Auto-immuunziekten kunnen op elke leeftijd beginnen, van de vroege kindertijd tot op hoge leeftijd. De meeste auto-immuunziekten ontwikkelen zich echter het vaakst tijdens de jongvolwassenheid en middelbare leeftijd, met een piek tussen de 20 en 50 jaar. Global Autoimmune Institute +3
Zoals meerdere auto-immuunziekten komt AIH vaker voor bij vrouwen dan bij mannen (ratio 4:1). AIH kan op elke leeftijd, ook kinderleeftijd, ontstaan maar komt het vaakst tot uiting rond het veertigste tot vijftigste levensjaar.
Auto-immuunziekten kunnen iedereen treffen. Sommige mensen lopen echter een groter risico, waaronder: Vrouwen in de vruchtbare leeftijd – Meer vrouwen dan mannen hebben auto-immuunziekten, die vaak beginnen tijdens hun vruchtbare jaren .
Een auto-immuunziekte ontstaat als er bij het opruimen van lichaamseigen celresten iets verkeerd gaat. Dit gebeurt bijvoorbeeld als goed werkende cellen worden opgeruimd door het lichaam. Hierdoor beschadigt het orgaan waarin deze cellen voorkomen.
Intuïtief zou men daarom verwachten dat het ontstaan van auto-immuunziekten afneemt met de leeftijd; het tegenovergestelde is echter waar: de incidentie van veel auto-immuunziekten neemt toe, hoewel het vermogen om een adaptieve immuunrespons op nieuwe antigenen te produceren afneemt en het vermogen om geheugen-T-celresponsen te behouden afneemt.
De weerstand die in de jeugd wordt opgebouwd, neemt geleidelijk af tot ongeveer 50 jaar, wanneer het risico op infecties en ernstiger gevolgen steeds duidelijker wordt.
Eerder onderzoek laat zien dat auto-immuunziekten, zoals lupus of reumatoïde artritis, juist het risico op een eerste borstkanker kunnen verlagen. Watt ontdekte dat deze ziekten misschien ook een rol spelen bij de kans op een tweede borstkanker, zeker in combinatie met kankerbehandelingen.
Uit onderzoek blijkt dat genetische aanleg verantwoordelijk is voor ongeveer dertig procent van alle auto-immuunziekten. De overige 70 procent wordt veroorzaakt door omgevingsfactoren, waaronder giftige chemicaliën, voedingscomponenten, darmdysbiose en infecties (Figuur 1).
Je weet of je een auto-immuunziekte hebt door een combinatie van vage, aspecifieke klachten zoals extreme vermoeidheid, gewrichts-/spierpijn, en spijsverteringsproblemen, gevolgd door medische diagnose via bloedonderzoek (auto-antilichamen) en eventueel beeldvorming, waarbij een arts een patroon van chronische ontstekingen of orgaanschade zoekt. Het is belangrijk om naar je lichaam te luisteren, want symptomen variëren en kunnen aanvankelijk lijken op andere aandoeningen.
Andere oorzaken van een auto-immuunziekte:
Een belangrijke tweede oorzaak is chronische stress. Als de stress-as, dat wil zeggen het hormonale systeem dat vanuit de hersenen en de hypofyse de bijnieren aanstuurt voor een chronisch verhoogde aanmaak van cortisol zorgt.
Het diagnosticeren van een auto-immuunziekte is vaak een kwestie van differentiële diagnose. Dit betekent dat uw arts u zal testen op verschillende aandoeningen die de symptomen die u ervaart kunnen veroorzaken, totdat de oorzaak is gevonden. Uw arts kan bloedonderzoek laten uitvoeren om te zoeken naar specifieke tekenen (markers) van auto-immuunziekten .
Er is een scala aan medicijnen die kunnen worden ingezet bij auto-immuunziekten. Van ontstekingsremmende geneesmiddelen zoals ibuprofen, voltaren en naproxen tot bijnierschorshormoon cortison. Maar ook medicijnen die de stoffen blokkeren die de witte bloedcellen gebruiken om met elkaar te communiceren.
