Mondkanker begint vaak onopgemerkt als een zweertje, rood/wit plekje of zwelling in de mond die niet binnen drie weken geneest. Andere vroege symptomen zijn pijn, moeite met slikken of praten, een slechte adem, of loszittende tanden/kiezen. Het ontstaat meestal door ongeremde celdeling, vaak gerelateerd aan roken en alcohol. UMC Utrecht +5
Klachten en symptomen mondkanker
rode en/of witte plekken of wondjes in de mond die niet weggaan. loszittende tanden en kiezen. een niet goed passend kunstgebit. een uitstralende pijn naar hals, kaak of oor.
De eerste symptomen van tumoren in de mond of keel zijn vaak een niet-genezende zweer, rode/witte plekken, pijn (vooral bij slikken, uitstralend naar oor), een brok in de keel, heesheid, moeite met slikken of praten, zwelling in de hals, en loszittende tanden. Deze klachten kunnen ook wijzen op andere aandoeningen, dus aanhoudende klachten zijn een reden om een arts te raadplegen.
Mondkanker komt voor in de lippen, de tong, de onderkant van de mond, het slijmvlies op de wang, het tandvlees of gehemelte. Bijna alle tumoren in de mond ontstaan in het slijmvlies. Dat is de buitenste cellaag in de mond. Deze tumoren in het slijmvlies worden ook wel plaveiselcelcarcinomen genoemd.
Klachten bij mondkanker
Mondkanker kan verschillende klachten geven. Zoals een zwelling of een zweer in de mond die soms pijn doet. Of rode of witte vlekken in de mond. Bij deze symptomen denken artsen niet altijd direct aan mondkanker.
Het belangrijkste middel dat een tandarts of mondhygiënist heeft om mond- en keelkanker op te sporen is het zicht. Afwijkingen aan het slijmvlies kunnen wijzen op (voorstadia van) kanker. Een tandarts zal dan ook letten op bijvoorbeeld witte stipjes en vlekken op het tandvlees of in de rest van de mond.
De 10 belangrijkste alarmsignalen voor kanker zijn: onverklaarbaar gewichtsverlies, aanhoudende vermoeidheid, veranderingen in de stoelgang (bloed/slijm/ritme), problemen bij het plassen (bloed/moeilijk), bloedverlies of afwijkende afscheiding uit vagina/tepel, aanhoudende heesheid/hoest (met bloed), een knobbeltje/verdikking die niet weggaat, een huidplek die niet geneest, problemen met slikken en nieuwe/veranderende moedervlekken. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts, zeker als klachten langer dan twee weken aanhouden.
Mondkanker is een ziekte die zeker behandeld moet worden. De kans op genezing na de behandeling – dit noemen we de prognose - hangt sterk af van het stadium van de ziekte. Mensen die de diagnose mondkanker in een vroeg stadium krijgen, hebben een goede kans op genezing.
Om de diagnose mondkanker te stellen, zijn er verschillende onderzoeken nodig. Eerst onderzoekt de arts het hele gebied van de mond, keel, neus en oren. De arts voelt of er verdikkingen in de hals zijn die kunnen wijzen op uitzaaiingen in de lymfeklieren. Daarna krijg je een kijkonderzoek van de mond.
Een cyste in de mond, ook wel tandcyste genoemd, komt meestal voor aan de rand van een gebitselement of bij nog niet doorgebroken tanden of kiezen, zoals de verstandskies. Een cyste bij het gebit vormt een holte in het kaakbot en wordt veroorzaakt door een ontstekingsreactie.
Beginnende keelkanker voelt vaak aan als vage, aanhoudende klachten zoals een brok in de keel, slikproblemen (pijn, moeite, verslikken), keelpijn, een niet-genezend zweertje, heesheid, veel slijm, of pijn die uitstraalt naar het oor; de symptomen lijken soms op een gewone keelontsteking maar gaan niet over, dus bij twijfel moet je altijd een arts raadplegen.
Mondholtekanker wordt ongeveer 920 keer per jaar vastgesteld, iets vaker bij mannen dan bij vrouwen; 505 keer versus 415 keer per jaar.
