De Noordzee is na de laatste IJstijd, zo’n 9.000 tot 10.000 jaar geleden, ontstaan door het smelten van enorme ijskappen, waardoor de zeespiegel fors steeg. Het laaggelegen landgebied tussen Engeland en het vasteland, bekend als Doggerland, liep hierbij onder water. Deze overstroming transformeerde een droog, bewoond toendralandschap in de zee die we nu kennen. Stichting De Noordzee +2
De huidige Noordzee was voor een groot deel land. Op de kaart 9.000 voor Christus zien we dat Nederland een zandgebied was met een aantal stuwwallen uit het Pleistoceen. Dankzij vondsten als harpoenenwerktuigen weten we dat jagers en verzamelaars dit gebied bewoonden.
De winter van 1963 was de strengste van de twintigste eeuw. De Noordzee raakte deels bevroren, auto's reden over het IJsselmeer en bij -20°C vond de koudste Elfstedentocht ooit plaats.
Tussen Nederland en Engeland valt de diepte wel mee, maar hoe noordelijker we gaan, hoe dieper de Noordzee wordt. Gemiddeld is deze diepte zo'n 95 meter. Tussen Schotland en Noorwegen wordt het ineens een stuk dieper. Het diepste punt wat ooit gemeten is, dit is voor de kust van Noorwegen, is meer dan 700 meter diep!
Men vermoedt dat de Noordzee zijn naam heeft gekregen van de Friezen die destijds de Nederlandse kust bewoonden. De huidige naam is mogelijk ontstaan vanuit het oogpunt van de bewoners van de Waddeneilanden, vanwaar het geheel naar het noorden lag, in tegenstelling tot de Zuiderzee.
Een ezelsbruggetje voor Duitsers: denk altijd aan die Nordsee of die Ostsee – dat is de Noordzee, de Oostzee.
De moderne namen van de zee in de andere lokale talen zijn: Deens: Vesterhavet, lit. 'West Sea' [vestɐˌhɛˀvð̩] of Nordsøen [ˈnoɐ̯ˌsøˀn̩], Nederlands: Noordzee, Nederlands Nedersaksisch: Noordzee, Frans: Mer du Nord, Westfries: Noardsee, Duits: Nordsee , Nederduits: Noordsee, Noord-Fries: Weestsiie, lit.
In het Nederlandse deel van de Noordzee komen zo'n twaalf verschillende roggen en acht verschillende haaien voor. Maar het gaat niet goed met veel haaien en roggen in de Noordzee. Dat blijkt uit de eerdere evaluatie van de Kaderrichtlijn Mariene Strategie (2021). Vooral de ruwe haai heeft het zwaar.
De Noordzee is een van de schoonste zeeën ter wereld. Juist daarom is het van belang dit zo te houden. Het gevaar van bijvoorbeeld plastic mag niet worden onderschat. De Nederlandse vissers spelen hierbij een belangrijke rol: ze zijn de vuilnismannen van de zee.
De Noordzee is een van de ruigste zeeën ter wereld , maar het is eigenlijk puur toeval of je tijdens je cruise ruwe zee zult tegenkomen. Het is onmogelijk te voorspellen, maar de kans is redelijk.
De Noordzee kan snel veranderen. Controleer daarom altijd de weersvoorspelling en de watertemperatuur voordat u gaat zwemmen . Houd rekening met de getijden – bij eb kunnen er sterke stromingen ontstaan, vooral bij laagwater. De beste tijd om te zwemmen is vaak rond hoogtij, wanneer de stromingen minder sterk zijn.
De Noordzee is een van de ruigste zeeën ter wereld. Ze staat bekend om haar hoge golven en sterke stromingen. Uiterst gevaarlijke omstandigheden om er te werken, laat staan om er in te duiken én te filmen.
In 1959 werd voor het eerst gas in grote hoeveelheden gevonden in de omgeving van Groningen in Nederland. Dit werd gevolgd door de eerste Britse gasvondst in het West Sole-veld, voor de kust van East Anglia, door het BP-boorplatform Sea Gem, eind 1965.
Rond 10.000 jaar geleden was de aarde al een stuk warmer, ook al was de ijstijd toen 'pas' zo'n 1700 jaar voorbij. De permafrost smolt langzaam maar zeker, waardoor deze alleen in noordelijke gebieden aanwezig bleef.
De bodem van de Nederlandse Noordzee bestaat uit zandgolven, zandbanken en geulen bedekt met zand en slib. Lokaal komen er ook grindbanken en gebieden met keien voor. Op en in de bodem van de Noordzee leven veel verschillende bodemdieren: het benthos.
Doggerland was een groot landgebied in Noord-Europa, dat nu onder de zuidelijke Noordzee ligt. Deze regio kwam tijdens het Pleistoceen herhaaldelijk boven water door de daling van de zeespiegel tijdens ijstijden.
In de Noordzee zwemmen onder andere de gevlekte gladde haai, de ruwe haai en de hondshaai. Ze hebben geen scherpe tanden, maar kleine stompe tandjes. Daarmee eten ze garnalen, wormen en schelpen.
De allermooiste stranden ter wereld vind je volgens velen in de Indische Oceaan, net boven Madagaskar. De Seychellen bestaan uit meerdere eilanden, het ene nog mooier dan het andere.
Hoewel de natuur zich niet gemakkelijk laat beoordelen aan de hand van criteria voor een prijs, is het geen verrassing dat het Kroatische deel van de Adriatische Zee enkele van de meest prestigieuze onderscheidingen heeft ontvangen. In 2024 riepen de Europese Commissie en het Europees Milieuagentschap de Kroatische zee uit tot de schoonste van Europa.
De grootste vis is de walvishaai. De reuzenhaai weegt ongeveer 5000 tot 7000 kilogram.
De orka wint vrijwel altijd van de witte haai, omdat orka's groter, sneller, intelligenter zijn en in groepen jagen, waarbij ze hun prooi vaak in een verlammende 'tonic immobility' brengen om de lever te eten, een tactiek die ze succesvol toepassen in de natuur. Zelfs een individuele orka kan een grote witte haai overmeesteren, maar samen zijn ze een onverslaanbare combinatie, waardoor de witte haai (de grootste roofvis) de prooi wordt.
Er zijn sinds 1965 meldingen van waarnemingen van grote witte haaien in het Verenigd Koninkrijk . Natuurbeschermer Richard Peirce heeft de afgelopen 15 jaar onderzoek gedaan naar bijna 100 vermeende waarnemingen van grote witte haaien rond de Britse eilanden, waarvan er 12 geloofwaardig bleken.
De Noordzee is een relatief ondiepe randzee met een oppervlakte van circa 572.000 km2. Hiervan neemt het Nederlands Continentaal Plat (NCP) met een oppervlakte van ruim 57.000 km2 10% in beslag.
De Duitse stranden aan de Noordzee en de Oostzee zijn niet zozeer bedoeld om te zwemmen – het water is er vaak behoorlijk koud. De Duitse kusten zijn eerder unieke natuurgebieden met een ruige charme.
Per 16 oktober is Ewout van Galen benoemd tot de nieuwe directeur-bestuurder van Stichting De Noordzee.