Het verhogen van het vitamine B12-niveau in het bloed gaat relatief snel, maar het herstel van de klachten duurt langer.
Hoe lang het duurt voor men verbetering merkt, is per persoon verschillend. Het is onder andere afhankelijk van hoe lang de klachten bestaan en in welke mate schade aan het lichaam is ontstaan. Zelfs na twee jaar behandeling met injecties kan men nog verbetering merken.
Wateroplosbare vitamines:
B6, B12, foliumzuur): B-vitamines worden ook relatief snel uitgescheiden. Een pauze van 2-7 dagen kan voldoende zijn voor een nauwkeurige meting. Het algemene advies is om minstens een week tot een maand te stoppen met het innemen van B12-supplementen voordat je een bloedtest laat doen.
Om je B12-niveau snel omhoog te krijgen bij een tekort, zijn B12-injecties de snelste methode, omdat ze direct in de bloedbaan gaan, gevolgd door hooggedoseerde sublinguale tabletten (onder de tong) die het maag-darmkanaal omzeilen; daarnaast helpt een dieet rijk aan dierlijke producten (vlees, vis, eieren, zuivel) en verrijkte voedingsmiddelen, maar een arts raadplegen is cruciaal voor de juiste diagnose en behandeling, vooral bij opnameproblemen.
Soms blijkt dat, na aanvang van de vitamine B12 suppletie, er een (tijdelijke) verergering van het klachtenbeeld optreedt met of zonder bijwerkingen (zie hierboven). Deze 'beginverergering' verdwijnt meestal na enkele dagen of weken.
Het vitamine B12-gehalte in het bloed normaliseert doorgaans binnen 1-2 weken na aanvang van de suppletie , maar de verbetering van de symptomen varieert. Vermoeidheid als gevolg van bloedarmoede verbetert vaak binnen 2-8 weken, terwijl neurologische symptomen enkele maanden kunnen aanhouden. Meer dan 90% van de mensen bereikt binnen 8 weken een normaal vitamine B12-gehalte.
Mensen die al meer dan 5 jaar klachten hadden moesten wat langer op herstel wachten: 57% merkte verbetering binnen de eerste 8 weken, 7% na 2 tot 3 maanden, 8% na 3 tot 6 maanden, 14% meer dan 6 maanden en 13% geen.
Vermoeidheid, slaperigheid, zwakte. Misselijkheid, verlies van eetlust, gewichtsverlies. Menstruatieklachten, zoals uitblijven menstruatie, hevige menstruatie, te lange menstruatie, verergerde menstruatiepijn.
Vitamine B12 speelt een rol bij de regulatie van de eetlust. Ook speelt ze een rol bij de productie van bepaalde hormonen die betrokken zijn bij het verzadigingsgevoel. Een tekort aan vitamine B12 kan leiden tot een verstoring van deze processen, waardoor mensen mogelijk meer gaan eten en dus gewichtstoename ervaren.
De gevolgen van een vitamine B12 tekort zijn breed en kunnen leiden tot allerlei ongemakken die te maken hebben met het immuunsysteem, het zenuwstelsel en de energieproductie. Moeheid en vermoeidheid, een minder optimale weerstand en hoe je je voelt “tussen de oren” zijn symptomen die kunnen wijzen op een B12 tekort.
Wanneer vitamine B12 innemen? Vitamine B12 kun je in principe op ieder moment van de dag innemen. Deze wateroplosbare vitamine heeft namelijk geen voedsel nodig om te worden opgenomen.
Ja, het is goed om vitamine B12 te slikken als je een tekort hebt, wat vaak voorkomt bij vegetariërs en veganisten, omdat het essentieel is voor rode bloedcelaanmaak en het zenuwstelsel; bij symptomen zoals vermoeidheid of tintelingen is het verstandig een arts te raadplegen, maar anders is het aanvullen via dierlijke producten (vlees, vis, zuivel) meestal voldoende.
B12 aanvullen bij deficiëntie
De twee actieve vormen, adenosylcobalamine en methylcobalamine, zijn direct actief en kunnen veilig heel hoog gedoseerd worden via smelttabletten om tekorten aan te vullen.