Humaan Papillomavirus (HPV)
We kennen ze vooral als de veroorzakers van genitale wratten en van baarmoederhalskanker. Maar ze kunnen ook het mondslijmvlies infecteren. Er ontstaan dan bloemkoolachtige wratten of kleine knobbeltjes aan de binnenkant van de wangen.
In Nederland krijgen ongeveer 600 mensen per jaar een vorm van mondkanker. Meestal zijn dit mannen; vrouwen zijn minder gevoelig voor mondkanker. Vaak manifesteert mondkanker zich in de leeftijd van 40 tot 60 jaar, maar het kan voorkomen in elke leeftijdscategorie.
Mondkanker of plaveiselcel-carcinoom is vaak goed te behandelen. Meestal behandelen we mondkanker met een operatie. Dit hangt af van de locatie, de grootte en de uitbreiding van de tumor en uw conditie. In een zogenaamd “multidisciplinair overleg” kan worden overlegd wat in uw geval de behandelmogelijkheden zijn.
Symptomen keelkanker
Niet-genezende zweer of wond. Slecht ruikende adem. Keelpijn of het gevoel van een brok in de keel wanneer dit niet overgaat.
Een operatie is vaak de eerste stap bij de behandeling van mondkanker. Welke operatie dit is, hangt onder andere af van de grootte en de plaats van de tumor. Een kleine tumor in de mondholte kunnen we vaak goed weghalen met een eenvoudige operatie.
Wat is Leukoplakie van het mondslijmvlies? Leukoplakie is een witte aandoening van het mondslijmvlies. Leukoplakie kan op iedere plaats in de mond voorkomen, soms op meerdere plaatsen tegelijk, en kan gepaard gaan met klachten van een schrijnend, branderig gevoel.
De tandarts kan de stand van de wortels van tanden en kiezen bekijken, gaatjes onder een vulling of kroon opsporen en de gezondheid van het kaakbot controleren. Maar de tandarts kan ook met een röntgenfoto controleren of een implantaat goed zit of dat een wortelkanaalbehandeling naar wens verloopt.
Kanker is niet besmettelijk, ook mondkanker niet. Je kunt geen mondkanker krijgen van iemand die de ziekte heeft.
De eerste symptomen van kanker zijn vaak vaag en kunnen lijken op andere aandoeningen, zoals aanhoudende vermoeidheid, onverklaarbaar gewichtsverlies, een knobbeltje in het lichaam of op de huid, veranderingen in poep/plasgewoonten, bloedverlies (bv. bij hoesten of uit de vagina), of een wondje dat niet geneest; let op veranderingen en raadpleeg bij twijfel altijd de huisarts, omdat deze signalen ook door andere ziektes kunnen worden veroorzaakt.
Melanomen komen zelden in het mondslijmvlies voor. De oorzaak van een in de mond voorkomend melanoom is volledig onbekend. Mondmelanomen komen vooral op middelbare en oudere leeftijd voor. Meestal is sprake van een blauwe of bruine gepigmenteerde zwelling van het mondslijmvlies, soms zonder verdere klachten.
Vaak ontstaat kanker in 1 orgaan, soms op meerdere plekken
Door de verkeerde celdeling ontstaat in dat orgaan een gezwel. Een ander woord voor gezwel is tumor. Er zijn goedaardige en kwaadaardige tumoren. Soms ontstaat kanker in weefsels of cellen die op verschillende plaatsen in het lichaam zitten.
Goedaardige tumoren
Tumoren kunnen ook goedaardig zijn. Een goedaardige tumor is geen kanker. Het gezwel groeit niet door andere weefsels heen. Ook kan het niet uitzaaien naar andere organen.
Om te onderzoeken of je al dan niet kanker hebt, gebeurt meestal een biopsie of een punctie. Daarnaast helpen beeldvorming (onderzoeken zoals CT-scan, MRI, echografie ) en laboratoriumonderzoek (zoals bloed- of urineonderzoek) je arts om een diagnose te stellen en om de beste behandeling te kiezen.