Ja, het verbergen van je ware aard – vaak 'masking' genoemd – is zeer typisch voor mensen met ADHD, met name bij volwassenen en vrouwen. Het is een overlevingsmechanisme waarbij iemand bewust of onbewust ADHD-symptomen verbergt om te voldoen aan sociale verwachtingen, erbij te horen of kritiek te vermijden. Oxford CBT +1
Onoplettendheid, aandachttekort, impulsiviteit en hyperactiviteit zijn de belangrijkste kenmerken van ADHD. Er bestaan drie beelden van ADHD met elk hun eigen kenmerken: Het kind heeft vooral moeite om de aandacht bij iets te houden. Dit wordt ook wel ADD genoemd.
Kenmerken van ADHD
je bent snel afgeleid. je kunt moeilijk stilzitten en voelt je vaak onrustig. je hebt problemen met slapen. je raakt vaak dingen kwijt.
De 9 belangrijkste kenmerken van ADHD omvatten onoplettendheid (snel afgeleid, moeite met concentratie, vergeetachtigheid), hyperactiviteit (bewegingsdrang, onrustig zijn, veel praten) en impulsiviteit (handelen zonder nadenken, moeite met wachten op beurt, snel boos worden), vaak een mix van deze symptomen leidend tot problemen met structuur, planning en het afmaken van taken.
Mensen met ADHD kunnen slecht tegen overprikkeling (te veel prikkels), onrust (zowel innerlijk als uiterlijk), impulsiviteit (onbesuisd handelen), concentratieproblemen, moeite met plannen en organiseren, slecht omgaan met tijd, en emotionele instabiliteit (zoals intense gevoelens, stemmingswisselingen en faalangst). Ook kritiek en het gevoel dom of lui te zijn, terwijl ze harder werken, zijn lastig.
De 10-3-regel is een eenvoudige maar krachtige productiviteitstechniek die speciaal is ontwikkeld voor mensen met ADHD . De kern ervan is dat je in blokken van 10 minuten geconcentreerd werkt, gevolgd door een pauze van 3 minuten.
Rejection sensitive dysphoria is een extreme angst voor afwijzingen of kritiek. Het komt vaak voor bij (onbehandelde) ADHD'ers.
Minder bekende ADHD-symptomen zijn onder andere tijdsvblindheid (moeite met inschatten van tijd), emotionele overgevoeligheid (snel boos/angstig, stemmingswisselingen), innerlijke onrust (hyperactiviteit zonder veel beweging), zwakke executieve functies (planning, werkgeheugen), slaapproblemen en bij vrouwen specifieke hormonale stemmingswisselingen. Veelvoorkomend is ook moeite met het onderscheiden van hoofd- en bijzaken, sociale onhandigheid en onopvallende hyperactiviteit (zoals friemelen).
Veelvoorkomende uitdagingen in relaties met ADHD zijn:
Snel afgeleid zijn, ook tijdens gesprekken, wat voelt voor je partner aanvoelt als “niet luisteren”. Moeite met het verdelen van taken, wat tot scheve verhoudingen en frustratie kan leiden. Emotionele intensiteit, waardoor conflicten snel hoog kunnen oplopen.
De differentiële diagnostiek tussen attention deficit / hyperactivity disorder (ADHD) en borderline persoonlijkheidsstoornis (BPS) is complex. Naast een overlap in symptomen van ADHD en BPS is er bij beide aandoeningen vaak sprake van comorbiditeit.
In het Nederlands vertaald betekent dat een aandoening die gekenmerkt wordt door aandachtstekort en/of hyperactiviteit. Er wordt onderscheid gemaakt in drie verschillende subtypes ADHD, een type met vooral druk gedrag en impulsiviteit, een type met vooral onoplettendheid en een gecombineerd type.
Ritalin is de merknaam van een medicijn dat wordt voorgeschreven bij ADHD en narcolepsie (slaapzucht). De werkzame stof in Ritalin is methylfenidaat. Dit is een stof die nauw verwant is aan amfetamine.
De term ADD werd in 1980 voor het eerst opgenomen in het handboek dat gebruikt wordt voor de diagnose van hersenaandoeningen (de DSM). Bij een wijziging in 1987 werd de naam ADD weer aangepast naar ADHD. De huidige naam ADHD-I bestaat sinds 1994.
