Tijdens de bezettingsjaren zijn er Nederlanders die vrijwillig met de Duitsers meewerken: collaborateurs. Collaborateurs steunen en helpen de nazi's en keren zich daarmee tegen de Nederlandse overheid in ballingschap. Zij worden daarom in de volksmond 'landverraders' genoemd.
Door zware bombardementen ligt de Poolse hoofdstad Warschau in puin en tienduizenden soldaten komen om. Engeland en Frankrijk hebben beloofd Polen te helpen in het geval van een Duitse aanval. Zij verklaren Duitsland daarom de oorlog.
Duitsland, Italië, Japan: De belangrijkste As-mogendheden zijn Duitsland, Italië en Japan. In mei 1940 sluiten Duitsland, Italië en Japan het driemogendhedenpact. Duitsland en Japan zijn al verenigd in het anti-komminternpact (het anti-communistisch verdrag).
Strategisch belang van Nederland
De Duitsers hebben als doel Frankrijk te verslaan. Via Nederland en België willen ze de Franse verdedigingslinie aan de oostgrens omzeilen. Door Nederland te bezetten kunnen de nazi's bovendien voorkomen dat Engeland een uitvalsbasis op het Europese vasteland opzet.
De koningin was zichtbaar ontroerd. België hield het iets langer vol dan Nederland en capituleerde na 18 dagen (de zogeheten Achttiendaagse veldtocht) op 28 mei 1940 en Frankrijk ten slotte op 25 juni 1940.
Na het bombardement op Rotterdam op 14 mei 1940 was Nederland genoodzaakt zich over te geven. Mede doordat de Duitsers dreigden om nog meer steden te bombarderen. De koninklijke familie, minister-president en regering, inclusief minister van Waterstaat Johan Albarda, weken uit naar Groot-Brittannië.
Nadat het Nederlandse leger op 15 mei 1940 capituleerde werd Nederland bezet en vluchtte de regering en de koningin naar Londen. De Oostenrijkse jurist en nazi Arthur Seyss-Inquart werd op 29 mei benoemd tot Rijkscommissaris van Nederland. Hij was nu de baas van Nederland.
Vanuit een Duits perspectief
De Nederlanders worden gewaardeerd om hun innovatiekracht, hun handelsgeest en hun cultuur. Voor velen is de grens nauwelijks merkbaar; mensen gaan winkelen, uit eten, brengen hun vakantie in Nederland door – en redden zich prima. De meeste Duitsers weten echter heel weinig over Nederland.
De Tweede Wereldoorlog begon in 1939 en duurde tot 1945. Het was een van de meest verwoestende en dodelijke oorlogen in de geschiedenis, met miljoenen slachtoffers. De oorlog werd gekenmerkt door belangrijke gebeurtenissen als de Holocaust, de Slag om Stalingrad en de atoombommen op Hiroshima en Nagasaki.
Het Duitse leger wilde de strategisch gelegen bruggen over het Hollands Diep (bij Moerdijk), de oude Maas (bij Dordrecht) en de Nieuwe Maas (in Rotterdam) ongeschonden in handen krijgen, zodat ze via België snel konden doorstoten naar Frankrijk. De strijd om de brug over de Nieuwe Maas duurde de Duitsers te lang.
De directe aanleiding voor de oorlogsverklaringen tussen Japan en Duitsland enerzijds en Engeland en de Verenigde Staten anderzijds, was de aanval op Pearl Harbor op 7 december 1941.
In Groenland is nog nooit een oorlog geweest, wel is er een (Deens) militaire basis gevestigd. En in veel pas gestichte landen, zoals voormalige Sovjet Unie landen, is nog geen oorlog geweest maar als je ver genoeg zoekt in de geschiedenis zul je ook op die grondgebieden oorlog aantreffen.
'Die was fout in de oorlog'! Het is een uitspraak die lange tijd gebruikt werd voor mensen die in de Tweede Wereldoorlog samen werkten met de Duitsers en betrokken waren bij de NSB. Anton Mussert volgde in Nederland het voorbeeld van de nazi's.
Nadat Hitler in 1939 Polen binnenvalt, verklaren Groot-Brittannië en Frankrijk de oorlog aan Duitsland. Na de Japanse aanval op Pearl Harbor op 7 december 1939 1941 sluiten de Verenigde Staten zich bij hen aan.
De inval in Polen, die begon op 1 september 1939, vormde het startschot voor de Tweede Wereldoorlog. Groot-Brittannië en Frankrijk eisten in een ultimatum dat Duitsland zich onmiddellijk zou terugtrekken, en toen dit niet gebeurde, verklaarden de twee landen Duitsland de oorlog.
Het wilde Duitsland als bescherming tegen het communisme, een “Balance of Powers” in Europa, en was voor terugbetaling van de kredieten aan de Verenigde Staten aangewezen op de herstelbetalingen door Duitsland.
Tweede Wereldoorlog was bloedigste oorlog aller tijden.
Er zijn op dit moment geen aanwijzingen voor specifieke dreigingen voor Nederland, maar de ontwikkelingen in het conflict volgen elkaar snel op. Dat maakt dat het dreigingsbeeld snel kan veranderen.
' Na de oorlog werd de Wehrmacht ontbonden en in 1955 werd uiteindelijk in de Bondsrepubliek Duitsland een nieuw leger, de Bundeswehr, gevormd. Een jaar later werd in de Duitse Democratische Republiek de Nationale Volksarmee opgericht. Beide legers namen veel soldaten van de voormalige Wehrmacht in hun rangen op.
De meeste Duitsers bleken het Nederlands 'komisch' ('raar') te vinden klinken, en het te beschouwen als een boers, plat dialect van het Duits, mede vanwege de grote overeenkomsten tussen het Nederlands en het Nederduits.
Hier zit een kern van waarheid in. Over het algemeen is het in de Duitse cultuur belangrijk dat iemand zich aan de regels houdt en stipt op tijd is. Deze mentaliteit kan deels verklaard worden doordat Duitsers over het algemeen liever onzekerheid vermijden.
"Duitsers zijn gek op Nederlandse producten. Denk aan warme stroopwafels, drop, lekkere kaas, kibbeling en Nederlandse koffie. Ook kun je hier op veel markten echt even gaan zitten om iets te eten en dat kennen ze niet op die manier in Duitsland."
Grote bedrijven als Philips en DAF, maar ook plaatselijke schildersbedrijven die bunkers verfden, bijvoorbeeld die op Schiermonnikoog. Het beton voor die bunkers werd ook door Nederlanders geleverd, onder meer vanuit Hoogkerk door het bedrijf Kool en Wildeboer. Na de oorlog werd streng opgetreden tegen deze bedrijven.
De Nederlandse krijgsmacht was te zwak om een van die mogendheden in een conflict te kunnen weerstaan. Daarom hechtte Nederland sterk aan neutraliteit en aan het internationaal recht, om de status quo te behouden. In die jaren bezat Nederland nog zijn koloniën, waaronder Suriname en het uitgestrekte Nederlands-Indië.