Gezwollen voeten, enkels of benen (oedeem) als gevolg van hartfalen treden doorgaans op in de matige tot ernstige stadia van de aandoening. Het is een klassiek symptoom dat aangeeft dat de pompfunctie van het hart aanzienlijk is verminderd, waardoor het lichaam vocht vasthoudt. UMC Utrecht +1
Symptomen van hartfalen in het eindstadium
Kortademigheid of moeite met ademhalen . Oedeem (vochtophoping en zwelling) in de benen, voeten en romp. Onregelmatige hartslag. Flauwvallen.
Eindstadium hartfalen is hartfalen klasse 4. De levensverwachting is dan beperkt en varieert van maanden tot enkele jaren. Deze informatie is gebaseerd op de medische richtlijn palliatieve zorg voor mensen met hartfalen in klasse 3 en 4.
Bij hartfalen is de pompfunctie minder goed: uw hart kan het bloed niet goed meer rondpompen. Organen krijgen hierdoor minder bloed, bijvoorbeeld de nieren. De nieren gaan als reactie zout en vocht vasthouden. U kunt hierdoor bijvoorbeeld dikkere buik of enkels krijgen.
Gezwollen voeten kunnen wijzen op hartfalen, omdat een zwak hart het bloed niet efficiënt rondpompt, waardoor vocht zich ophoopt in de benen door de zwaartekracht; dit is een vorm van oedeem, en gaat vaak samen met andere symptomen zoals benauwdheid, vermoeidheid en gewichtstoename, en een arts moet dit altijd serieus nemen.
Hartfalen heeft veel gevolgen voor het dagelijkse leven. Vaak worden de klachten in de loop van de tijd ook erger. Eerst alleen bij inspanning, later ook in rust. De meest voorkomende klachten zijn: snel buiten adem zijn (bij inspanning of platliggen), moeheid en het vasthouden van vocht.
Als de bloedvaten in uw benen het bloed niet goed afvoeren naar uw hart, kan zich vocht ophopen in uw voeten, enkels en onderbenen. Het verzamelt zich door de zwaartekracht op de laagste plek. Ook een verminderde pompfunctie van het hart, of lever- en nieraandoeningen kunnen oedeem veroorzaken.
Bij congestief hartfalen kan het hart moeite hebben met het rondpompen van bloed. Compressiekousen verhogen de terugkeer van bloed naar het hart, wat extra belasting kan veroorzaken. Dit kan potentieel gevaarlijk zijn voor mensen met ernstig hartfalen.
De belangrijkste alarmsignalen van hartfalen zijn vermoeidheid, kortademigheid (vooral bij inspanning, liggen of 's nachts), en vocht vasthouden (dikke enkels/benen/buik, snelle gewichtstoename). Andere veelvoorkomende symptomen zijn een droge hoest, koude handen/voeten, onrustige slaap (vaak plassen), concentratieproblemen, en hartkloppingen, die wijzen op een verslechterende pompfunctie van het hart. Neem bij deze klachten contact op met een arts, vooral bij plotselinge verergering.
De vier belangrijkste medicijnen bij hartfalen (de "Fantastic Four") zijn ACE-remmers (of ARNI's), bètablokkers, MRA's (aldosteronantagonisten) en SGLT2-remmers, die samen de pompfunctie van het hart verbeteren, de bloeddruk verlagen, vocht afvoeren en het hart beschermen tegen littekenvorming. Deze medicijnen verminderen symptomen, voorkomen ziekenhuisopnames en verlengen het leven bij patiënten met hartfalen met verminderde pompkracht (HFrEF).
Hartfalen is een ernstige chronische aandoening die in de loop der tijd vaak verergert. Uiteindelijk kan het uw levensduur verkorten. De progressie van hartfalen is onvoorspelbaar en varieert van persoon tot persoon. In veel gevallen blijven de symptomen vrij lang (maanden of jaren) stabiel voordat deze verergeren.
