Bij een zweepslag (spierscheuring in de kuit) is rust in de eerste 48 uur essentieel, gevolgd door een rustige opbouw van oefeningen. Begin pas met oefenen als de acute pijn en zwelling afnemen, en bouw dit op van rekken naar versterken.
Herstel van het evenwichtsorgaan draait om bewegen, trainen en gewenning via gerichte oefeningen (vestibulaire revalidatie), zelfs bij duizeligheid, en het vermijden van bedrust en het onderdrukken van symptomen. Zelf doen omvat aanpassingen in levensstijl (minder cafeïne/alcohol), en een gespecialiseerde fysiotherapeut kan helpen met oefeningen zoals Cawthorne-Cooksey, blikstabilisatie en balanstraining, omdat het orgaan zelf vaak niet volledig herstelt, maar de hersenen leren compenseren.
De Epley-manoeuvre helpt bij duizeligheid die ontstaat door 'oorkristallen' in een bepaald deel van je binnenoor. Met deze techniek verplaatsen we de kristallen naar een minder gevoelig gebied. De behandeling bestaat uit 4 bewegingen met je hoofd, die elk ongeveer 30 seconden duren.
BPPD is een belangrijke oorzaak van duizeligheid en een van de best behandelbare vormen. Kenmerken van BPPD zijn draaiduizeligheid die ontstaat enkele seconden na het maken van een specifieke beweging van het hoofd, zoals gaan liggen, omrollen in bed of naar boven kijken.
In het kort
Je kunt het beste gaan zitten of liggen tot de duizeligheid voorbij is. Je huisarts kan onderzoeken waar het door komt. Bel direct de huisarts of huisartsen-spoedpost als je ook dubbelziet, moeilijk praat of slikt of geen kracht in een arm of been hebt.
Meestal wordt het uitgelokt door het hoofd te draaien of door van houding te veranderen. Soms gaat de duizeligheid gepaard met misselijkheid en braken.
Ze ontstaan na het maken van een specifieke beweging van het hoofd (bijvoorbeeld omdraaien in bed of in bed gaan liggen, omhoog kijken of bukken). Hoe sneller het hoofd wordt bewogen, hoe heviger de klachten zijn. Ook kan de duizeligheid gepaard gaan met misselijkheid en soms met braken.
Duizeligheid kan het begin zijn van verschillende aandoeningen, zoals de Ziekte van Ménière (aanvallen van draaiduizeligheid, gehoorverlies, oorsuizen), Neuritis Vestibularis (plotselinge, heftige draaiduizeligheid door ontsteking), Vestibulaire Migraine (duizeligheid met migraineklachten) en in zeldzamere gevallen het eerste symptoom van Multiple Sclerose (MS). Andere oorzaken zijn BPPD, hyperventilatie, bloeddrukproblemen, hartritmestoornissen, of een hersenschudding. Omdat duizeligheid veel verschillende oorzaken kan hebben, is het belangrijk een arts te raadplegen voor een juiste diagnose.
Duizeligheid kan verschillende oorzaken hebben, zoals problemen met het evenwichtsorgaan, evenwichtszenuwen, gezichtsvermogen, ademhaling, medicatie, bloeddruk of het centrale zenuwstelsel. In een anamnesegesprek en neurologisch onderzoek zal de neuroloog de oorzaak proberen te achterhalen.
Als je duizelig wordt bij het bewegen van je hoofd of nek, kan er sprake zijn van cervicogene of cervicale duizeligheid. Deze duizeligheid is geen draaiduizeligheid, maar wordt meer omschreven als onbalans of 'onzeker op de benen'.
De diagnose BPPD van het posterieure semicirculaire kanaal (p-BPPD) wordt met hulp van de Dix-Hallpike manoeuvre gesteld. Hierbij wordt in zittende houding het hoofd 45º naar rechts (resp. naar links) gedraaid, waarna de patiënt snel op zijn rug wordt gelegd met het hoofd in iets afhangende stand.