De leeftijd, ontwikkelingsfase of levensperiode waarin een ziekte of de eerste symptomen of uitingen van een ziekte zich bij een individu manifesteren .
Als je grote hoeveelheden auto-antilichamen of anti-nucleaire antilichamen (ANA) in je bloed hebt, kan dit wijzen op een auto-immuunziekte. De ANA-test spoort de anti-nucleaire antilichamen (ANA) in je bloed op.
Patiënten worden aangemoedigd om voedzame, onbewerkte voedingsmiddelen te consumeren, zoals groenten, fruit, mono- en polyonverzadigde vetzuren, knollen, wild, gevogelte, orgaanvlees en onbewerkt vlees (Tabel 1) [11]. Glutenrijke granen worden vermeden, omdat het glycoproteïne-extract ervan, gliadine, in verband wordt gebracht met auto-immuniteit [25].
De late diagnose van auto-immuunziekten komt doordat de symptomen in het begin vaak mild en vaag zijn. Je hebt bijvoorbeeld last van vermoeidheid, hoofdpijn, futloosheid, darmklachten, spierpijn en gewrichtspijn.
Bij een auto-immuunziekte werkt het afweersysteem niet goed. Uw afweersysteem heeft de taak om u te beschermen tegen ontstekingen (infecties). Oorzaken van infecties zijn bijvoorbeeld bacteriën of een virus. Bij mensen met een auto-immuunziekte functioneert het afweersysteem niet goed.
De symptomen van een auto-immuunziekte hangen af van welk deel van het lichaam is aangetast. Veel auto-immuunziekten veroorzaken roodheid, zwelling, warmte en pijn , wat tekenen en symptomen zijn van ontsteking. Maar ook andere ziekten kunnen dezelfde symptomen veroorzaken. De symptomen van auto-immuunziekten kunnen komen en gaan.
Bij de meeste auto-immuunziekten kan men in het laboratorium aantonen (vooral in de vorm van afweerstoffen = antistoffen) dat het lichaam afweerreacties vertoont tegen bestanddelen van het eigen lichaam (men spreekt van autoantistoffen). Bloedonderzoek is de meest gebruikte manier om autoantistoffen aan te tonen.
Nee, de meeste auto-immuunziekten zijn (nog) niet te genezen, maar er zijn effectieve behandelingen om de symptomen te beheersen, het immuunsysteem te 'resetten' met nieuwe therapieën zoals CAR-T-celtherapie, en er zijn levensstijl-aanpassingen mogelijk om de klachten te verminderen. De focus ligt op het onderdrukken van de ontstekingen en het voorkomen van schade, met medicijnen zoals immunosuppressiva, ontstekingsremmers, corticosteroïden en biologische medicijnen.
Voorbeelden van ziektes die waarschijnlijk auto-immuunziekten zijn en waarover we op onze website informatie hebben:
Patiënten met een afweerstoornis zijn vaker ziek dan anderen en deze infecties zijn soms moeilijker te genezen. Ook is er een risico dat het immuunsysteem het eigen lichaam aanvalt. Dit noemen we auto-immuunziekten.
Neen, zeker niet. Immunotherapie is intussen een standaardbehandeling voor almaar meer kankersoorten, en niet langer alleen een laatste redmiddel.
Wanneer het immuunsysteem sterk belast wordt en langdurig overactief is, is de kans dat een auto-immuunziekte zich openbaart vergroot. Vaak gaat er chronische stress (bijnieruitputting), ziekte (virussen) of een bevalling aan vooraf.
Een gevolg van een ziekte zoals kanker kan zijn dat je immuunsysteem (afweersysteem) gevoeliger wordt. Het reageert dan sneller en heftiger op virussen en bijvoorbeeld ook op stress.