De gemiddelde levensverwachting van Vikingen was laag, vaak rond de 30-40 jaar, voornamelijk door hoge kindersterfte en risico's zoals ziekten en geweld. Wie de kindertijd overleefde, werd echter vaak 50 jaar of ouder. De levensomstandigheden waren zwaar en de meesten stierven voor hun 50e.
De helft van degenen die de geboorte overleefden, haalde slechts hun zevende jaar. Kinderen onder de 15 jaar vormden bijna de helft van de bevolking. Van degenen die de leeftijd van 20 jaar bereikten, haalde ongeveer de helft de leeftijd van 50 jaar.
Vikingvrouwen trouwden jong, soms al op twaalfjarige leeftijd. Tegen de leeftijd van twintig waren vrijwel alle mannen en vrouwen getrouwd. De levensverwachting was ongeveer vijftig jaar , maar de meesten stierven lang voordat ze vijftig werden.
Wanneer je kijkt naar de gemiddelde levensverwachting van een persoon uit de middeleeuwen lijkt deze opvatting redelijk te kloppen. De levensverwachting in het middeleeuwse Engeland lag tussen 25 en 30 jaar oud.
Er was een grote variatie per sociale klasse. De levensverwachting bij geboorte zal voor leden van de elite in de Romeinse keizertijd boven de 30 jaar hebben gelegen, terwijl die voor een slaaf onder de 20 jaar lag.
De gemiddelde Nederlander wordt 82 jaar oud. Neanderthalers waren al blij als ze de dertig haalden. Een enkeling haalde de veertig, maar dat waren uitzonderingen.
In de middeleeuwen lag de gemiddelde leeftijd in de Lage Landen een stuk lager dan tegenwoordig, rond de veertig jaar (het gaat om een gemiddelde; er waren dus wel degelijk mensen die de tachtig of negentig haalden).
Meer dan 300.000 jaar geleden verscheen de neanderthaler, Homo neanderthalensis, de eerste mensachtige die we ook uit Nederland kennen. Hij ontwikkelde zich in Eurazië uit de Homo heidelbergenis. Omstreeks dezelfde tijd ontstond in Afrika Homo sapiens (anatomisch moderne mens).
De kans om 90 te worden is significant en neemt toe: nu wordt ongeveer één op de vier mensen (25%) 90 jaar of ouder, maar volgens recente cijfers (2026) maakt zo'n 30% van de mensen die nu jonger zijn dan 60 de 90 jaar of ouder, en voor vrouwen ligt dit hoger dan voor mannen. Factoren zoals leefstijl (niet roken) en genetica spelen ook een grote rol, waarbij sommigen zelfs 100+ kunnen worden.
Bij mannen was dat 38,3 jaar en bij vrouwen 47,9 jaar. Dat getal ligt veel hoger dan de 25-30 jaar die ik veronderstelde in mijn artikel. Afgelopen woensdag schreef ik dat mensen in de Gouden Eeuw stierven tussen de 25 en 30 jaar.
In Zwitserland is de levensverwachting voor mannen het hoogste met 81,3 jaar. In Sierra Leone is de levensverwachting zowel voor mannen als voor vrouwen het laagste van de hele wereld, namelijk 50,8 voor vrouwen en 49,3 voor mannen.
De Noormannen waren iets groter (gemiddelde lengte 1,70 meter) dan de meesten, dankzij een dieet dat rijker was aan eiwitten dan dat van hun zuiderburen. Wat de Vikingen betreft, ze waren misschien groter dan de gemiddelde Noor, maar dat was waarschijnlijk meer zelfselectie dan iets anders.
1. Knoet de Grote. Knoet de Grote is zo'n grote naam dat hij onbetwist de machtigste Viking in de geschiedenis is.
Ideale seks was seks waarbij de mannen zo snel mogelijk hun punt wisten te maken en liefst zo vaak mogelijk. Dat zouden vrouwen stiekem ook als prettigst ervaren. Gelijke mogelijkheden waren er niet, vrouwen moesten kuis blijven, alleen mannen mochten ervaring hebben.
Of Ragnar Lodbrok echt bestaan heeft, is nauwelijks te zeggen. In veel Scandinavische bronnen lopen mythe en werkelijkheid door elkaar. Een complicerende factor daarbij is dat veel verhalen die zich rondom de negende-eeuwse Ragnar afspelen, pas in de twaalfde of dertiende eeuw zijn opgeschreven.
Geschiedenis van de Vikingen
Zo biedt de keuken een unieke kans om te genieten van maaltijden die in de loop van duizenden jaren zijn geperfectioneerd door de Viking tradities. De Vikingen aten dan altijd oesters of mosselen en af en toe ook schapenvlees, uien, appels, bessen en noten.
Als je zuinig bent op je lijf en je hebt een beetje geluk, dan kan het af en toe 120 zijn. Maar hoe goed je ook voor jezelf zorgt, 200 kun je niet worden. Er zit een grens aan, en het menselijk lichaam is nu eenmaal niet gebouwd op 200 jaar.
Sterven in je zeventiger jaren wordt min of meer als normaal beschouwd, en de tachtiger jaren worden algemeen gezien als een respectabele leeftijd en een zeer vol leven. Alles wat veel ouder is dan negentig wordt als buitengewoon succesvol beschouwd.
Voor mannen was het 80,5 jaar en voor vrouwen 83,3 jaar.
Ja, er zijn mensen ouder dan 120 jaar geweest, met de bekendste als de Française Jeanne Calment, die 122 jaar en 164 dagen werd en in 1997 overleed; zij is de oudste persoon ooit waarvan de leeftijd onafhankelijk is vastgesteld, hoewel er geen levende personen van die leeftijd zijn, en wetenschappers debatteren of het record nog gebroken zal worden, met sommigen die denken dat het de natuurlijke limiet is en anderen dat het mogelijk is dat de eerste persoon 125 wordt.
Jeanne Calment, een Française, bereikte een ongelooflijke prestatie door 122 jaar oud te worden en daarmee de titel van oudste persoon ter wereld te bemachtigen. Vóór haar overlijden ontmoette Calment Jean-Marie Robine, een expert op het gebied van demografie die de verbanden tussen gezondheid en levensduur bestudeert, en besprak haar leven met hem.
Hoewel er verschillende oude geslachten zijn, wordt het geslacht Van Wassenaer vaak genoemd als het oudste adellijke geslacht in het graafschap Holland, met vermeldingen uit 1200, en Van Coeverden als een van de oudste nog bloeiende inheemse geslachten van Noord-Nederland, die teruggaan tot de 13e eeuw, waardoor zij tot de oudste adellijke families van Nederland behoren.
Een culturele geschiedenis van haar in de middeleeuwen suggereert dat het in de mode was voor Europese aristocratische vrouwen om hun schaamhaar te verwijderen , hoewel Penny Howell Jolly opmerkt dat "visueel bewijs van dergelijke..."
Uit eerder onderzoek naar de leeftijd waarop vrouwen in de twaalfde eeuw hun eerste kind kregen, kwam een gemiddelde leeftijd van 18,5 jaar. 'Dat vinden mensen vaak shockerend, omdat het zo ver weg ligt van de leeftijd waarop vrouwen tegenwoordig hun eerste kind krijgen', vertelt Milne.
Wist je dat mensen vroeger niet in één aaneengesloten periode van acht uur sliepen ? De middeleeuwse tweeslaapcyclus was een gangbare gewoonte waarbij mensen in twee afzonderlijke fasen sliepen – een eerste slaap en een tweede slaap – met een periode van wakker zijn ertussen.