Sinds 2019 is Brazilië weer de belangrijkste leverancier van sojabonen. Brazilië leverde in 2021 58 procent van de Nederlandse invoer van sojabonen. In 2020 was dit nog 52 procent. Het Amerikaanse aandeel is in dezelfde periode gezakt van 35 procent naar 30 procent.
De soja die we in Nederland gebruiken, komt vooral uit Zuid-Amerika.
Onderzoek: Albert Heijn verdient circa 40 miljoen per jaar aan dubieuze soja uit Brazilië Amsterdam, 25 oktober 2020 – Albert Heijn verdient van Nederlandse bedrijven verreweg het meest aan geïmporteerde Braziliaanse soja, naar schatting zo'n 40 miljoen euro per jaar.
Kun je soja telen in Nederland? Soja is goed in Nederland te telen maar er zijn wel rassen nodig die zijn aangepast aan het Noordwest Europese klimaat. In de jaren dertig van de vorige eeuw werd er al op kleine schaal geteeld in Nederland maar dat bleek nog niet zo succesvol.
Van de ingevoerde soja komt 15,9 procent uit de VS, 43,8 procent uit Brazilië, 22,4 procent uit Argentinië en 7,3 procent uit Paraguay. Ter vergelijking, de graanexport van de EU is goed voor dertien miljoen ton waarvoor vier miljoen hectare nodig zijn. De sojaproductie in Nederland loopt terug.
Niet alleen de oorsprong van de soja, maar ook de industriële verwerking ervan heeft zijn impact op het milieu. Zo blijkt uit tal van studies dat een kilogram sojabonen zo'n 0,6 kg CO2-equivalenten uitstoot, terwijl bij de productie van een kilogram tofu in totaal 0,7 kg CO2 vrijkomt.
Markten van grote importeurs
China is veruit de grootste importeur van sojabonen ter wereld . Het haalde 63% van zijn sojabonenimport uit Brazilië van 2018-2022. De VS was de op één na grootste leverancier met bijna 30%. De EU importeert ook veel sojabonen uit zowel Brazilië als de VS.
Niet-duurzaam geteelde soja zorgt voor ontbossing, verwoestijning en erosie. In veel producten zit echter duurzaam geteelde of biologische soja, die niet ten koste gaat van het kappen van regenwoud. Deze soja komt steeds vaker uit Europa.
Sojabonen worden al verbouwd in Frankrijk, Italië, Servië, Roemenië en Oostenrijk , vaak met behulp van kunstmatige irrigatie.
In 2019 werd wereldwijd ruim 333 miljoen ton sojabonen geproduceerd. De Verenigde Staten waren tot 2019 de grootste producent van soja. In 2019 was dat Brazilië (FAOSTAT, 2021a). Nederland produceert nauwelijks sojabonen en is voor sojaproducten afhankelijk van de import (Profundo, 2014).
De uitdrukking "ah so" komt van het Japanse ă sō desu ka? ("oh, is dat zo?"), wat soms wordt afgekort tot "ah so".
De soja wordt geleverd aan diervoederbedrijven, die op hun beurt weer leveren aan Nederlandse boeren die hun vlees, zuivel en eieren verkopen aan supermarkten en zo in verband worden gebracht met de ontbossing van Cerrado.
Naast fytinezuur zitten er in soja veel fyto-oestrogenen. Dit zijn plantaardige stoffen die op menselijke hormonen lijken, maar het niet zijn. En van deze stofjes wil je niet te veel binnenkrijgen want dit kan onder andere zorgen voor stemmingswisselingen, disbalansen in de hormoonhuishouding en onvruchtbaarheid.
Albert Heijn, veevoedergigant ForFarmers en FrieslandCampina verdienen van alle Nederlandse bedrijven het meeste aan de dubieuze handel in Braziliaanse soja voor veevoer. Soja waarvoor in Brazilië mogelijk kostbare natuur wordt platgebrand.
Ze waren vroeger natuurlijk . Je kunt biologische sojaproducten vinden. Maar de trieste waarheid is dat MEER DAN 90% van de sojabonen nu GMO is.
13% van de soja die Nederland importeert, wordt in Nederland geconsumeerd, voornamelijk via veevoer in de vorm van vlees, eieren en zuivel.
Frankrijk produceert jaarlijks 400.000 ton niet-GMO-sojabonen .
Op dit moment neemt de wereldwijde sojateelt meer dan 1 miljoen km² in beslag. Dat is een gebied zo groot als Frankrijk, Duitsland, België en Nederland bij elkaar. De soja die we in Nederland gebruiken voor indirecte menselijke consumptie komt vooral uit Zuid-Amerika en zorgt voor allerlei problemen.
Dit jaar verbouwen we een klein areaal sojabonen in Ierland , in Groot-Brittannië is er al een areaal en de Nederlanders hebben er nu 500 hectare.
Een koe of kip verwerkt het voedsel tot vlees, maar heeft daarbij ook energie nodig om te leven. Daardoor levert een kilo soja geen kilo vlees op. Elke kilogram vlees vraagt gemiddeld om zo'n vijf kilo aan plantaardige producten.
60% komt uit o.a. Frankrijk en België).De rest komt uit Canada, met de boot voor een kleinere voetafdruk. Deze soja is ook honderd procent regenwoud-vrij. In tegenstelling tot de meeste soja die bestemd is voor veevoer, worden dus voor de Alpro bonen geen bossen gekapt.
Volgens een onderzoek van de Consumentenbond lijkt sojamelk qua voedingswaarden het meest op koemelk. Het bevat evenveel eiwitten en energie als 'normale' melk. Alleen als er aan sojamelk calcium, vitamine B12 en vitamine D wordt toegevoegd, biedt het enigszins vergelijkbare vitaminen.
De import van sojabonen uit China wordt aangestuurd door de vraag naar dierlijke eiwitten en eetbare oliën , twee essentiële componenten van een diversifiërend Chinees dieet dat de stijgende levensstandaard weerspiegelt. China haalt zijn sojabonen voornamelijk uit Brazilië en de Verenigde Staten.
De leidende sojabonenproducerende landen, zoals Brazilië, de Verenigde Staten en Argentinië , zijn essentieel voor het leveren van de stijgende wereldwijde vraag naar sojabonen. De productie van dit essentiële gewas zal een belangrijke bijdrage blijven leveren aan de landbouwsector.
Nederland haalt in verhouding veel elektronica zoals modems, routers, computers en laptops uit China. In 2022 importeerde Nederland in totaal voor ruim 64 miljard euro aan goederen uit China. De meeste goederen komen met grote containerschepen naar Nederland.