Ja, wetenschappelijk onderzoek en psychologische inzichten duiden er steeds meer op dat langdurige armoede kan worden beschouwd als een vorm van chronisch trauma. Het gaat hierbij niet alleen om het gebrek aan geld, maar om de constante staat van stress, onzekerheid, stigmatisering en machteloosheid die hiermee gepaard gaat. Armoedefonds +3
Armoede in de kindertijd en onder volwassenen kan leiden tot een slechte geestelijke gezondheid door sociale stress, stigma en trauma. Leven in armoede kan een traumatische ervaring zijn .
Gevolgen van armoede voor mentale gezondheid
Ze zijn gemiddeld minder gelukkig en hebben vaker problemen met hun psychische gezondheid. Slaapproblemen, depressie en angstklachten komen bijvoorbeeld vaker voor bij mensen met een laag inkomen. Ze voelen zich vaker machteloos en hebben gemiddeld ook minder zelfvertrouwen.
Wetenschappelijke aandacht is gericht op de schadelijke gevolgen van stress voor de hersenfunctie en de mentale en fysieke gezondheid. Het wordt steeds duidelijker dat een van de mechanismen waardoor armoede de gezondheid en het welzijn van kinderen en volwassenen beïnvloedt, de schadelijke effecten van stress op de hersenen zijn.
Trauma symptomen omvatten vaak herbelevingen (nachtmerries, flashbacks), vermijding, overmatige waakzaamheid (schrikachtig, gespannen), stemmings- en gedragsveranderingen (boosheid, somberheid, prikkelbaarheid) en lichamelijke klachten (vermoeidheid, hartkloppingen), die kunnen leiden tot problemen met concentratie, sociale contacten en dagelijkse functioneren. Deze klachten komen voort uit een heftige gebeurtenis die het brein niet goed heeft kunnen verwerken en kunnen variëren van direct na het trauma tot jaren later, en zowel bij volwassenen als kinderen voorkomen, aldus Thuisarts en PsyQ.
De drie meest voorkomende classificaties van trauma zijn acuut trauma (één gebeurtenis), chronisch trauma (herhaalde langdurige stress) en complex trauma (meerdere, gevarieerde, vaak interpersoonlijke gebeurtenissen), met complex trauma dat vaak voortkomt uit jeugdverwaarlozing, misbruik, of langdurige blootstelling aan geweld, resulterend in zwaardere, langdurigere klachten.
Een van de meest voorkomende vormen van trauma is emotioneel misbruik . Dit komt vaak voor omdat emotioneel misbruik vele verschillende vormen kan aannemen. Soms blijft emotioneel misbruik verborgen of wordt het niet herkend.
Armoede is zowel een oorzaak als een gevolg van psychische problemen. Armoede in de kindertijd en onder volwassenen kan leiden tot een slechte geestelijke gezondheid door sociale stress, stigma en trauma.
Wat is ernstig traumatisch hersenletsel? Met traumatisch hersenletsel bedoelen we een beschadiging van de hersenen door een oorzaak buiten het lichaam. Bijvoorbeeld door een val, een klap op het hoofd of een verkeersongeluk. Door deze beschadiging kunnen hersencellen, bloedvaten en zenuwbanen kapot gaan.
Voor degenen die erin slagen armoede te overwinnen, zijn veelvoorkomende factoren onder meer onderwijs, toegang tot gezondheidszorg, stabiele werkgelegenheid en consistente planning op lange termijn . De kleine stappen die u vandaag zet, kunnen een dramatisch andere toekomst voor uzelf en uw gezin creëren.
Armoede hangt samen met een reeks psychologische variabelen: mensen die in armoede leven, zijn over het algemeen depressiever, angstiger, gestrester, meer gericht op het heden en risicomijdender .
Jarenlange stress houdt je lichaam in een constante 'vecht-of-vlucht'-modus, wat leidt tot een verhoogde hartslag, bloeddruk en spierspanning, en een verzwakt immuunsysteem; dit kan fysieke klachten veroorzaken zoals hoofdpijn, vermoeidheid, spijsverteringsproblemen en een hoger risico op hart- en vaatziekten, burn-out, angst en depressie. Op de lange termijn kunnen zelfs hersengebieden veranderen, wat geheugen-, concentratie- en stemmingsproblemen tot gevolg heeft.
Mensen kunnen in armoede komen door veranderingen in hun leven, zoals het verlies van werk of een echtscheiding. Armoede kan ook het gevolg zijn van onvoldoende bescherming van de rechten van mensen.
