Koudvuur (gangreen) herken je aan het afsterven van weefsel, wat begint met een bleke, koude of blauwachtige huid, vaak met hevige pijn die later overgaat in gevoelloosheid. Het weefsel verkleurt uiteindelijk donkerpaars tot zwart, kan blaren vertonen en stinken. Het treedt vaak op aan ledematen, vingers of tenen. Apollo Hospitals +3
Enkele veelvoorkomende symptomen voor alle soorten gangreen zijn:
Het begint vaak aan de randen van ledematen, zoals tenen of vingers. Maar het kan zich overal vormen waar geen bloed bij komt. Gangreen ziet eruit als een verkleurde plek op de huid (rood, bruin, paars, groen, zwart) . Op de plek kunnen blaren zitten waaruit bloed of pus komt.
Necrotiserende fasciitis (vorm van koudvuur) is een bijzondere vorm van huidinfectie veroorzaakt door bepaalde “vlees-etende bacteriën” waarbij het dieperliggende weefsel (vet-en spierweefsel) afsterft. Dit is weer anders dan erysipelas, waarbij de infectie beperkt blijft tot de oppervlakkige lagen van de huid.
Sepsis symptomen zijn onder meer koorts (of juist lage temperatuur), koude rillingen, snelle ademhaling, snelle hartslag, sufheid, verwardheid en een algemeen grieperig gevoel. Ook kunnen er pijn, spierpijn, een grauwe of klamme huid, misselijkheid, braken, diarree of minder plassen optreden. Bij een ernstige vorm, septische shock, daalt de bloeddruk en kunnen organen falen. Sepsis is een medische noodsituatie, dus zoek direct medische hulp bij twijfel.
Symptomen kunnen zijn: snelle ademhaling, koorts, verwardheid, hevige pijn, verkleuring van de huid en slaperigheid. Sepsis kan leiden tot septische shock, orgaanfalen of de dood als het niet snel wordt behandeld.
De eerste symptomen van sepsis zijn vaak een grieperig gevoel, koorts of juist lage temperatuur, koude rillingen, snelle ademhaling, snelle hartslag, verwardheid/sufheid en extreme vermoeidheid. De klachten lijken op een ernstige infectie, maar er is ook een algemene, ernstige reactie van het lichaam, met tekenen als een bleke, grauwe of vlekkerige huid, klamme huid, verlies van bewustzijn, minder plassen en snel optredende pijn. Bij deze symptomen, vooral bij een bekende infectie, moet direct medische hulp worden ingeschakeld.
Gasgangreen (koudvuur, nat gangreen, clostridial myonecrosis) is een ernstige infectie van spierweefsel en weke delen met de anaërobe bacterie Clostridium perfringens of andere Clostridium soorten (Clostridium bifermentans, Clostridium septicum, Clostridium sporogenes, e.a.).
De symptomen zijn in het begin niet altijd even duidelijk. Een constante is wel dat men een abnormaal hevige pijn voelt rond een wondje. Mogelijks voelt de huid ook warmer aan dan normaal of ze wordt wat roder. Binnen 24 tot 72 uur treden ernstigere ontstekingen op.
Rode, paarse of zwarte verkleuring van de huid in het getroffen gebied, wat moeilijker te zien kan zijn op een donkere of bruine huid . Zwelling van het getroffen gebied. Gevoelloosheid of hevige pijn in het getroffen gebied. Wonden of blaren die bloeden of een vuile of stinkende afscheiding afgeven (als de gangreen wordt veroorzaakt door een infectie).
Necrose wordt gedefinieerd als de vroegtijdige dood van cellen in levend weefsel. Het is een pathologisch proces dat kan worden veroorzaakt door verschillende factoren, waaronder een gebrek aan bloedtoevoer, infectie, toxines of trauma.
Droog gangreen ontstaat als weefsel afsterft door afsluiting van de arteriële circulatie. Als er geen infectie bijkomt dan ontstaat een droge zwarte necrose. De huid mummificeert. Na verloop van tijd treedt demarcatie op, er ontstaat een scherp begrensde overgang tussen vitaal en niet vitaal weefsel.
