Jaarlijks overlijden in Nederland bijna 4.400 mensen aan darmkanker, op circa 12.000 nieuwe diagnoses, wat neerkomt op een sterftecijfer van ruim een derde van de patiënten. De overlevingskans is sterk afhankelijk van het stadium: in een vroeg stadium is dit >90%, maar bij uitzaaiingen (stadium IV) daalt de 5-jaarsoverleving tot ca. 12%. IKNL +1
De overleving van zowel dikkedarmkanker als endeldarmkanker wordt sterk bepaald door het stadium bij diagnose. Van de patiënten met stadium I dikkedarmkanker is 96% na 5 jaar nog in leven, terwijl patiënten met stadium IV dikkedarmkanker een 5-jaarsoverleving hebben van 12%.
De overlevingskans bij darmkanker (dikke darm- en endeldarmkanker) is sterk afhankelijk van het stadium bij diagnose, maar is gemiddeld rond de 69% na 5 jaar; met vroege detectie via het bevolkingsonderzoek is de kans op genezing veel groter (96% voor stadium I) dan bij uitgezaaide kanker (12-14% voor stadium IV). Verbeteringen in diagnostiek en behandeling zorgen ervoor dat de overleving de afgelopen jaren is gestegen.
Darmkanker kan uitzaaien naar andere plekken in het lichaam. Naar de lymfeklieren in de buurt van de tumor of naar andere plekken in het lichaam, bijvoorbeeld naar de lever. Uitzaaiingen zijn kankercellen die zijn losgekomen van de tumor en ergens anders in het lichaam terechtgekomen zijn.
Bij het kiezen van een behandeling gebruikt je arts de richtlijn voor darmkanker. Er zijn een aantal dingen belangrijk, zoals: waar de tumor zit en hoe groot hij is, of er uitzaaiingen zijn en hoe je conditie is. Zijn er geen uitzaaiingen, dan kun je meestal helemaal genezen door de behandeling.
Darmkanker-cellen kunnen via de bloedvaten of lymfevaten naar andere delen van het lichaam gaan. Dit zijn uitzaaiingen. Uitzaaiingen zitten het vaakst in de lever, longen en het buikvlies. Soms zijn er uitzaaiingen naar bijvoorbeeld de nieren, bijnieren, eierstokken, botten of hersenen.
Uit onderzoek zijn deze cijfers bekend: 48 van de 100 mensen met uitgezaaide darmkanker leven na 1 jaar nog. 19 van de 100 mensen met uitgezaaide darmkanker leven na 3 jaar nog. Mensen die chemotherapie of doelgerichte therapie (of allebei) krijgen bij uitgezaaide darmkanker leven gemiddeld 2 jaar langer.
Gemiddeld overleeft ongeveer 60 procent van alle patiënten met darmkanker de ziekte.
Alvleesklierkanker heeft slechtste overlevingscijfers van alle kankersoorten. Op 15 november is het Wereldalvleesklierkankerdag. Alvleesklierkanker heeft de slechtste overlevingscijfers van alle soorten kanker in Nederland.
Uitzaaiingen bij darmkankerdiagnose: 2800 patiënten per jaar. Jaarlijks horen circa 2800 mensen in Nederland dat zij darmkanker (dikkedarm of endeldarm) met uitzaaiingen bij diagnose hebben. Dat is zo'n één op de vijf patiënten met darmkanker.
Pijn kan een klacht zijn bij darmkanker. Meestal ontstaat de pijn als de tumor groter is of als er uitzaaiingen zijn. Niet iedereen met darmkanker heeft pijn.
Mensen kunnen ook meerdere poliepen in hun darm hebben. Veel mensen hebben deze zonder het te weten; poliepen geven vaak geen klachten. Sommige poliepen kunnen uitgroeien tot darmkanker. Dit duurt ongeveer 15 jaar.
Ontlasting bij darmkanker kan er anders uitzien door bloed (rood of zwart), slijm, of veranderingen in vorm en frequentie, zoals dunne poep, afwisselend diarree/verstopping, of loze aandrang. Belangrijk zijn ook onverklaarbaar gewichtsverlies, vermoeidheid, en aanhoudende buikpijn. Een verandering die niet overgaat, is een alarmsignaal om naar de huisarts te gaan.
