Zwachtelen vereist een hoge werkdruk (tijdens beweging) en een lage rustdruk (in rust), waarbij de druk het hoogst is rond de enkel ( 30 − 40 mmHg 3 0 − 4 0 m m H g ) en afneemt richting de knie. Gebruik korte rekzwachtels voor een effectieve behandeling van oedeem en spataderen, waarbij de druk wordt opgebouwd door kuitspieractiviteit. Startwondverzorging +3
Het doel is om met de zwachtel een druk van 30-50 mmHg op het onderliggend weefsel uit te oefenen. Afhankelijk van het gebruikte verband werd in 40 tot 60% van de gevallen de juiste compressie bereikt. Als het verband niet juist gezwachteld wordt, is het meestal te los aangebracht.
Hoge werkdruk en lage rustdruk: dit betekent dat de zwachtel een stevige compressie (druk) biedt tijdens beweging, maar een lage druk wanneer het lichaam in rust is. Dit maakt het comfortabel om langdurig te dragen.
De zwachtel kan losser komen te zitten en gaan afzakken. Als de zwachtel meer dan 5 centimeter is afgezakt, neem dan contact op met de polikliniek Dermatologie.
Zwachtelen protocol
Voor gecomprimeerde datasets zijn drie compressietechnieken beschikbaar: DBB-gebaseerde compressie, aangepaste compressie en zEnterprise®-datacompressie (zEDC) .
- Gebruik geen elastische verbanden op een open wond . Reinig en verzorg de wond voordat u een verband, spalk of andere ondersteuning aanbrengt. Ernstige wonden vereisen professionele medische zorg. - Wikkel niet te strak.
'Zwachtel bij een cliënt eerst één been, niet beide'.
Hierdoor kan iemand kortademig of benauwd raken, want er wordt extra vocht vastgehouden', legt Melis uit. 'Wanneer je twee benen met oedeem zwachtelt, gaat het vocht omhoog, richting het hart.
Zwachtel bij veel wondvocht en oedeem in het begin dagelijks, anders volstaat drie keer per week. Zodra de benen slank gezwachteld zijn en er een genezingstendens zichtbaar is, neemt de zwachtelfrequentie af naar twee keer per week. De zwachtels blijven dag en nacht zitten.
Witte (of blauwe) tenen na het aanleggen van een zwachtel wijzen er ook op dat de zwachtel te strak zit en dat de zwachtel de bloedtoevoer naar uw voet en tenen afsnijd. Ook hier moet u direct contact opnemen met de behandeld arts of (compressie)verpleegkundige.
Mag 's nachts niet blijven zitten: je mag een lange rek zwachtel 's nachts niet laten zitten. Dit vergroot het risico op afknelling wanneer het lichaam in rust is. Het hoge rustdrukniveau en het te lang laten zitten van de zwachtel kan leiden bloedcirculatie.
Ambulante Compressie Therapie (ACT-zwachtelen) waarbij gezwachteld wordt met korte-rek zwachtels, wordt soms als een risicovolle handeling gezien. Van een risicovolle handeling is sprake wanneer er door onzorgvuldig of onbekwaam medisch ingrijpen gezondheidsschade kan ontstaan (Rijksoverheid, g.d.).
Wanneer je ligt is de druk in de slagaderen een stuk lager dan wanneer je staat. De uitwendige druk die een steunkous geeft, wordt dan relatief te hoog ten opzichte van de inwendige druk in de slagaderen. Dit kan de bloeddoorstroming belemmeren.
Rustdruk is de druk die medische compressiekousen continu uitoefenen in rust, zonder dat de spieren gespannen zijn. Werkdruk is de druk die tijdens beweging – bijvoorbeeld bij tijdelijke spierspanning – wordt uitgeoefend door de weerstand van het materiaal van de medische compressiekous, zoals bij hardlopen.
Door te zwachtelen met een bepaalde druk wordt de bloedafvoer vanuit de benen naar het hart bevorderd. Hierdoor ontstaat een vermindering van de druk in de bloedvaten. En vermindering van vocht in de benen. Dit leidt tot een betere doorbloeding van de huid.
Waar moet u op letten als we u zwachtelen?
Er kunnen complicaties ontstaan bij het verkeerd zwachtelen. De complicaties die het meest ontstaan zijn venster-oedeem, striemen of blaren, droge geïrriteerde huid, dat het verband te los zit. Het kan ook zo zijn dat het verband te strak staat, waardoor de patiënt pijn ervaart.
Compressieverband: Dit verband moet dag en nacht blijven zitten. Heb je er 's nachts veel pijn van? Dan mag je het verband afdoen.
Je mag compressiekousen (steunkousen) idealiter de hele dag dragen, van zodra je opstaat tot je gaat slapen, om zwelling en vermoeidheid te voorkomen; 's nachts doe je ze uit omdat de druk dan de bloedcirculatie kan belemmeren, tenzij anders geadviseerd door een arts, bijvoorbeeld na een operatie, waarbij een specifieke periode geldt. De juiste duur hangt af van je doel, maar voor medische aandoeningen is vaak langdurig dagelijks gebruik noodzakelijk, terwijl voor sport of reizen ze alleen tijdens de activiteit gedragen worden.
Rechtszijdig hartfalen
Het hart pompt minder goed bloed naar de longen. Hierdoor hoopt vocht zich eerder op in de benen, enkels of buik. Je kunt daardoor opgezette benen of enkels krijgen. Meestal begint hartfalen aan één kant en kan het later ook de andere kant beïnvloeden.
Zwachtels worden strak aangelegd, dit kan vervelend aanvoelen. Vaak moet u wennen aan de zwachtels. U mag de zwachtels niet zelf verwijderen. Krijgt u 's nachts kramp in uw been, ga dan even een stukje lopen.
Ook kan er door het zwachtelen in één keer veel vocht in de bloedbaan komen. Dit leidt bij sommige mensen tot benauwdheid. Mocht u benauwdheid ervaren, neem dan contact met ons op.
Het is inderdaad zeer terecht om te zeggen dat "bij een veneuze zweer er zonder compressie geen mogelijkheid tot genezing is ". Er zijn echter gevallen waarin, ondanks adequate compressietherapie, het verloop niet positief is, omdat we er niet in slagen het oedeem onder controle te krijgen en/of de zweer niet kleiner wordt.
Let op! Compressiekousen kunnen dus afzakken omdat ze of te los of juist te strak zitten. Zakken ze af door gebrek aan spanning, dan zitten ze te los. Zakken ze af door afknelling en verlies van grip, dan zitten ze te strak.
Maak het verband 's avonds voor het slapengaan los . Compressieverbanden bieden geen bescherming. Als uw enkel bijvoorbeeld is ingewikkeld, heeft u ook een enkelbrace nodig om uw enkel te beschermen als u er gewicht op probeert te zetten. Houd het verband schoon tussen gebruiksbeurten.