Bij OCS (Obsessieve-Compulsieve Stoornis/OCD) is er vaak sprake van een tekort of verminderde activiteit van de neurotransmitter serotonine in de hersenen. Daarnaast spelen een verstoorde balans in GABA (kalmerend) en te hoge concentraties glutamaat (stimulerend) een belangrijke rol bij de dwanggedachten en handelingen. RTMS International +3
Glutamaat en GABA zijn neurotransmitters die betrokken zijn bij OCD, waarbij verhoogde glutamaatspiegels mogelijk een biomarker voor de stoornis zijn. Specifieke hersengebieden, zoals de SMA en ACC, vertonen neurochemische veranderingen die verband houden met dwangmatig gedrag bij personen met OCD.
Bij mensen met OCS is er vaak een verlaagde activiteit van serotonine in de hersenen, wat kan bijdragen aan de overmatige aandacht voor bepaalde gedachten en de drang om dwanghandelingen uit te voeren om die gedachten te neutraliseren of te verlichten.
Om je te helpen bij deze taak, hebben we de vijftienminutenregel ontwikkeld. Het idee is om je reactie op een obsessieve gedachte of op de drang om een dwanghandeling uit te voeren uit te stellen door wat tijd te laten verstrijken – bij voorkeur minstens vijftien minuten – voordat je er zelfs maar aan denkt om naar de drang of gedachte te handelen.
Katja Schuurman heeft openlijk gesproken over zowel een dwangstoornis (OCD) die ze op jonge leeftijd ontwikkelde en waarvoor ze therapie en medicatie (zoals Cymbalta) heeft gebruikt, als een bipolaire stoornis, een stemmingsstoornis die gepaard gaat met manische en depressieve fasen, waarvoor ze ook medicatie slikte en mee stopte tijdens haar zwangerschap, wat leidde tot heftige stemmingswisselingen. Ze benadrukt het belang van openheid over deze psychische aandoeningen.
Actrice Hanna Verboom wil meer openheid rondom psychische aandoeningen creëren. Daarom deelt ze haar ervaringen met een bipolaire stoornis in een korte film. Op haar 19e kreeg ze haar eerste psychose.
"Nu zouden ze het stempel ADHD op me hebben geplakt", vertelde de presentator en muzikant in een interview met Cultuurpers. "Ik kon niet goed stilzitten en ging met iedereen de strijd aan." Na veertig jaar vechten voor een eigen plekje in de wereld heeft Raven eindelijk rust.
Mensen met OCD vertonen meestal eerst milde symptomen van obsessies en compulsies, die mettertijd kunnen verergeren.
Als je OCS hebt en na je behandeling minder last hebt van klachten, dan is het mogelijk om een goed dagelijks leven te hebben. Wel kunnen je klachten soms weer erger worden. Het kan nodig zijn dat je een lange tijd of voor de rest van je leven medicijnen tegen de stoornis moet slikken.
Iemand wordt steeds beter in het waarnemen van situaties, die bedreigend zijn of niet in orde en steeds slechter in het verdragen daarvan. Je perfectioneert onbedoeld als het ware je onraad detector. Denys, een Nederlandse dwangexpert noemt de dwangstoornis verslaving aan geruststelling.
Hier zijn enkele voorbeelden van organen en hun bijbehorende emoties: Lever: Boosheid en frustratie. Hart: Vreugde, maar bij disbalans ook overmatige opwinding of angst. Milt: Piekeren en zorgen.
Wetenschappers van Pro Persona en Radboud Universiteit hebben een nieuwe methode voor de behandeling van OCD onderzocht: schema-therapeutische exposure (SCHerp). De studie laat zien dat dat schema-therapeutische exposure effectief kan zijn.
Erfelijkheid. Erfelijkheid speelt een belangrijke rol bij de dwangstoornis. Dit betekent dat dwangstoornissen in de familie van mensen met een dwangstoornis veel vaker voorkomen dan in de familie van mensen zonder een dwangstoornis. Maar niet erfelijke factoren spelen ook een belangrijke rol.