Oorzaak dikkedarmkanker
erfelijkheid, dus familie met darmkanker. leeftijd, vanaf 50 jaar neemt de kans toe. ongezonde leefstijl, zoals roken, alcohol drinken, veel rood en bewerkt vlees eten, overgewicht en weinig bewegen.
Het voorstadium van darmkanker wordt meestal gevormd door poliepen (woekeringen van slijmvliescellen), waarvan de meeste goedaardig zijn, maar sommige zich kunnen ontwikkelen tot kanker (stadium 0). Deze poliepen groeien langzaam, waardoor ze vaak jarenlang onopgemerkt blijven en door het bevolkingsonderzoek (stadium 0) kunnen worden opgespoord, waarbij ze vaak nog verwijderd kunnen worden voordat ze kwaadaardig worden. Symptomen die kunnen wijzen op een voorstadium zijn veranderingen in het ontlastingspatroon, bloed of slijm bij de ontlasting, buikklachten en vermoeidheid.
Mensen ouder dan 55 jaar hebben meer kans op poliepen of darmkanker. Daarom krijgt iedereen van 55 tot en met 75 jaar elke 2 jaar een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek. Dit onderzoek is bedoeld om darmkanker zo vroeg mogelijk te ontdekken, nog voordat iemand klachten heeft.
Kleincellig. Kleincellige longkanker groeit sneller en zaait makkelijk uit. Als kleincellige longkanker ontdekt wordt, heeft iemand vaak al uitzaaiingen. Ongeveer 1 op de 5 patiënten heeft deze agressieve vorm.
Maar de overlevingskansen verschillen sterk per soort kanker. Zo hebben patiënten met borst-, prostaat- of huidkanker goede overlevingskansen (rond de 90%). Maar voor bijvoorbeeld patiënten met long- of alvleesklierkanker is de 5-jaarsoverleving veel slechter: voor longkanker 28% en bij alvleesklierkanker maar 6%.
Borstkanker (15.700 nieuwe patiënten), plaveiselcelcarcinoom van de huid (14.900), longkanker (14.700), prostaatkanker (13.700) en darmkanker (12.900) waren in 2021 de meest voorkomende vormen van kanker. Bijna zestig procent van alle nieuwe kankerpatiënten had een van deze vormen van kanker.
Gemiddeld zijn 10 jaar na de diagnose nog 65 van de 100 mensen in leven. Let op: dit zijn gemiddelde cijfers voor alle mensen met deze soort kanker. Jouw vooruitzichten kunnen anders zijn dan het gemiddelde. Bespreek dit met de arts.
De eerste symptomen van darmkanker zijn vaak subtiel, zoals een verandering in je stoelgang die niet overgaat (diarree, verstopping), bloed of slijm bij de ontlasting, buikpijn/kramp, loze aandrang, onverklaarbaar gewichtsverlies, en aanhoudende vermoeidheid door bloedarmoede, maar deze klachten kunnen ook andere oorzaken hebben; ga bij twijfel altijd naar de huisarts, vooral als klachten langer dan twee weken aanhouden.
De precieze oorzaken van de toename bij jonge mensen zijn nog onduidelijk. Internationale studies suggereren dat leefstijl- en omgevingsfactoren, zoals obesitas, weinig lichamelijke activiteit, en dieetkeuzes zoals rood en bewerkt vlees en alcohol, een rol kunnen spelen.
Ongeveer 5 van de 100 mensen hebben een erfelijke vorm van darmkanker. De meest voorkomende erfelijke vorm heet het Lynch syndroom. Van alle mensen met darmkanker heeft ongeveer 4% het Lynch syndroom. Het Antoni van Leeuwenhoek is een erkend expertisecentrum voor erfelijke tumoren in de maag, darm en lever.
Darmkanker kan uitzaaien. Er zijn dan kankercellen losgekomen van de tumor en in lymfeklieren of in andere organen terechtgekomen. Als darmkanker uitzaait, is dat vaak naar de lymfeklieren, de lever, longen of het buikvlies.
Stadium 3 darmkanker
Er zijn uitzaaiingen in de lymfeklieren in de buurt van de tumor (de regionale lymfeklieren). Er zijn geen uitzaaiingen in lymfeklieren verder weg in het lichaam of in andere organen.