Wanneer een collega controlerend gedrag vertoont, is er lang niet altijd opzet of kwaadwillendheid in het spel. Dit gedrag komt veel vaker voort uit onzekerheid, perfectionisme, gebrek aan ervaring of zelfs uit een angststoornis of andere psychische problematiek.
Mensen willen graag de controle hebben zodat ze in enige mate zekerheid ervaren. De wereld zit vol onzekerheden en er kunnen continu dingen gebeuren waar we geen invloed op hebben. Door zelf goed voor bereid te zijn, hebben we in ieder geval de controle over onszelf.
Controle is een basisbehoefte van de maatschappij. Het zorgt voor een gevoel van voorspelbaarheid, stabiliteit en orde. Bij sommige mensen wordt deze behoefte aan controle ongezond. Onzekerheid en angst kunnen leiden tot controlerend gedrag.
Waar komt die controle drang vandaan? Een controlfreak is niet zo geboren. Vaak komt deze dwang voort uit angst. Als controlfreak kan het zo zijn dat er een situatie of gebeurtenis heeft voorgedaan in de jeugd, zoals bijvoorbeeld misbruik, pesten of een verstoorde gezinsrelatie.
Overmatige controle heeft vaak te maken met angst. Je bent bang dat je fouten maakt of je bent bang dat het mis gaat. Je bent bang om iets te verliezen of je bent bang voor de gevolgen van een foute inschatting. Je krijgt pas vertrouwen wanneer je merkt dat het zo loopt als jij had bedacht.
Controledwang of een andere dwangstoornis ontstaat meestal zonder dat je het in de gaten hebt. Vaak ontstaat het nadat je ontdekt dat bepaalde gedachten of handelingen helpen tegen de angst en onrust bij vervelende of angstige situaties. Daarna gebruik je in vergelijkbare situaties dezelfde gedachten of handelingen.
Dwangmatige persoonlijkheidsstoornis. Mensen met een dwangmatige-persoonlijkheidsstoornis, ook wel een obsessief-compulsieve persoonlijkheidsstoornis genoemd (OCPS), ervaren een sterke drang om alles onder controle te hebben.
Overgave is het tegenovergestelde van controle. Meer in overgave leven zorgt ervoor dat je minder controle hebt.
Dit komt door ons survival-systeem. We denken dat we de controle moeten hebben over situaties, want op deze manier zouden we dan alles kunnen vermijden uit ons verleden wat niet goed, fijn of juist naar was. Het lijkt dus of we controle willen, maar eigenlijk zijn we bang om controle te verliezen.
Waarom gedragen kinderen zich controlerend? Zoals veel volwassenen vertonen kinderen vaak controlerend gedrag vanwege hun onzekerheden of gebrek aan zelfvertrouwen .
Communiceren met empathie, het gebruiken van "ik"-uitspraken en het vermijden van beschuldigingen en kritiek zijn enkele manieren om vermijdende partners te helpen zich veilig genoeg te voelen om hun gedachten en gevoelens te uiten, en om hun gedrag op tijd te veranderen. "Het belangrijkste in communicatie is om te horen wat er niet wordt gezegd."
Blijf je op iets anders concentreren .
Als je weet dat je mensen kunt checken met een snelle blik naar ze toe, dan werkt de drie-secondenregel niet voor jou. Probeer je in plaats daarvan op iets anders te focussen als je weg bent.
Gebrek aan vervulling . Een gebrek aan vervulling of ontevredenheid in iemands werk of privéleven kan ook leiden tot een mentaal uitgecheckt gevoel. Wanneer mensen ontevreden zijn met wat ze doen of het niet zinvol vinden, kunnen ze zich afmelden en hun interesse verliezen.
Controledrang ontstaat vaak door een angst om dingen los te laten. Je wilt zo graag controle houden en niets aan het toeval over laten. Dit klinkt misschien tegenstrijdig, omdat angst vaak verdwijnt als je loslaat. Vaak zit er veel onzekerheid achter controledrang.
nagaan (ww) : toetsen, nakijken, controleren, inspecteren, onderzoeken, beproeven, nalopen, checken, verifiëren, natrekken, nazien, surveilleren, nasporen. nazien (ww) : nakijken, controleren, inspecteren, onderzoeken, nagaan, doorzien, verifiëren, corrigeren, reviseren, overkijken.
Controlfreaks hebben vaak een psychologische behoefte om de leiding te hebben over dingen en mensen, zelfs omstandigheden die niet gecontroleerd kunnen worden. De behoefte aan controle komt in extreme gevallen voort uit diepere psychologische problemen zoals obsessief-compulsieve persoonlijkheidsstoornis (OCPD), angststoornissen of persoonlijkheidsstoornissen .
Wat is obsessief gedrag
Je spreekt van een obsessie als mensen dwangmatige gedachtes hebben, iets dat iemand onophoudelijk in zijn gedachten bezighoudt. Iemand die een obsessie heeft, kan bepaalde gedachten niet uit zijn/haar hoofd halen, hoewel diegene dat meestal wel wil.
Een betweter is iemand die altijd denkt alles beter te weten dan anderen.
Vermijden – Leer situaties te vermijden die uw aandrang kunnen triggeren. Afleiden – Neem de controle over uw aandrang door bezig te zijn. Leid uzelf af met iets wat u leuk vindt, zoals lezen, wandelen, sporten of naar een film gaan. Vervangen – Wanneer u de neiging heeft om iets ongezonds te doen, doe dan iets gezonds.
Je gaat als het ware je angstgevoelens te lijf met je hoofd. Piekeren is dan een manier om afleiding te zoeken, en je hoofd denkt dat dat nog nut heeft ook. Piekeren is dus eigenlijk een strategie om jezelf (schijn)controle te geven om problemen en moeilijke situaties het hoofd te bieden.