Een aneurysma van de aorta abdominalis (AAA) is een verwijding van de slagader in de buik die, als hij scheurt, kan leiden tot sterfte. Een AAA blijft vaak onopgemerkt maar kan eenvoudig opgespoord worden met echografie en geopereerd worden om scheuren te voorkomen.
Met een echo-onderzoek kan er vastgesteld worden of er sprake is van een aneurysma en wordt de exacte doorsnede gemeten. Het echo-onderzoek gebeurt poliklinisch en duurt ongeveer 15 minuten.
Een aneurysma van de aorta abdominalis (AAA) geeft in principe geen klachten. Meestal wordt een aneurysma dan ook bij toeval ontdekt wanneer om andere redenen een onderzoek plaatsvindt. Zo kan bij lichamelijk onderzoek van de buik boven de navel een kloppende zwelling gevoeld worden.
Onderzoek en diagnose
We kunnen zien of u een aneurysma hebt met een CT angiografie (CTA) of MR angiografie (MRA). Heel soms wordt er gebruik gemaakt van een digitale subtractie angiografie (DSA).
Met een echografie van de arteriële buik worden de grote bloedvaten in de buik in beeld gebracht. Vaak is dit om te kijken of er sprake is van een verwijding van de grote lichaamsslagader (een AAA, aneurysma aorta abdominalis), of om een verwijde lichaamsslagader te controleren.
Met een echografie van de hele buik kunnen zowel de organen in de bovenbuik (zoals de lever, galblaas en nieren) als de organen in de onderbuik (zoals de blaas, baarmoeder en eierstokken) zichtbaar worden gemaakt. Dit onderzoek wordt onder andere verricht bij laboratoriumafwijkingen of buikklachten.
Het onderzoek duurt ongeveer een kwartier en u krijgt de resultaten direct mee om zo nodig te bepreken met uw huisarts. De kosten zijn circa €50,- (afhankelijk van het centrum) en worden momenteel (nog) niet door de ziektekostenverzekering vergoed.
Meestal geeft een aneurysma geen klachten, maar soms geeft het buik- of rugklachten. In enkele gevallen voelt u het aneurysma als een “pulserende massa” in de buik.
Normale aorta: de normale diameter van de aorta is kleiner dan 3 cm. Klein aneurysma: de diameter van de aorta ligt tussen 3cm en 4.4cm. We nodigen je na 1 jaar uit voor een controle-echografie. Middelgroot aneurysma: de diameter van de aorta ligt tussen 4.5 en 5.4cm.
U kunt al een hele tijd een aneurysma van de grote buikslagader heb- ben, zonder dat u daar iets van gemerkt hebt. Meestal wordt dit aneu- rysma toevallig ontdekt. Sommige patiënten voelen bij een aneurysma een kloppende massa in hun buik. Het is alsof zij hun hart in hun buik voelen kloppen.
Bij een aorta-aneurysma in de buikholte heb je naast buik- en rugpijn soms ook pijn in de flank, lies, teelballen en bovenbenen. Soms heb je de neiging tot flauwvallen. Bij een aorta-aneurysma in de borstholte voel je hevige pijn op de borstkas.
Als de vergroting zich bevindt ter hoogte van de buikslagader, spreken we van een abdominaal aorta aneurysma (AAA). Als de aorta groter wordt, verzwakt de aortawand en kan ze zelfs onder normale bloeddruk scheuren.Daardoor ontstaat een inwendige bloeding.
Zo is bij een lichamelijk onderzoek van de buik, boven de navel een kloppende zwelling te voelen. Maar meestal komt een verwijding aan het licht bij een echografie of röntgenonderzoek van de buik. Een enkele keer veroorzaakt de verwijding van de buikslagader vage rugklachten en pijn in de buik.
Het belangrijkste nadeel van echografie is dat de geluidsgolven niet door bot gaan. Daarom is het niet mogelijk om bijvoorbeeld in de rug of achter de knieschijf te kijken. De schouder en de heup zijn ook niet volledig in beeld te brengen met echografie. Daarom wordt vaak een echo met een röntgenonderzoek aangevraagd.
Symptomen. Na het scheuren van een aneurysma treden vaak duidelijke klachten op, zoals uitvalsverschijnselen, heftige hoofdpijn, heftige buik- of rugpijn, een uitzettende kloppende zwelling in de buik en een shock.
Zoutgebruik en bloeddruk
Bij een aandoening aan de aorta, zoals een aortadissectie of een aneurysma, moet u dat absoluut vermijden. Beperk daarom uw zoutgebruik. Het gebruik van verse kruiden kan geen kwaad. Probeer ook het gebruik van producten die veel zout bevatten te beperken.
De grote lichaamsslagader (aorta) heeft een doorsnede van ongeveer 20 mm tot 35 mm. De aorta is de slagader die uit het hart komt en die het zuurstofrijke bloed dat de linker kamer van het hart uitpompt opvangt.
Van alle patiënten met een gescheurd aneurysma overlijdt ongeveer 70%. Van de patiënten met een gescheurd aneurysma die in het ziekenhuis komen en die worden geopereerd, overlijdt ongeveer 30%.
De operatie
De vaatchirurg maakt een snee in de buik. De snee loopt van net onder de navel tot aan het borstbeen. Vervolgens klemt de arts de aorta aan beide kanten van het aneurysma af. Daarna knipt hij het aneurysma open en haalt eventuele bloedstolsels eruit.
Wanneer u een verwijding van de buikslagader heeft noemen we dit een AAA (aneurysma aorta abdominalis). Deze kan langdurig aanwezig zijn, dan wordt u jaarlijks vervolgd doormiddel van een Echo van de buikslagader om te kijken of het aneurysma ook groter wordt.
De buik van het slachtoffer kan blauwe vlekken vertonen en kan hard en gespannen aanvoelen. Het slachtoffer heeft mogelijk veel pijn ter hoogte van de buik en kan de benen hebben opgetrokken. Het slachtoffer kan bewustzijnsstoornissen hebben. Soms is bewusteloosheid het enige symptoom.
Een aneurysma is te zien op een echo. Soms is een MRI-scan of CT-scan nodig.
Aorta. Bij het onderzoek van de aorta meten we de doorsnede van de aorta, boven en onder de aftakkingen naar de nieren. Hiermee kunnen we beoordelen of u hier een verwijding hebt.
Het maken van een echo van de buik duurt gemiddeld 15 minuten.