Naar schatting heeft ongeveer 5% tot 20% van de mensen boven de 50 jaar last van poliepen in de dikke darm. De prevalentie neemt toe met de leeftijd, waardoor dit percentage voor de groep van 65-jarigen aan de hogere kant van deze schatting of zelfs daarboven ligt. Amphia Ziekenhuis
Ze kunnen variëren in grootte en worden vaak in de dikke darm gevonden. Poliepen komen veel voor bij volwassenen, met name bij ouderen. Een gemiddelde 60-jarige zonder risicofactoren heeft bijvoorbeeld nog steeds 25 procent kans op het ontwikkelen van poliepen.
Dikkedarmkanker wordt voornamelijk vastgesteld bij mensen die 55 jaar of ouder zijn. De kans op darmkanker stijgt dan ook met de leeftijd, 54% is ouder dan 70 jaar. Slechts 10% van alle darmkankerpatiënten krijgt darmkanker voor het 50ste levensjaar.
Vaak ontstaan deze poliepen al op jonge leeftijd, vanaf 10 jaar. Deze poliepen zijn eerst goedaardig. Helaas verandert dit na ongeveer het 40ste levensjaar. Uiteindelijk krijgen bijna alle mensen met FAP uiteindelijk darmkanker.
Een colonoscopie bij zeer oude patiënten brengt een groter risico op complicaties en morbiditeit met zich mee dan bij jongere patiënten , en is geassocieerd met een lagere voltooiingsgraad en een grotere kans op een slechte darmvoorbereiding.
Waarom geen bevolkingsonderzoek na je 75e? Boven de 75 jaar groeit een tumor meestal heel langzaam. Het kan zijn dat je darmkanker tijdens het bevolkingsonderzoek ontdekt waar je anders nooit last van gehad zou hebben. Je krijgt dan onnodig een behandeling die zwaar kan zijn.
Darmkanker komt vooral voor bij mensen van 55 tot 75 jaar. Daarom krijgt u vanaf uw 55e elke 2 jaar een uitnodiging per post om mee te doen aan het darmonderzoek.
Poliepen in de dikke darm
Naar schatting heeft ongeveer 5 à 25 % van alle mensen boven de vijftig jaar darmpoliepen. Sommige mensen hebben slechts één poliep in de dikke darm, maar meestal zijn het er meerdere. Veel mensen hebben poliepen zonder het te weten omdat ze vaak geen klachten geven.
Mensen kunnen ook meerdere poliepen in hun darm hebben. Veel mensen hebben deze zonder het te weten; poliepen geven vaak geen klachten. Sommige poliepen kunnen uitgroeien tot darmkanker. Dit duurt ongeveer 15 jaar.
Meer dan de helft van alle patiënten met darmkanker is 65 jaar of ouder op het moment van diagnose (figuur 1). Het opvallend hoge aantal nieuwe gevallen van dikkedarmkanker in de leeftijd 65 tot 70 jaar hangt mede samen met het bevolkingsonderzoek naar dikkedarmkanker.
Deze klachten kunnen passen bij darmkanker:
Het voorstadium van darmkanker wordt meestal gevormd door poliepen (woekeringen van slijmvliescellen), waarvan de meeste goedaardig zijn, maar sommige zich kunnen ontwikkelen tot kanker (stadium 0). Deze poliepen groeien langzaam, waardoor ze vaak jarenlang onopgemerkt blijven en door het bevolkingsonderzoek (stadium 0) kunnen worden opgespoord, waarbij ze vaak nog verwijderd kunnen worden voordat ze kwaadaardig worden. Symptomen die kunnen wijzen op een voorstadium zijn veranderingen in het ontlastingspatroon, bloed of slijm bij de ontlasting, buikklachten en vermoeidheid.
Leefgewoonten: overgewicht, het eten van veel (rood) vlees, te veel alcohol, te weinig beweging en waarschijnlijk ook roken vergroten het risico op darmkanker.
Poliepen in de dikke darm en endeldarm komen voor bij ongeveer 25 procent van de mannen en vrouwen van 45 jaar en ouder . Niet alle poliepen ontwikkelen zich tot kanker, en het kan vele jaren duren voordat een poliep kwaadaardig wordt.
Geen poliepen: Naar schatting worden bij ongeveer 60-75 procent van de standaard colonoscopieën helemaal geen poliepen gevonden. 1-2 kleine poliepen: Dit komt zeer vaak voor en de meeste hiervan zijn laagrisico. 3-4 poliepen: Nog steeds vrij frequent, maar kunnen wel nader onderzoek vereisen .
Darmkanker is een ziekte die voornamelijk ouderen treft. 70% van de patiënten is bij diagnose 65 jaar of ouder (figuur hieronder). In zeldzame gevallen ontstaat de ziekte op jonge leeftijd, veelal gaat het hier dan om een erfelijke vorm van darmkanker.
Over het algemeen duurt het 3 tot 7 jaar voordat een gemiddelde poliep volgroeid is .
Hoe groter de poliep is, hoe groter de kans dat deze kwaadaardig kan worden. De schatting is dat de ontwikkeling van een poliep tot darmkanker zo'n 10-15 jaar kan duren. Als gedurende deze periode het nog goedaardige gezwel (de darmpoliep) wordt weggehaald, wordt het ontstaan van darmkanker uit deze poliep voorkomen.
Als een arts darmpoliepen ontdekt, worden deze vaak verwijderd en onderzocht op kanker . Als er kanker aanwezig is, stelt een oncoloog een behandelplan op, dat een operatie, chemotherapie en bestraling kan omvatten.
Gevorderde adenomen zijn neoplastische poliepen die groter zijn of bepaalde kenmerken hebben waardoor de kans op kanker groter is. Voorbeelden hiervan zijn: poliepen groter dan 1 cm (ongeveer zo groot als een kleine knikker) en elk adenoom met onregelmatige groei.
Niet elke poliep wordt een tumor. De meeste poliepen in de darm zijn goedaardig en blijven dat ook. Soms groeit een poliep echter uit tot een kwaadaardig gezwel of tumor. Dit gebeurt bij 1 op de 20 darmpoliepen en dit proces neemt vaak wel 10 tot 15 jaar in beslag.
De eerste symptomen van darmkanker zijn vaak subtiel, zoals een verandering in je stoelgang die niet overgaat (diarree, verstopping), bloed of slijm bij de ontlasting, buikpijn/kramp, loze aandrang, onverklaarbaar gewichtsverlies, en aanhoudende vermoeidheid door bloedarmoede, maar deze klachten kunnen ook andere oorzaken hebben; ga bij twijfel altijd naar de huisarts, vooral als klachten langer dan twee weken aanhouden.
Ze concludeerden dat gastro-intestinale endoscopie bij zeer oude mensen een uiterst veilige procedure is.
Na 60 jaar stopt het standaard uitstrijkjesonderzoek omdat de kans op het ontwikkelen van baarmoederhalskanker dan sterk afneemt, zeker bij vrouwen die al regelmatig gescreend zijn en geen HPV hebben; het risico op het ontdekken van een tumor die anders nooit klachten had gegeven en onnodige, zware behandelingen vereist, weegt dan niet meer op tegen de voordelen van screening. Vrouwen die boven de 60 zijn en een positieve HPV-test hadden, krijgen nog wel een extra controle.
Het Bevolkingsonderzoek Dikkedarmkanker is beperkt tot mannen en vrouwen van 50 tot en met 74 jaar. Dit betekent dat je uitgenodigd wordt vanaf het jaar waarin je 50 jaar wordt tot en met het jaar waarin je 74 jaar wordt.