Ja, je lichaam kan zeker trauma onthouden, een fenomeen dat bekend staat als het somatisch geheugen. Wanneer emoties niet volledig worden verwerkt, slaat het zenuwstelsel deze ervaringen op als fysieke spanning, chronische pijn, vermoeidheid of onrust in de spieren en weefsels. Dit "bevroren" trauma kan jaren later getriggerd worden door situaties die lijken op de gebeurtenis. PsychoseNet +6
Het lichaam onthoudt het trauma, zelfs als de gebeurtenis allang voorbij is. Deze opgeslagen energie en spanning kunnen zich uiten in verschillende fysieke, emotionele en mentale problemen. Mensen kunnen last krijgen van aanhoudende angst, depressie, slaapproblemen, chronische pijn, spanning in spieren etc.
De fysieke gevolgen van trauma kunnen jaren, zelfs decennia , na het trauma aan het licht komen. Degenen onder ons die met traumaoverslevenden werken, weten dat hun lichaam het trauma met zich meedraagt. Vaak kunnen de symptomen zich jaren, zelfs decennia, later in het lichaam manifesteren.
Trauma wordt opgeslagen in het lichaam, doordat de hersenen tijdens een heftige gebeurtenis bepalen hoe het lichaam moet reageren op dit 'gevaar'. Dit gebeurt door het onbewuste deel van de hersenen, die het sympathisch zenuwstelsel in werking zet en bepaalt of je moet vechten, vluchten of bevriezen.
Lichamelijke gevolgen van trauma
Door bewust te ademen, maak je ruimte om spanningen los te laten. Specifieke bewegingen helpen je om fysieke spanningen los te maken. Door het lichaam actief te ontspannen, wordt de energie die door trauma vastzit, losgelaten en kan het genezingsproces beginnen.
Symptomen van onverwerkt trauma omvatten voortdurende stress, alertheid, prikkelbaarheid, slaapproblemen, nachtmerries, en het continu 'aan staan' van je lichaam; psychisch zie je vaak angst, stemmingswisselingen, concentratieproblemen, woede-uitbarstingen, en vermijdingsgedrag, terwijl je ook lichamelijke klachten (hoofdpijn, buikpijn), relationele problemen en een laag zelfbeeld kunt ervaren, omdat het trauma je zenuwstelsel en emotionele verwerking continu bezet houdt.
De drie meest voorkomende indelingen van trauma zijn enkelvoudig trauma (één gebeurtenis), meervoudig/chronisch trauma (herhaalde gebeurtenissen), en complex trauma (langdurige, complexe blootstelling aan meerdere, vaak interpersoonlijke, traumatische ervaringen), waarbij complex trauma ontstaat door bijvoorbeeld chronische kindermishandeling, verwaarlozing, of langdurig misbruik en vaak leidt tot complexere klachten dan enkelvoudig trauma.
Verdriet voel je vaak in de borst, keel, schouders en buik, met een zwaar, beklemd gevoel, een brok in de keel, of maagklachten. Het kan zich ook uiten als vermoeidheid, hoofdpijn, of een algemene zwaarte in het lichaam, omdat het lichaam emotionele stress opslaat als fysieke spanning.
Het zelf verwerken van een trauma is mogelijk, maar dit hangt sterk af van de ernst en complexiteit van het trauma en van persoonlijke factoren zoals veerkracht en het sociale ondersteuningsnetwerk. Lichte trauma's kunnen soms zelf verwerkt worden door middel van zelfzorg en coping strategieën.
10 tips bij traumaverwerking
Belangrijke momenten van de gebeurtenis blokkeer je, je kunt ze als het ware niet meer herinneren. Maar ze zijn nog wel aanwezig in je geheugen. Dit is niet hetzelfde als geheugenverlies na bijvoorbeeld een zware hersenschudding. In dat geval worden ervaringen niet goed vastgelegd/opgeslagen in je geheugen.
