beschilderden mensen de eieren die in die tijd werden gelegd.
Het dateert uit het 13e-eeuwse Duitsland, waar ze goden en godinnen aanbaden, waaronder de godin Eostra, die de godin van de vruchtbaarheid was. Omdat konijnen erg vruchtbaar zijn en eieren vruchtbaarheid vertegenwoordigen, kwamen de konijnen en eieren in het spel.
Waarom verstoppen we eieren met Pasen? Maar we eten ze natuurlijk niet alleen, we verstoppen ze ook. En ook dit blijkt met vruchtbaarheid te maken. In vroegere tijden schijnen we ook eieren te hebben verstopt of eigenlijk te hebben begraven zodat de akkers weer vruchtbaar zouden worden, een soort offer dus eigenlijk.
Vroege paaseieren
Vroege christenen in Mesopotamië kleurden eieren in de periode na Pasen . De praktijk werd overgenomen door de orthodoxe kerken en van daaruit verspreidde het zich naar West-Europa. Eieren staan voor nieuw leven en wedergeboorte en men denkt dat deze oude gewoonte werd opgenomen in de paasvieringen.
Beschilderde eieren, een roerei, eimuffins, noem maar op. Maar het Voedingscentrum adviseert ons maximaal twee tot drie eitjes per week te eten. Kunnen we ons tijdens de feestdagen eigenlijk wel laten gaan? Het advies is twee tot drie per week, vegetariërs mogen er eentje meer.
Het ei zelf werd een symbool van de Wederopstanding . Net zoals Jezus uit het graf opstond, symboliseerde het ei nieuw leven dat uit de eierschaal opkwam. In de orthodoxe traditie worden eieren rood geverfd om het bloed te symboliseren dat Jezus aan het kruis vergoot. De traditie van het kleuren van eieren is zelfs in moderne seculiere landen voortgezet.
Eieren worden met verschillende mate van verhulling geplaatst, om tegemoet te komen aan kinderen van verschillende leeftijden en ontwikkelingsniveaus . In Zuid-Duitse volkstradities was het gebruikelijk om extra obstakels aan het spel toe te voegen door ze op moeilijk bereikbare plaatsen tussen brandnetels of doornen te plaatsen.
Een van de verhalen over de paashaas, vindt zijn oorsprong in de Middeleeuwen in Duitsland. De mensen geloofden destijds namelijk dat de haas een aardse verschijningsvorm was van de godin Eastra. Zij is de godin van de lente en van de vruchtbaarheid. Na verloop van tijd werd de haas gelinkt met Pasen en eieren.
De paaseieren waren al ver voor het christendom in beeld. Destijds werden er eieren in de akkers gestopt om zo, volgens hen, de grond vruchtbaar te maken. Ze staan namelijk symbool voor vruchtbaarheid en dat wordt gekoppeld aan de lente. Het stond in teken voor nieuw leven aan het begin van de lente.
Vroeger kreeg je vaak te horen dat je maximaal drie eieren per week mocht eten, omdat 'ze slecht zijn voor je cholesterol'. Dat advies blijkt intussen te streng, je mag gerust wat vaker een ei eten. Toch eet je het best niet meer dan zes eieren per week, eieren in bereidingen zoals mayonaise of gebak meegeteld.
Symbool van nieuw leven
Een ei is tevens het symbool voor nieuw leven. En dus voor de Lente en Pasen. In tegenstelling tot nu, was het zo dat vroeger in de donkere wintermaanden de leg bijna helemaal stil lag. Gedurende de vasten periode werden de dagen langer en gingen kippen weer volop eieren leggen.
25 maal komt de naam Jezus voor in de Koran. De moslims zien Hem als een groot profeet, die wonderen verrichtte, maar ze beschouwen Hem niet als zoon van God en ze verwerpen dat Hij aan het kruis gestorven is.
Op Witte Donderdag herdenken christenen het laatste avondmaal van Jezus. Het is één van de dagen uit de Goede Week. Nog steeds vieren christenen het Avondmaal of Eucharistie.