De tekenen van de eindtijd, voornamelijk beschreven in de Bijbel, omvatten wereldwijde gebeurtenissen zoals oorlogen, hongersnoden, epidemieën, aardbevingen, en de opkomst van valse profeten, samen met een toename van onderdrukking en vervolging, en een bekoelende liefde voor God. Cruciaal is de heropleving van de staat Israël en Jeruzalem als een wereldwijd focuspunt, wat wijst op de naderende wederkomst van Jezus en de vestiging van een Vrederijk, wat volgens velen een voorbereiding is op de komst van de Messias.
Door de symptomen van hartfalen (vermoeidheid, verminderd inspanningsvermogen, (nachtelijke) kortademigheid, vocht vasthouden), zijn patiënten beperkt in hun lichamelijke en dagelijkse activiteiten. Door de nachtelijke kortademigheid hebben veel patiënten slaapproblemen waardoor zij zich minder vitaal voelen.
Bij hartfalen pompt het hart minder goed. Dan raken de bloedvaten sneller overvol, waardoor vocht uit de vaten lekt. Zo kan zich vocht ophopen in bijvoorbeeld de longen, buik, benen en voeten. Door vocht in de longen kun je sneller benauwd of kortademig worden.
In het eindstadium van hartfalen nemen de symptomen toe: extreme kortademigheid (ook in rust en bij liggen), ernstige vermoeidheid, en vocht vasthouden (dikke enkels, buik, snelle gewichtstoename), vaak met nachtelijke benauwdheid waardoor op meerdere kussens geslapen moet worden, en een sterke afname van de inspanningscapaciteit, met als doel in deze palliatieve fase de kwaliteit van leven te verbeteren.
Leefstijl
De levensverwachting na hartfalen varieert sterk, afhankelijk van de ernst, oorzaak en behandeling, maar is vaak beperkt, met een 5-jaarsoverleving van 40-60% na diagnose, hoewel verbeterde medicatie de prognose verlengt; ernstig hartfalen kan de levensverwachting tot minder dan 2 jaar verkorten, terwijl lichte vormen de helft nog 10+ jaar kunnen laten leven, met hartrevalidatie als belangrijke factor om de levenskwaliteit en -duur te verbeteren.
Klachten bij hartfalen
Als u zich houdt aan de vochtbeperking, hoopt zich minder vocht in uw lichaam op. Uw hart wordt daardoor minder belast. De pompfunctie van uw hart kan zich dan enigszins herstellen. Door de betere pompfunctie wordt het dorstcentrum minder geprikkeld.
Het lichaam heeft normaal genoeg aan 1500 tot 2000 ml vocht per dag. Dit is niet alleen water! Maar ook ander drinken zoals melk, sap, frisdrank en ook vocht uit pap, vla en soep en dergelijke. Bij hartfalen mag u minder drinken dan u gewend was.
De druk in de bloedvaten loopt op en het vocht dringt vanuit de bloedvaten naar weefsels in het lichaam die vocht op kunnen nemen, zoals bijv. de longen. Dit extra vocht kan leiden tot kortademigheid en vermoeidheid. Daarnaast kunt u last krijgen van dikke enkels, benen, vingers of buik (ook wel oedeem genoemd).
Als bij u hartfalen wordt vastgesteld, is het belangrijk om uw bloeddruk te blijven controleren. Een normale bloeddruk varieert naargelang de leeftijd, maar een hoge bloeddruk (hoger dan 140/80 mmHg) is schadelijk voor uw hartfunctie, leidt tot meer klachten en vereist een langdurige behandeling.
Raadpleeg zo snel mogelijk een arts als: u onverklaarbare, pijnlijke zwelling van uw voeten of benen heeft, vooral als het slechts één been betreft . Het gezwollen gebied warm, rood of ontstoken aanvoelt. De zwelling gepaard gaat met koorts.
Om de vochtophoping te voorkomen of sneller te verhelpen, kunt u regelmatig met uw tenen wiebelen of met uw enkels draaien. Op deze manier wordt de bloedsomloop bevorderd. Ook kunt u gebruik maken van compressiekousen, bijvoorbeeld wanneer u gaat vliegen.
Zowel komkommer als citroen zijn natuurlijke ontgifters. Door ze aan water toe te voegen, kan de vochtafvoer worden bevorderd en vochtretentie door natrium worden verminderd. Vermijd dranken met veel cafeïne of suiker, omdat deze kunnen bijdragen aan uitdroging en ontstekingen.