Je wervelkolom – en dan vooral het bovenste deel van je nek – bevat enorm veel sensoren die samenwerken met je evenwichtsorgaan, je ogen en je spieren. Als je rug niet goed beweegt, of als je gespannen spieren hebt, kan dat ervoor zorgen dat jouw brein verkeerde signalen krijgt. Gevolg: duizeligheid.
BPPD komt steeds terug omdat de oorzaak, losse kristallen in het evenwichtsorgaan, vaak zonder duidelijke reden opnieuw kan ontstaan, vooral bij veroudering, hoofdtrauma of na bedrust, en er zijn aanwijzingen dat factoren zoals vitamine D-tekort en bloedsuikers een rol spelen bij recidieven. De kristallen kunnen opnieuw losraken, waardoor de aanvallen terugkeren, hoewel de kans op een herhaling binnen 3 jaar ongeveer 50% is.
Het is verstandig om de komende tijd even niet plat op je rug te slapen, maar een kussen te gebruiken. Ook een bezoekje aan de kapper of tandarts is niet verstandig in de acute fase, in verband met de positie van je hoofd.
Wat kunt u zelf doen bij draaiduizeligheid?
Oefeningen met je hoofd schudden van links naar rechts
Een vitamine B12-tekort herkennen
Je merkt dit bijvoorbeeld aan klachten als vermoeidheid, duizeligheid en soms ook hartkloppingen. Daarnaast kan een verminderde hoeveelheid vitamine B12 in je bloed effecten hebben op je zenuwstelsel. Dit ervaar je bijvoorbeeld als tintelingen in je vingers en geheugenverlies.
Omdat duizeligheid veelal met het evenwichtsorgaan te maken heeft, is de orofaciaal fysiotherapeut speciaal geschoold in het onderzoeken en analyseren van deze klacht. Met uitleg, advies en gerichte oefeningen kan orofaciale fysiotherapie je helpen de duizeligheidsklachten te begrijpen en te trainen.
Cervicogene duizeligheid wordt veroorzaakt door de stand van de halswervels en het hoofd. De klachten kunnen ontstaan door een beschadiging van de nek (bijvoorbeeld door een ongeluk), artrose of spierspanning. Via zogeheten 'spierspoelen' in de nek gaat informatie naar het evenwichtsstelsel.
Door duizeligheid kun je last krijgen van andere klachten als:
Psychiatrische problemen kunnen leiden tot chronische duizeligheid, zo blijkt uit onderzoek dat is gepubliceerd in The Journal of the American Osteopathic Association.
Door die kristallen kunt u erg duizelig worden van hoofdbewegingen zoals bij gaan liggen of omdraaien in bed, met het hoofd achterover omhoog kijken (bijvoorbeeld in hoge keukenkastjes) of bukken. De draaiduizeligheid is zeer hevig, maar duurt kort (gewoonlijk minder dan een minuut).
Vooral een acute aandoening van een van de evenwichtsorganen gaat gepaard met heftige draaiduizeligheid inclusief misselijkheid en braken. Vaak ziet u daarbij de omgeving draaien. De klachten kunnen minuten tot uren duren, waarna spontaan herstel optreedt.
Duizeligheid kan een symptoom zijn van een hersentumor, vooral als het gepaard gaat met andere symptomen zoals aanhoudende hoofdpijn, misselijkheid, evenwichtsproblemen, gehoorverlies, oorsuizen, veranderingen in zicht, taalproblemen, verwardheid, of neurologische uitval zoals zwakte of gevoelloosheid. De duizeligheid kan veroorzaakt worden door druk op evenwichts- of gehoorszenuwen (zoals bij een brughoektumor) of door verhoogde druk in de schedel (hersenvochtstapeling). Hoewel duizeligheid vaak voorkomt, is het belangrijk om medische hulp te zoeken bij aanhoudende of verontrustende klachten, aangezien het meestal niet door een hersentumor wordt veroorzaakt, maar het wel een teken kan zijn.
Draaiduizeligheid gaat meestal vanzelf over. Maar er is een aantal dingen die je zelf kunt doen: Ga naar de huisarts als de draaiduizeligheid niet overgaat. Neem rust en eet, drink en leef gezond.