Droge gangreen begint vaak met een rode rand rond het getroffen gebied . Dit gebied wordt vervolgens droog en zwart. Andere symptomen van gangreen zijn: koude en gevoelloosheid in het getroffen gebied.
Het gangreen van Fournier begint met lokaal oedeem, erytheem en pijn, koorts en koude rillingen. Vaak subcutaan emfyseem door gasvormende bacteriën. Aanvankelijk weinig te zien aan de huid, later ontstaat cyanose en blaarvorming. Bij progressie van necrose kan de pijn verminderen.
Koudvuur of nat gangreen is, anders dan droog gangreen (necrose), een infectie waarbij gezond weefsel aangetast wordt, vaak uitgaande van een verwonding waarbij veel avitaal weefsel ontstaat (bijvoorbeeld schotwonden, pletwonden) met contaminatie door grond of mest, door een infectie met anaerobe bacteriën, zoals ...
Wondroos begint plotseling. Soms is er koorts, koude rillingen, misselijkheid en braken. Tegelijkertijd ontstaat er op het aangedane lichaamsdeel een scherp begrensde warm aanvoelende, pijnlijke rode gezwollen plek die snel uitbreidt. De lymfeklieren in de buurt zijn pijnlijk en gezwollen.
Symptomen van een bacteriële infectie variëren, maar omvatten vaak koorts, vermoeidheid, hoofdpijn, snelle hartslag en ademhaling, en een algemeen ziek gevoel, met specifieke klachten zoals pijn bij plassen (blaasontsteking) of diarree (darmbacterie). Bij een ernstige bloedvergiftiging (sepsis) treden ernstigere symptomen op, zoals verwardheid, sufheid, koude rillingen, en een grauwe huid, wat onmiddellijk medische hulp vereist.
Blauwe, grijze, bleke of vlekkerige huid, lippen of tong – bij een bruine of donkere huid is dit mogelijk beter te zien op de handpalmen of voetzolen. Een uitslag die niet verdwijnt als je er een glas overheen rolt, net als bij meningitis. Moeite met ademhalen, kortademigheid of een zeer snelle ademhaling.
Keelpijn en koorts. Huiduitslag of wondjes. Rode, warme of pijnlijke huid. Moeheid of ziek gevoel.
Alle vormen van koudvuur zijn gevaarlijk en als men de behandeling maar even uitstelt, is men vaak al te laat. Toch valt er in het beginstadium nog wel wat aan te doen, als het lichaam tenminste jong en sterk is en de zenuwen en spieren nog onbeschadigd zijn.
Een ernstige infectie met de vleesetende bacterie moet zo snel mogelijk behandeld worden in het ziekenhuis. Iemand krijgt een infuus met antibiotica. En de geïnfecteerde huid en spieren worden weggesneden. Vaak zijn hier een paar operaties voor nodig.
Hoe ziet wondroos eruit? Wondroos is meestal eenzijdig aanwezig. De huid wordt dan plotseling rood, warm, gezwollen en doet pijn. Soms ontstaan er ook blaren, of zelfs bloedblaren ten gevolge van de enorme vochtophoping.
Alarmerende sepsis-symptomen bij volwassenen en oudere kinderen
Volwassenen of oudere kinderen met sepsis kunnen snel ernstig ziek worden. Belangrijke alarmsymptomen om in deze leeftijdsgroepen op te letten zijn: onduidelijke spraak, verwardheid of desoriëntatie ; extreme rillingen of spierpijn.
We kunnen de sepsis bevestigen met een bloedonderzoek. We nemen een kleine hoeveelheid bloed af en zetten deze op kweek (een bloedkweek). Na een aantal dagen zien we of er een sepsis is en zo ja dan kunnen we bepalen welke bacterie de sepsis veroorzaakt heeft.
Een ontsteking is klinisch te herkennen aan 5 klassieke tekenen: rubor (roodheid), calor (warmte), tumor (zwelling), dolor (pijn) en functio laesa (functieverlies). Deze klinische tekenen zijn te verklaren vanuit de biochemische en cellulaire processen die tijdens een ontstekingsproces geactiveerd worden.