ADHD kan leiden tot levenslange problemen met concentratie, moeite met organiseren, stemmingswisselingen, hyperactief of overbeweeglijk zijn en impulsiviteit.
Kenmerken van ADHD
Druk gedrag, ook wel hyperactief gedrag genoemd: Veel rondrennen, klimmen, friemelen aan kleding. Moeite met rustig spelen, stilzitten of ontspannen. Ondoordacht gedrag, ook wel impulsief gedrag genoemd: Snel reageren zonder nadenken, veel praten en dingen eruit flappen.
ADD is een subtype van ADHD. Officieel wordt ADD aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit, overwegend onoplettendheidtype genoemd. Er is sprake van een verminderde concentratie. ADD bij volwassenen komt regelmatig voor, maar het is maar 10 – 15 procent van de hele groep van mensen met ADHD.
Impulsiviteit kan ertoe leiden dat ze spreken of handelen zonder na te denken over de gevolgen . Emotionele ontregeling kan hen overgevoelig maken voor kritiek en ervoor zorgen dat ze heftiger reageren op frustratie. Bovendien kan het heen en weer gepraat tijdens een ruzie een dopaminepiek veroorzaken waar het ADHD-brein naar hunkert.
De 30%-regel schat de achterstand in die mensen met ADHD kunnen ervaren bij de ontwikkeling van hun executieve functies in vergelijking met leeftijdsgenoten . Het suggereert dat mensen met ADHD ongeveer 30% achterlopen op hun leeftijdsgenoten zonder deze aandoening.
Een date met iemand met ADHD kan vaak leiden tot zoveel leuke ideeën dat het moeilijk is om te kiezen ! De partner zonder ADHD moet misschien een keuze maken uit de mogelijk zeer lange lijst, maar ze zullen zich zeker nooit vervelen of zonder leuke dingen om samen te doen komen.
Op latere leeftijd uit ADHD zich vaak als innerlijke onrust, vergeetachtigheid, concentratieproblemen, impulsiviteit (in geld, relaties), en moeite met plannen, organiseren en het afmaken van taken, wat leidt tot stress en problemen op werk en in relaties. Hoewel hyperactiviteit minder zichtbaar is, ervaren velen mentale onrust, piekeren, uitstelgedrag en het gevoel dat hun hoofd 'aan' staat, vaak met overcompensatie zoals perfectionisme en strenge structuur om chaos te maskeren. Klachten kunnen lijken op dementie, maar zijn vaak gerelateerd aan ADHD-symptomen, waarbij vrouwen vaak perfectionisme en het gevoel van falen ervaren.
Het 5 C's-raamwerk – Consistentie, Zelfbeheersing, Compassie, Samenwerking en Viering – biedt gezinnen een krachtige, op bewijs gebaseerde aanpak voor de opvoeding van tieners met ADHD. Sommige tieners met ADHD hebben echter intensievere ondersteuning nodig dan zelfs de meest toegewijde ouders thuis kunnen bieden.
Focus- en motivatie-uitdagingen
Onbehandelde ADHD kan bijdragen aan problemen met concentratie en motivatie. Enkele van deze problemen zijn: moeite met het vasthouden van de concentratie, vooral bij routinematige of saaie taken ; snel afgeleid raken.
Begeleiding autisme en ADHD bij opruimen
Het brein van iemand met autisme of ADHD werkt anders dan van de meeste mensen waardoor opruimen moeilijk kan zijn. Diegene wil echt wel, maar het lukt niet. Zij zijn of jij bent dus niet lui of ongemotiveerd.
Sterke eigenschappen ADHD
Naast de lastige kanten en problemen die ADHD met zich meebrengt, heb je vaak ook eigenschappen die juist in je voordeel werken. Je hebt bijvoorbeeld vernieuwende en goede ideeën waar anderen niet zo snel aan denken. En je pakt nieuwe uitdagingen vaak makkelijk aan.
Impulsiviteit: Iemand met ADHD heeft de neiging om te onderbreken of dingen eruit te flappen zonder na te denken, wat de gevoelens van de ander kan kwetsen. Afhankelijk van de situatie en het type ADHD kunnen impulsieve beslissingen of risicovol gedrag een relatie beïnvloeden . Emotionele reactiviteit: ADHD kan het moeilijk maken om emoties te beheersen.