Herbeleving
Soms beginnen je klachten pas jaren later. PTSS is de afkorting van Post Traumatische Stress Stoornis. Door PTSS kan veel in je leven veranderen. Het contact met andere mensen kan moeilijker worden.
Trauma kan zich op verschillende manieren manifesteren in iemands leven. Psychologische symptomen omvatten flashbacks, nachtmerries, en hyperwaakzaamheid. Emotioneel kunnen mensen met een trauma gevoelens van angst, verdriet, boosheid of schuld ervaren.
Rustig ademen, even bewegen, gezond eten en korte momenten van ontspanning helpen je lichaam om uit de stress te komen. Minder schermtijd of een korte wandeling maken vaak al verschil. Neem regelmatig een korte pauze, zodat je zenuwstelsel tot rust komt en je energie weer kan opladen.
De universele functie van verdriet is om op de een of andere manier hulp te vragen . Dit kan een signaal zijn aan anderen dat we troost nodig hebben, of aan onszelf om even de tijd te nemen en ons verlies te verwerken.
Elk orgaan is gekoppeld aan een emotie. Zo hoort verdriet bij de longen en boosheid bij de lever.
Een emotioneel onbereikbare man vermijdt diepgaande gesprekken, vlucht in werk of hobby's, heeft moeite met kwetsbaarheid en het uiten van gevoelens (zowel positief als negatief), negeert of minimaliseert emoties, en trekt zich terug bij conflicten of intimiteit. Hij kan afstandelijk zijn, defensief reageren op emotionele onderwerpen, en gebruikt vaak excuses om emotionele verbinding uit de weg te gaan, voortkomend uit een aangeleerde angst voor kwetsbaarheid en intimiteit.
Het is een veelvoorkomende ervaring voor zowel volwassenen als kinderen, met name voor mensen met psychische problemen, verslavingen of die getroffen zijn door rampen. Het aanpakken van trauma is cruciaal voor effectieve geestelijke gezondheidszorg en het herstelproces. Risicogroepen zijn onder andere: kinderen en jongeren .
Een trigger is een prikkel of een situatie die een sterke emotionele reactie veroorzaakt bij iemand met een trauma. Het kan iets zijn dat een direct verband heeft met het trauma, zoals een geluid, geur of beeld, maar het kan ook een indirecte associatie zijn die de herinneringen aan het trauma oproept.
Emotionele onbekwaamheid, uitdagende familierelaties, giftige positiviteit of gaslighting zijn allemaal voorbeelden van 'trauma's met een kleine t', die vaak leiden tot bijvoorbeeld angstklachten, perfectionisme, troosteten en slaapproblemen.
Trauma symptomen omvatten vaak herbeleving (flashbacks, nachtmerries), vermijding (situaties, gedachten), veranderde stemming/cognitie (prikkelbaarheid, angst, concentratieproblemen, somberheid), en verhoogde alertheid (snel schrikken, gespannen), naast mogelijke lichamelijke klachten zoals hartkloppingen, hoofdpijn, duizeligheid, en slaapproblemen. Deze symptomen zijn divers en kunnen variëren van intense angst en paniek tot terugtrekking en isolement, en kunnen zowel psychisch als fysiek voelbaar zijn.
Kan ik herstellen van een trauma uit mijn kindertijd zonder therapie? Hoewel professionele hulp wordt aanbevolen, kunnen zelfhelende strategieën zoals mindfulness, het bijhouden van een dagboek, creatieve expressie en fysieke oefeningen het herstel bevorderen .
Aanhoudende negatieve emoties: Chronische schuldgevoelens, schaamte, verdriet of woede die geen verband houden met de huidige omstandigheden. Depressie en angst: Regelmatige paniekaanvallen, overmatige bezorgdheid of depressieve episodes. Opdringende herinneringen en flashbacks: Het herbeleven van traumatische gebeurtenissen door middel van nachtmerries of onverwachte herinneringen.