Vitamine B blijkt effectief in de strijd tegen angst en stress: uit een onderzoek over mensen met paniekaanvallen, OCD en depressie bleek dat inositol even effectief was als andere anti-angstmedicatie.
Door een bepaalde handeling uit te voeren (controleren, tellen, schoonmaken) neemt de spanning tijdelijk af, waardoor het lijkt alsof de handeling de angst tegengaat. Hierdoor worden handelingen bij spanning steeds opnieuw uitgevoerd. Hierdoor ontstaat een terugkerend probleem.
Een dwangneurose is een psychiatrische diagnose, die valt onder de obsessief-compulsieve stoornis (OCD). Mensen met een obsessief-compulsieve stoornis hebben last van dwanggedachten en/of dwanghandelingen. Ze moeten een bepaalde handeling (van zichzelf) meerdere malen herhalen.
SSRI's als groep en de SNRI's venlafaxine en duloxetine zijn alle effectief bij de behandeling van OCS en gezien de veiligheid en goede verdraagbaarheid worden zij sterk aanbevolen als 1e keuze bij volwassenen. Het bewijs hiervoor is sinds de vorige Richtlijn verder onderbouwd.
Een aantal veel voorkomende specifieke verschijningsvormen van dwang vind je hieronder.
Ongeveer 1 à 2 procent van de Nederlandse bevolking heeft last van een dwangstoornis. Het komt bij Nederlandse mannen en vrouwen ongeveer even vaak voor. Gemiddeld ontstaat een dwangstoornis rond het 20ste jaar, maar het kan ook eerder of later ontstaan. Een dwangstoornis kan op alle leeftijden voorkomen.
OCD-trekjes (Obsessieve-Compulsieve Stoornis) zijn ongewenste, terugkerende gedachten (obsessies) en de drang om bepaalde handelingen (compulsies) steeds te herhalen om angst en spanning te verminderen, zoals overmatig handen wassen, controleren, of in een vaste volgorde dingen doen, wat het dagelijks leven ernstig kan beïnvloeden. Deze rituelen geven kortstondige verlichting, maar versterken de cyclus, en mensen schamen zich er vaak voor.
OCD-symptomen bestaan uit ongewenste, terugkerende obsessies (angstaanjagende gedachten, beelden) en/of dwangmatige compulsies (herhalende handelingen zoals wassen, controleren, tellen, ordenen) die uitgevoerd worden om die obsessies te neutraliseren, wat leidt tot veel stress, angst, tijdverlies en functioneringsproblemen. De gedachten en handelingen zijn irrationeel, maar moeilijk te stoppen en beheersen het dagelijks leven.
Psychiater Menno Oosterhoff schreef Vals alarm, Leven met een dwangstoornis, waarin de verhalen over zijn eigen dwangstoornis zijn verweven met de verhalen van zijn patiënten. Zijn boek won eind vorig jaar de Antonie Kamerling Award omdat het bijdraagt aan het beter bespreekbaar maken van psychische problematiek.
Katja Schuurman heeft openlijk gesproken over het hebben van een dwangstoornis (OCD) en een bipolaire stoornis, die beide haar leven beïnvloeden en waarvoor ze medicatie gebruikt, hoewel ze de medicatie tijdens haar zwangerschap tijdelijk stopte met heftige ontwenningsverschijnselen. Ze beschrijft hoe deze stoornissen zich uiten in stemmingswisselingen, van euforie tot diep verdriet, en dwanggedachten, en is er eerlijk over tegen haar omgeving, inclusief haar dochter.
Hermafroditisme (intersexualiteit) is een aandoening waarbij de uitwendige geslachtsorganen na de geboorte niet duidelijk mannelijk of vrouwelijk zijn. Echte hermafrodieten: er zijn zowel mannelijke als vrouwelijke uitwendige én inwendige geslachtsorganen (dit komt zeer zelden voor).
Katja Schuurman (43) kreeg op haar negentiende, in een hectische periode van haar leven, last van een dwangstoornis. Na jaren van therapieën zonder noemenswaardig effect, besloot ze het over een andere boeg te gooien. Met een verbluffend resultaat.