Traumagerichte zorg vereist een omgeving van rust, veiligheid en compassie. De zorg is respectvol, bevordert vertrouwen, bouwt veerkracht op en geeft een gevoel van controle. Gerber beschrijft de 4 C's van de praktische benadering van traumagerichte zorg: Kalmeren (Calm), Beheersen (Contain), Zorgen (Care) en Omgaan (Cope) .
De zichtbare signalen
Nooit meegaat op uitstap. Extra materiële zaken (zoals een zwembroek of slaapzak) nooit meebrengen. Geen aangepaste kledij aan weersomstandigheden. Geen zakgeld meenemen.
Verzamelspullen
Mensen die in armoede zijn opgegroeid, bewaren spullen vaak lang nadat ze niet meer bruikbaar zijn. Denk aan kapotte apparaten, oude kleren of dozen vol spullen "voor het geval dat". Het gaat niet om rommel, maar om comfort. Het is begrijpelijk dat spullen zich opstapelen als je tijden hebt meegemaakt waarin je geen vervanging kon krijgen.
Matig tot ernstig traumatisch hersenletsel
Bewustzijnsverlies van enkele minuten tot uren . Aanhoudende hoofdpijn of hoofdpijn die verergert. Herhaaldelijk braken of misselijkheid. Stuiteringen of epileptische aanvallen.
Symptomen van hersenletsel zijn breed en variëren van direct zichtbaar (hoofdpijn, duizeligheid, bewusteloosheid, verlamming) tot onzichtbaar (concentratieproblemen, geheugenverlies, overprikkeling, stemmingswisselingen), en beïnvloeden cognitie, emotie, gedrag en fysieke functies zoals praten, bewegen en zien. Klachten kunnen direct na een trauma optreden, maar ook pas na uren of dagen en verschillen sterk per persoon en locatie van het letsel.
Ga er niet vanuit dat iemand geen langdurige gevolgen ondervindt, alleen omdat hij of zij er aan de buitenkant goed uitziet. Opmerkingen zoals: ' Het lijkt alsof er niets mis met je is' en 'Maar je bent nu toch beter? ' zullen je waarschijnlijk niet helpen! Ga verder met je leven en blijf niet stilstaan bij wat er is gebeurd. Iets om absoluut te vermijden!
Voedselonzekerheid, dakloosheid en financiële instabiliteit hebben allemaal een negatieve invloed op het stressreactiesysteem van een kind. Dit kan leiden tot gezondheidsproblemen, toxische stress en trauma's in de kindertijd.
Armoede zorgt bijvoorbeeld voor minder kans op een opleiding, heeft betrekking op je woonsituatie en je gezondheid. Schaamte, sociaal isolement, eenzaamheid, stress en depressies kunnen een gevolg zijn van armoede.
Oorzaken van armoede
Armoede wordt vaak gezien als een gevolg van tekortkomingen bij een individu. Een gebrek aan opleiding of vaardigheden, onvoldoende taalvaardigheid, psychische problemen of verslavingen, een gebrek aan financiële geletterdheid en slechte levenskeuzes zijn enkele factoren die het risico op armoede kunnen verhogen.
Trauma symptomen omvatten vaak herbelevingen (nachtmerries, flashbacks), vermijding, overmatige waakzaamheid (schrikachtig, gespannen), stemmings- en gedragsveranderingen (boosheid, somberheid, prikkelbaarheid) en lichamelijke klachten (vermoeidheid, hartkloppingen), die kunnen leiden tot problemen met concentratie, sociale contacten en dagelijkse functioneren. Deze klachten komen voort uit een heftige gebeurtenis die het brein niet goed heeft kunnen verwerken en kunnen variëren van direct na het trauma tot jaren later, en zowel bij volwassenen als kinderen voorkomen, aldus Thuisarts en PsyQ.
“ Je komt er wel overheen.” Of iemand nu kampt met een depressie, burn-out of PTSS, door simpelweg te zeggen “Kom er maar overheen” bagatelliseer je de ernst van de situatie en geef je die persoon het gevoel dat hij of zij niet sterk genoeg is. Stel je voor dat je met iets te maken hebt dat zo pijnlijk is dat het bijna onoplosbaar lijkt.
Opdringende herinneringen
Het herbeleven van een traumatische gebeurtenis alsof deze opnieuw plaatsvindt, ook wel flashbacks genoemd. Verontrustende dromen of nachtmerries over een traumatische gebeurtenis. Ernstige emotionele stress of fysieke reacties op iets dat je aan een traumatische gebeurtenis herinnert.