De beste B12-supplementen bevatten bioactieve vormen zoals methylcobalamine en adenosylcobalamine voor optimale opname, vaak in de vorm van zuigtabletten voor directe opname via het mondslijmvlies, met merken als Vital Nutrition, Vitals, Vitakruid, en Mattisson die hoog gedoseerd zijn (bv. 1000 mcg). De keuze hangt af van je persoonlijke behoefte; voor verhoogde behoefte zijn combi-producten met folaat en B6 in actieve vormen (zoals bij Vitakruid B12 Combi) een goede optie, maar bij twijfel is advies van een professional aan te raden.
Bloedarmoede ontstaat meestal door een ijzertekort, maar kan ook ontstaan door een tekort aan vitamine B12, B6 en/of foliumzuur. Vandaar dat het aan te raden is bij bloedarmoede op alle vier te testen. Vitamine B12 zorgt samen met vitamine B6 en foliumzuur voor de opname van ijzer door het lichaam.
Een vitamine B12 deficiëntie komt vaker voor bij kinderen en volwassenen die vegetarisch of veganistisch eten, die een chronische ziekte van maag of darmen hebben, die een auto-immuunziekte hebben of die medicijnen gebruik die de opname van vitamine B12 uit de darm moeilijk maken.
Een vitamine B12-tekort kan aanzienlijke gevolgen hebben voor je spieren en je sportprestaties. B12 speelt een cruciale rol bij de energieproductie in je spiercellen. Wanneer je lichaam onvoldoende B12 heeft, kunnen je spieren niet optimaal functioneren. Je kunt last krijgen van spierzwakte en verminderde spierkracht.
27,8% van de mensen die een andere behandeling dan injecties kregen, merkte in de eerste maand verbetering van klachten. Bij 18,3% van de mensen duurde dat één à twee maanden, en bij 3,7% duurde dat drie maanden. 13,2% heeft na meer dan drie maanden nog geen verbetering bemerkt.
Een tong met een B12-tekort ziet er vaak rood, glad en gezwollen uit, omdat de tongpapillen (bultjes) verdwijnen, wat een 'biefstuktong' of 'aardbeientong' kan veroorzaken, en kan pijnlijk aanvoelen, vooral bij gekruid eten, zure dranken of tandenpoetsen.
Om B12 snel aan te vullen bij een tekort, zijn injecties de meest effectieve methode, vooral bij opnamestoornissen, vaak gevolgd door hoge dosis supplementen (zoals sublinguale tabletten) of voeding (vlees, vis, zuivel, eieren) bij minder ernstige gevallen, maar raadpleeg altijd een arts voor diagnose en de juiste kuur.
Een vitamine B12-tekort wordt vaak veroorzaakt door auto-immuunziekten zoals Pernicieuze Anemie (een maagaandoening), maar ook door maag- en darmziekten zoals Crohn, coeliakie, gastritis (maagontsteking) of een H. pylori infectie, en door maagoperaties. Andere oorzaken zijn medicijngebruik, langdurig alcoholgebruik, veganisme (zonder supplementen) en aandoeningen die de opname in de dunne darm verstoren, zoals parasieten of een operatie aan het laatste deel van de dunne darm (ileum).
De werking is merkbaar na enkele weken. De verwachte stijging van het Hb, na 4 weken vitamine B12-suppletie, is minimaal 10%.
Er bestaan vele oorzaken voor een tekort aan vitamine B12. Deze zijn onder te verdelen in 4 categorieën: verminderde inname (geen/te weinig dierlijke producten in de voeding), een gestoorde opname, aangeboren stoornissen in de B12-stofwisseling, en overige oorzaken.
Op den duur heeft een vitamine B12 tekort neurologische gevolgen omdat het zenuwstelsel wordt aangetast. Patiënten klagen over tintelingen en een dof gevoel in handen en voeten. Dit kan overgaan in een zwaar gevoel en moeilijkheden met lopen. Ook kunnen er coördinatieproblemen en psychische stoornissen optreden.